Akdeniz Hububat Bakliyat Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği (AHBİB), dokuz aylık dönemde geleneksel pazarlardaki gerilemeye karşın alternatif pazarlara yönelik ihracatını kayda değer ölçüde artırdı. Birlik Başkanı Veysel Memiş, pazar çeşitlendirme stratejisinin bu süreçte belirleyici bir rol oynadığını vurgularken, Uganda'dan Meksika'ya, Umman'dan İspanya'ya uzanan geniş bir coğrafyada elde edilen artış rakamları dikkat çekici boyutlara ulaştı.
Bakliyat İhracatı 323 Milyon Doları Aştı
AHBİB'in dokuz aylık ihracat tablosunda en yüksek payı bakliyat, pastacılık ürünleri ve bitkisel yağlar aldı. Birliğin toplam ihracatının yüzde 25'ini oluşturan bakliyat ihracatı, değer bazında yüzde 16 artışla 323,2 milyon dolara yükselirken miktar bazındaki artış yüzde 31 olarak gerçekleşti. Bu oran, değer artışının çok üzerinde seyreden bir hacim büyümesine işaret ediyor.
Bakliyat grubunun en önemli kalemi olan kırmızı mercimek ihracatı ise yüzde 23 artışla 226,3 milyon dolara ulaştı. Kırmızı mercimeğin birliğin toplam ihracatındaki payı yüzde 17 olarak hesaplandı. Pastacılık ürünleri ihracatı 272,1 milyon dolar düzeyinde gerçekleşirken bitkisel yağlar yüzde 16 artışla 200 milyon dolara çıktı.
Bitkisel yağ grubu içinde ayçiçeği tohumu yağı ihracatı yüzde 19 artışla 90,8 milyon dolara, soya yağı ve fraksiyonları ihracatı ise yüzde 15 artışla 80,1 milyon dolara yükseldi. Her iki üründeki artış eğilimi, bitkisel yağlar segmentinin genel performansını yukarı çeken bir dinamik oluşturdu.
Irak Liderliğini Koruyor, Suriye ve İran İzliyor
Ülke bazında incelendiğinde AHBİB'in en fazla ihracat gerçekleştirdiği pazar 140,9 milyon dolarla Irak oldu. Irak'ı 105,4 milyon dolarla Suriye ve 73,1 milyon dolarla İran izledi. Bu üç ülke, birliğin geleneksel ve en büyük alıcıları arasında yer almaya devam ediyor.
Ancak Başkan Veysel Memiş, Irak ve Suriye'ye yönelik ihracatta yaşanan gerilemenin alternatif pazarlara açılmanın önemini açıkça ortaya koyduğunu belirtti. Bu değerlendirme, söz konusu ülkelerdeki olası kırılganlıklara karşı pazar çeşitlendirmesinin stratejik bir zorunluluk olarak görüldüğünü yansıtıyor.
Uganda, Umman ve Meksika'da Rekor Artışlar
Dokuz aylık dönemde en çarpıcı ihracat artışları yüzde binlerle ifade edilen oranlarda gerçekleşti. Uganda'ya yapılan ihracat yüzde 2 bin 350 artışla 4,8 milyon dolara ulaşırken Umman'a ihracat yüzde 1.908 artışla 14,3 milyon dolara yükseldi. Meksika'ya ihracat ise yüzde 1.149 artışla 5,9 milyon dolara çıktı. Bu üç ülkedeki artış oranları, birliğin yeni pazarlara açılma çabalarının somut bir yansıması niteliği taşıyor.
Afrika Pazarında Güçlü Büyüme
Afrika kıtasındaki pazarlarda da ihracat performansı oldukça güçlü seyretti. Somali'ye ihracat yüzde 293 artışla 12,1 milyon dolara yükselirken Cibuti'ye ihracat yüzde 91 artışla 43,2 milyon dolara ulaştı. Libya'ya yapılan ihracat ise yüzde 132 artışla 37,7 milyon dolar olarak gerçekleşti. Cibuti'nin 43,2 milyon dolarla Afrika pazarındaki en yüksek ihracat hacmini oluşturması dikkat çekiyor.
Avrupa ve Asya'da da Artış Trendi Sürdü
Alternatif pazar çeşitlendirmesi yalnızca Afrika ve Orta Doğu ile sınırlı kalmadı; Avrupa ve Asya pazarlarında da ihracat artışları kaydedildi. İspanya'ya ihracat yüzde 63 artışla 17,7 milyon dolara, Polonya'ya ihracat yüzde 27 artışla 14,5 milyon dolara yükseldi. Asya cephesinde ise Malezya'ya ihracat yüzde 33 artışla 12,9 milyon dolara, Tayland'a ihracat yüzde 37 artışla 7,2 milyon dolara ulaştı.
AHBİB Başkanı Veysel Memiş, Türkiye'nin tarımsal üretim gücünün, geniş ürün yelpazesinin ve işleme kapasitesinin ihracatta önemli bir avantaj sağladığını vurguladı. Memiş, bu kapasitenin yeni pazarlara ve katma değerli ürünlere yönlendirilmesi gerektiğini de ifade etti.
Sıkça Sorulan Sorular
AHBİB'in dokuz aylık ihracatında en yüksek payı hangi ürün grupları aldı?
Dokuz aylık dönemde AHBİB ihracatında en yüksek payı bakliyat, pastacılık ürünleri ve bitkisel yağlar aldı. Bakliyat, birliğin toplam ihracatının yüzde 25'ini oluştururken pastacılık ürünleri ve bitkisel yağlar da önemli paylara sahip oldu.
Kırmızı mercimek ihracatı dokuz ayda ne kadar gerçekleşti?
Kırmızı mercimek ihracatı yüzde 23 artışla 226,3 milyon dolara ulaştı ve birliğin toplam ihracatındaki payı yüzde 17 olarak hesaplandı.
AHBİB'in en fazla ihracat yaptığı ülkeler hangileridir?
Dokuz aylık dönemde AHBİB'in en fazla ihracat yaptığı ülke 140,9 milyon dolarla Irak oldu. Irak'ı 105,4 milyon dolarla Suriye ve 73,1 milyon dolarla İran izledi.
En yüksek ihracat artışları hangi ülkelerde kaydedildi?
Dokuz aylık dönemde en yüksek ihracat artışları Uganda, Umman ve Meksika'da gerçekleşti. Uganda'ya ihracat yüzde 2 bin 350, Umman'a yüzde 1.908 ve Meksika'ya yüzde 1.149 oranında arttı.
AHBİB Başkanı Veysel Memiş pazar çeşitlendirmesi konusunda ne değerlendirmesinde bulundu?
Memiş, Irak ve Suriye'ye ihracattaki gerilemenin alternatif pazarlara açılmanın önemini ortaya koyduğunu belirtti. Ayrıca Türkiye'nin tarımsal üretim gücü, geniş ürün yelpazesi ve işleme kapasitesinin ihracatta avantaj sağladığını, bu kapasitenin yeni pazarlara ve katma değerli ürünlere yönlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
