
Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu, raporlu ilaç kullanan hastaların her seferinde doktora gitmek zorunda kalmadan ilaçlarını eczaneden temin edebilmesini sağlayacak yeni bir düzenleme hazırlığında olduklarını duyurdu. Memişoğlu, konuya ilişkin açıklamalarını AA muhabirine yaptı. Planlanan sisteme göre uzman hekim tarafından ilaç raporu düzenlenen ve tedavisinde herhangi bir değişiklik yapılmayan hastalar, raporun geçerlilik süresi boyunca yeniden reçete yazdırmak zorunda kalmaksızın ilaçlarını doğrudan eczaneden alabilecek. Yeni düzenleme henüz yürürlüğe girmemiş olup hazırlık çalışmaları sürmektedir.
Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı hazırlık içinde
Bakan Memişoğlu, düzenlemenin hayata geçirilmesi için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı ile koordineli çalıştıklarını belirtti. Memişoğlu, konuya ilişkin şu açıklamayı yaptı: "Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığından bunu istedik ve onlar hazırlık içindeler. Bir rapor yazıldı diyelim. 6 ay ilaç raporunuz var. Bir kere ilaç yazıldığı zaman doktor tarafından o ilaçla ilgili değişiklik olana kadar siz eczaneden direkt alabilir hale geliyorsunuz. Yani bir daha doktora gidip de ikinci bir ilaç reçete ettirmenize gerek yok." Bakan ayrıca sistemin, ilaç raporunun geçerli olduğu süre boyunca ilaçların aylık dozlarda eczaneden alınabilmesine imkân tanıyacak şekilde tasarlandığını vurguladı. "İlaç raporunun geçerli olan süre boyunca o ilacın aylık dozda eczaneden alınabilir olmasını sağlayacak bir sistem üzerinde çalışıyoruz. Çok yakın zamanda inşallah onu da insanlarımızın hizmetine sunacağız" dedi.
Kronik hastalığı olan yaşlılar öncelikli hedef kitle
Planlanan düzenlemenin özellikle kronik hastalıkları nedeniyle düzenli ilaç kullanan yaşlı hastalara yönelik önemli bir kolaylık sağlaması hedefleniyor. Memişoğlu, birden fazla ilaç raporu bulunan ve bu ilaçları farklı tarihlerde yeniden reçete ettirmek zorunda kalan hastaların da yeni sistemden yararlanmasının amaçlandığını ifade etti. Bu sayede tedavisinde herhangi bir değişiklik olmayan hastaların yalnızca reçete yenilemek amacıyla defalarca sağlık kuruluşlarına başvurmasının önüne geçilmesi planlanıyor.
80 yaş üstüne evde rapor düzenleniyor, aile hekimlerine yeni yetkiler
Memişoğlu, yaşlılara yönelik sağlık hizmetlerinde hayata geçirilen bir diğer önemli adımı da paylaştı. 80 yaş üstündeki kişilerin ilaç, malzeme ve engelli sağlık raporlarının artık evlerinde düzenlenmeye başlandığını açıklayan Bakan, yaşlıların hastaneye gitmeden sağlık hizmetlerine ulaşabilmesini hedeflediklerini vurguladı. Bu kapsamda aile hekimlerinin ilaç reçete etme ve rapor düzenleme yetkileri de genişletildi. Memişoğlu, "Bugün mevcutlara ilave olarak 1859 ilacı daha yazabilir hale getirdik. İlaç ve malzeme raporlarının da aile hekimi uzmanlarınca düzenlenebilmesini sağladık" dedi. Bakan ayrıca uzman hekim tarafından ilaç raporu düzenlenen hastaların, tedavilerinde değişiklik olmadığı sürece sonraki dönemlerde ilaçlarını aile hekimlerine reçete ettirebildiğini de belirtti.
Evde sağlık hizmetleri iki şehirde pilot olarak uygulanıyor
Sağlık Bakanı Memişoğlu, evde sağlık hizmetlerinin teknoloji, mevzuat ve yapısal açıdan yeniden ele alındığını da açıkladı. Yeni yapılanma çerçevesinde evde sağlık, uzaktan sağlık, palyatif bakım ve aile hekimliği hizmetlerinin birbiriyle koordineli çalışması amacıyla evde sağlık koordinasyon merkezleri oluşturuldu. Memişoğlu, sistemin elektronik altyapı sayesinde sağlık ekiplerinin hastanın durumu hakkında anlık bilgi sahibi olmasını ve bakım sürecinin koordineli yürütülmesini mümkün kıldığını belirtti. Yeni yapılanmanın şu anda iki şehirde pilot uygulama olarak yürütüldüğünü aktaran Memişoğlu şu bilgileri verdi: "Sistemi şu anda iki şehirde örnek olarak çalıştırıyoruz. Bu hizmeti evde sağlık koordinasyon merkezinin koordine ettiği, herkesin birbirinden haberdar olduğu ve hastanın birebir takip edildiği yazılım altyapısıyla sağlıyoruz. Çok yakında bunu Türkiye genelinde yaygınlaştıracağız. Esasında buna benzer bir yapılanmamız vardı ama bu kadar elektronik sistem altyapısıyla desteklenmiyordu. Şu ana kadar iki şehirde arkadaşlar başarılı bir şekilde bunu yaptılar."
