Ocak 2025'in bulutlu bir sabahında The Verge yazarı Stevie Bonifield, yıllardır kullandığı Windows 10 kurulumunu kalıcı olarak silip Ubuntu yükledi. Çift önyükleme seçeneğini bir anlığına düşünse de sonunda tamamen Linux'a geçmeye karar verdi. Bir yıl sonra Bonifield, bu tercihten hiç pişmanlık duymadığını ve eski bir Windows 10 dizüstü bilgisayarını da Linux kurarak yeniden hayata döndürdüğünü belirtiyor.
İlk Gece: Hayal Kırıklığı ve Bir Sabah Aydınlanması
Linux'taki ilk gece hiç de kolay geçmedi. Komut satırı konusunda hiçbir deneyimi olmayan Bonifield, uygulamaları kurup yapılandırmayı son derece yorucu buldu. Linux terminalinin sistem yönetiminin merkezinde yer aldığını, Snap Store ve Flathub gibi uygulama mağazalarının yaygınlaşmasına karşın komut satırının kaçınılmaz olmaya devam ettiğini vurguluyor. Üstelik ikinci bir SSD'yi düzgün bağlayamayıp çaresizce bilgisayarı kapatarak ertesi gün Windows'u yeniden yüklemek zorunda kalacağını düşünerek uyudu.
Sabah Ubuntu'ya tekrar girdiğinde sorunun kaynağını buldu: Sürücü için dosya sistemleri tablosuna, yani "fstab" dosyasına bir giriş oluşturmamıştı. Fstab, disklerin ve depolama aygıtlarının bilgisayarın dosya sistemine nasıl bağlanacağını yapılandırdığınız yerdir. Sorunu çözünce Linux'un aslında o kadar da kötü olmadığını düşünmeye başladı.
Sorun Çözme Becerisi: Reddit, Stack Overflow ve Yapay Zeka
O ilk gecenin ardından süreç büyük ölçüde sorunsuz ilerledi. Karşılaştığı sorunlar hiçbir zaman felakete dönüşmedi; izin ayarları nedeniyle çalışmayan bir Flatpak uygulaması ya da eksik kütüphane yüzünden başlatılamayan bir AppImage gibi can sıkıcı ama çözülebilir küçük engellerden ibaret kaldı. Bonifield, sorunları aşmak için onlarca saat Reddit başlıklarını taradığını, Stack Overflow çözümlerini incelediğini ve çaresiz kaldığı anlarda Mistral'ın Le Chat'i ile Anthropic'in Claude'u gibi yapay zeka sohbet botlarından hata mesajlarını çözümlemek için yardım istediğini aktarıyor.
Linux topluluğunun da bu süreçte büyük destek sağladığını belirten Bonifield, bu deneyimin kendi sorun giderme becerilerine olan güvenini artırdığını söylüyor. İlk gece çözemediği fstab sorununu artık kolaylıkla çözebiliyor; hatta bu bilgi, nadir görülen bir çöküşün ardından bilgisayarının acil moddan çıkmasını sağladı. Windows'ta aynı durumda mavi ekranla baş başa kalabileceğini de ekliyor.
Ubuntu'dan Fedora'ya, KDE Plasma'ya
Bonifield, Windows'tan ayrıldıktan sonraki ilk birkaç ay Ubuntu kullandı; ardından Fedora'ya geçti ve o tarihten bu yana Fedora'yı ana işletim sistemi olarak kullanmaya devam ediyor. Linux'u iş, oyun, fotoğraf düzenleme, video kaydı ve düzenleme ile Arduino projeleri için kodlama gibi çeşitli amaçlarla kullanıyor. Masaüstü ortamları arasında da gezindi: Hyprland (ML4W Dotfiles ile), Cinnamon ve şu an için KDE Plasma bunların başında geliyor.
Her sabah KDE'de kurduğu sakin, İskandinav mavisi masaüstüyle güne başlayan Bonifield, temalar ve simge paketlerinden derlediği bu görünümün en sevdiği kurulumlardan biri olduğunu belirtiyor. Retro Windows XP temasından macOS'tan ilham alan bir görünüme, oradan da Tron filmini anımsatan neon temalara kadar pek çok farklı arayüzü denedi. Terminalini de Kitty, Z Shell (Zsh), Oh My Zsh ve Powerlevel10k araçlarıyla daha temiz ve renkli bir görünüme kavuşturdu.
Özgürlük ve Kontrol: Adobe Yok, Ama Alternatifler Var
Bonifield, bilgisayarında ne olup olmadığı üzerinde tam kontrol sahibi olmanın da büyük bir avantaj olduğunu vurguluyor. Windows'un yakın zamana kadar Copilot'u kaldırmanıza izin vermediğini hatırlatıyor. Linux'ta ise "sudo rm -rf /" komutuyla bilgisayardaki tüm dosyaları silebilirsiniz; sistem sizi durdurmaz.