Uzaktan takip ve palyatif bakım kapasitesi genişliyor
Evde sağlık hizmetleri kapsamında palyatif servisten taburcu edilen hastaların elektronik sistem üzerinden uzaktan takip edilebildiğini vurgulayan Memişoğlu, yaşlı hastaların uzaktan muayene edilebildiğini ve ilaçlarının bu şekilde yazılabildiğini söyledi. Gerekli durumlarda sağlık personelinin hastanın evine gönderilebileceğini, aile bireylerinin de bakım sürecine ilişkin eğitim alabileceğini ifade etti. Yeni yapılanmayla birlikte uygun koşullarda tıbbi destek cihazlarına bağlı hastaların da evlerinde takip edilebilmesi hedefleniyor. Öte yandan Sağlık Bakanlığı, yoğun bakım tedavisi tamamlanmış olmakla birlikte makineye bağlı olması ya da sık sağlık desteğine ihtiyaç duyması nedeniyle hastaneden ayrılamayan hastalar için palyatif kritik bakım alanları oluşturdu. Türkiye'deki palyatif bakım kapasitesi ise 8 bin 618 yatağa ulaştı.
Sıkça Sorulan Sorular
Raporlu ilaçlarda planlanan yeni düzenleme tam olarak ne anlama geliyor?
Planlanan sisteme göre uzman hekim tarafından ilaç raporu düzenlenen ve tedavisinde değişiklik yapılmayan hastalar, raporun geçerlilik süresi boyunca yeniden reçete yazdırmak zorunda kalmadan ilaçlarını aylık dozlarda doğrudan eczaneden temin edebilecek. Yeni düzenleme henüz yürürlüğe girmemiş olup hazırlık çalışmaları devam etmektedir.
Bu düzenleme kimler için geçerli olacak?
Düzenleme özellikle kronik hastalıkları nedeniyle düzenli ilaç kullanan yaşlı hastalar için tasarlanmış olmakla birlikte, uzman hekim tarafından rapor düzenlenmiş ve tedavisinde herhangi bir değişiklik olmayan tüm hastaların bu sistemden yararlanması hedefleniyor. Birden fazla ilaç raporu bulunan hastalar da kapsam dahilinde düşünülüyor.
Evde sağlık hizmetlerindeki yeni yapılanma nasıl işleyecek?
Evde sağlık koordinasyon merkezleri aracılığıyla evde sağlık, uzaktan sağlık, palyatif bakım ve aile hekimliği hizmetleri koordineli biçimde çalışacak. Elektronik yazılım altyapısı sayesinde sağlık ekipleri hastanın durumundan anlık haberdar olabilecek; gerektiğinde sağlık personeli eve gönderilebilecek ve aile bireylerine bakım eğitimi verilebilecek.
Evde sağlık koordinasyon sistemi şu anda nerede uygulanıyor?
Bakan Memişoğlu'nun açıklamasına göre yeni elektronik altyapıyla desteklenen evde sağlık koordinasyon sistemi şu anda iki şehirde pilot olarak uygulanmaktadır. Hangi şehirlerde uygulandığı kaynakta belirtilmemiştir. Yakın zamanda Türkiye genelinde yaygınlaştırılması hedeflenmektedir.
Aile hekimlerinin yetkileri nasıl değişti?
Sağlık Bakanı Memişoğlu'na göre aile hekimleri, mevcut ilaçlara ek olarak 1859 ilacı daha reçete edebilir hale getirildi. Ayrıca ilaç ve malzeme raporlarının aile hekimi uzmanlarınca düzenlenebilmesi sağlandı. Uzman hekim tarafından ilaç raporu düzenlenen hastaların, tedavilerinde değişiklik olmadığı sürece sonraki dönemlerde ilaçlarını aile hekimlerine reçete ettirebildiği de belirtildi.