Adobe uygulamaları gibi Linux'ta yerel olarak desteklenmeyen bazı yazılımlar bulunuyor. Bonifield bu boşluğu ücretsiz ve açık kaynaklı alternatiflerle kapattı: Microsoft Office yerine LibreOffice, Adobe Lightroom yerine RawTherapee kullanıyor. Gerektiğinde Wine aracılığıyla bazı Windows uygulamalarını da çalıştırabildiğini, eski bir iPod'u yeniden canlandırmaya çalışırken iTunes'u bu yöntemle kullandığını aktarıyor.
Oyun tarafında ise Valve'ın Proton uyumluluk katmanı sayesinde Steam kütüphanesindeki her şeyin sorunsuz çalıştığını belirtiyor. Fareler, klavyeler, kontrolcüler, kulaklıklar ve mikrofonlarla herhangi bir sorun yaşamadı. World of Warcraft'ı başlatıcısını Steam'e Steam dışı oyun olarak ekleyerek Proton üzerinden çalıştırmayı da başardı.
Herkes İçin Değil: Anti-Hile ve Komut Satırı Engelleri
Bonifield, Linux'un kendi ihtiyaçları için mükemmel olduğunu ancak herkese tavsiye edemeyeceğini açıkça ifade ediyor. Anti-hile sistemi gerektiren rekabetçi çok oyunculu oyunların büyük çoğunluğunun Linux'ta çalışmadığını belirtiyor; Fortnite veya Valorant gibi oyunların hayranları için bunun ciddi bir engel oluşturabileceğini kabul ediyor. Uygulama yüklemek için komut satırına bir şeyler yazmak bile baş ağrısı yaratıyorsa Linux muhtemelen doğru tercih değil.
Öte yandan daha fazla özgürlük isteyenler, Copilot'tan kurtulmak isteyenler, sorun giderme becerilerini geliştirmek isteyenler ya da Windows 11 çalıştıramayan eski donanımı olanlar için 2026'nın Linux yılı olabileceğini söylüyor. Bonifield, Ekim ayında The Verge'e katılmasının ardından iş için MacBook kullanmaya başladı ve Linux kurduğu 9 yıllık kişisel dizüstü bilgisayarını emekliye ayırdı. Ancak Linux destekli oyun bilgisayarını kullanmaya devam ediyor ve Windows'a dönmeyi planlamıyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Stevie Bonifield Linux'a geçmeden önce hangi işletim sistemini kullanıyordu?
Bonifield, Linux'a geçmeden önce yıllardır Windows 10 kullanıyordu. Ocak 2025'te Ubuntu yükleyicisini çalıştırarak tüm Windows 10 kurulumunu kalıcı biçimde sildi.
Linux'ta hangi dağıtımları ve masaüstü ortamlarını kullandı?
İlk birkaç ay Ubuntu kullanan Bonifield, daha sonra Fedora'ya geçti ve bunu ana işletim sistemi olarak kullanmaya devam etti. Masaüstü ortamı olarak Hyprland (ML4W Dotfiles ile), Cinnamon ve KDE Plasma'yı denedi; şu an KDE Plasma kullanıyor.
Linux'ta oyun oynamak mümkün mü? Hangi kısıtlamalar var?
Valve'ın Proton uyumluluk katmanı sayesinde Steam kütüphanesindeki oyunlar büyük ölçüde sorunsuz çalışıyor. Bonifield, World of Warcraft'ı da Proton aracılığıyla çalıştırmayı başardı. Ancak anti-hile sistemi gerektiren rekabetçi çok oyunculu oyunların büyük çoğunluğu Linux'ta çalışmıyor; Fortnite ve Valorant bu oyunlara örnek olarak gösteriliyor.
Adobe gibi desteklenmeyen uygulamaların yerine ne kullandı?
Bonifield, Adobe uygulamaları ve Microsoft Office gibi Linux'ta yerel olarak desteklenmeyen yazılımların yerine ücretsiz ve açık kaynaklı alternatiflere yöneldi. Microsoft Office yerine LibreOffice, Adobe Lightroom yerine RawTherapee kullandı. Bazı Windows uygulamalarını ise Wine aracılığıyla çalıştırdı.
Linux'ta karşılaştığı sorunları nasıl çözdü?
Bonifield, sorunları çözmek için onlarca saat Reddit başlıklarını taradığını ve Stack Overflow çözümlerini incelediğini belirtiyor. Çaresiz kaldığı durumlarda Mistral'ın Le Chat'i ve Anthropic'in Claude'u gibi yapay zeka sohbet botlarından hata mesajlarını çözümlemede yardım istedi. Linux topluluğunun destekleyici yapısının da bu süreçte önemli bir rol oynadığını vurguluyor.
