69 yaşındaki emekli ilkokul öğretmeni Sherry Dickson, her hafta beş gün Meta Quest başlığını takıyor ve 60 ila 90 dakika boyunca Supernatural adlı sanal gerçeklik fitness oyununu oynuyor. Dickson, 1980'lerde Jane Fonda egzersiz videolarıyla spor tutkusu kazanmış biri olarak bu oyunu yalnızca eğlence için değil, sağlığını korumak için kullanıyor. Ancak Meta'nın Reality Labs bölümünde gerçekleştirdiği toplu işten çıkarmalar kapsamında üç VR stüdyosunu kapatmasıyla birlikte Supernatural artık yeni içerik üretemeyecek. Bu karar, Dickson'ı ve binlerce başka kullanıcıyı harekete geçirdi.
Supernatural Nedir ve Meta Ne Yaptı?
Supernatural, kullanıcıların müzik ritmine göre hedeflere vurduğu, dans benzeri Flow antrenmanları, boks ve meditasyon nefes egzersizleri sunan bir VR fitness oyunu. Oyun, Peloton ile Just Dance ya da Beat Saber gibi ritim oyunlarının karışımı olarak tanımlanıyor. İçerik kütüphanesinin sürekli güncellenmesi, kullanıcıların oyuna bağlı kalmasını sağlıyor; yeni müzikler, seviyeler ve koreografiler hem tazelik hissi yaratıyor hem de oyuncularla koçlar arasındaki bağı güçlendiriyor.
Oyun, Meta'nın satın alma teklifini açıkladığı 2021 yılında Federal Ticaret Komisyonu'nun (FTC) soruşturmasına konu oldu. FTC, Meta'nın daha önce benzer bir VR oyunu olan Beat Saber'ı da satın almış olduğunu gerekçe göstererek bu birleşmeyi engellemeye çalıştı. Ayrıca Apple'ın da oyunu satın almakla ilgilendiği bildirilmişti. FTC soruşturması sonuçsuz kaldı ve satın alma 2023'te tamamlandı. Oyunun arkasındaki stüdyo Within, müzik videoları, uzun metrajlı filmler ve yaratıcı projelerde kökleri olan bağımsız bir yapıydı. Within'in kurucu ortağı Chris Milk, Supernatural'ı geliştirmeyi bir Decoder röportajında "başka bir insana anlamlı bir şey yapmak" olarak tanımlamıştı.
7.000'den Fazla İmza, 110.000 Üyeli Facebook Grubu
Supernatural'ın Facebook sayfasında 110.000'den fazla üye bulunuyor ve bunların pek çoğu oyuna uzun methiyeler yazdı. Change.org'da açılan ve Meta ile CEO Mark Zuckerberg'den kararı geri almasını talep eden dilekçeyi 7.000'den fazla kişi imzaladı. Dickson, oyunu kurtarmaya yönelik çevrimiçi sosyal medya kampanyasının öncülüğünü yapıyor.
Tipik Supernatural kullanıcısı profili, VR sektörünün genel demografisinden belirgin biçimde ayrılıyor. 18-34 yaş arası erkeklerin hâkim olduğu bu sektörde Supernatural kullanıcılarının büyük çoğunluğunu kadınlar, 50 yaş üstü bireyler ve hareket kısıtlılığı olanlar oluşturuyor. 50'li yaşlarındaki Supernatural kullanıcısı Regina Lynn, Meta hakkındaki görüşünü sansürlü bir dizi küfürle özetlerken beş yıldır haftada üç-dört kez oynadığını belirtiyor. Lynn, Supernatural topluluğunun Meta'nın Within'i satın almasından bu yana şirketin iş yapış biçimiyle dünyada yaşanan gelişmeler arasında bir korelasyon gördüğünü ifade ediyor.
Hareket Kısıtlılığı Olanlar İçin Vazgeçilmez Bir Platform
Ayak bileğini hareket ettiremeyen ve diz altından ayağa kadar uzanan ortez kullanan Jennifer Boyer, geleneksel spor salonlarında kendini rahat hissetmediği için tutarlı bir egzersiz rutini oluşturmakta zorlandığını anlatıyor. Supernatural'ın Flow antrenmanlarındaki koreografi sayesinde squat ve yan hamle hareketlerini dans eder gibi yapabildiğini söyleyen Boyer, "İlk gün oynamayı bırakamadım çünkü çok eğlenceliydi" diyor. Oyun, hareket kısıtlılığı olan kullanıcılar için tekerlekli sandalye modu, tek elle oynama seçeneği ve çeşitli erişilebilirlik ayarları sunuyor.
Alaska'da görev yapan fizyoterapist Jeanna Duryee ise Supernatural'ı hastalarına tanıttığını ve kabul oranının oldukça yüksek olduğunu belirtiyor. "Egzersizden ve spor salonlarından nefret ettiklerini söyleyen insanların Supernatural'ı sevdiğini görüyorum. Alaska'da depresyon, kondisyon kaybı ve mevsimsel duygudurum bozukluğuyla daha yoğun mücadele ediyorum; Supernatural bana daha önce hiç gülümsemediğini gördüğüm insanları egzersiz yaparken geniş gülümsemelerle görmemi sağlayan bir araç verdi" diyor. 50'li yaşlarındaki Vickie Bitter de "Supernatural, Quest 2 başlığını satın almamın tek nedeni ve yaptığım tek kardiyo egzersizi" diyerek oyunun kendisi için ne anlam ifade ettiğini özetliyor.
Team Sunshine: Sanal Dünyada Kurulan Gerçek Dostluklar
Dickson ve DeeDee Henry, bir yıl önce Supernatural'ın Together çok oyunculu özelliği aracılığıyla rastgele eşleşti. Bu özellik ortak antrenman, sesli sohbet ve takım oluşturmaya olanak tanıyor. Bir yıl içinde iki kadın, Henry'nin 75 yaşındaki annesi Darlene "Cookie" Norman ve Kelly Hines ile birlikte "Team Sunshine" adlı bir grup kurdu. Dördü haftada beş gün birlikte oynuyor; Dickson Kanada'da, Henry Los Angeles yakınlarında, Norman kırsal California'da, Hines ise Ohio'da yaşıyor ve grup henüz yüz yüze bir araya gelmedi.
Henry, 2020'den bu yana düzenli Supernatural kullanıcısı olduğunu ve oyunun topluluğunun kendisi üzerindeki etkisini aktarmanın "bunaltıcı" olduğunu söylüyor. "Birbirimize sevgi ve destek dolu bir topluluk inşa ettik. Tanışıyoruz, konuşuyoruz, bağlar kuruyoruz" diyor. The Verge'e ulaşan 50'den fazla Supernatural kullanıcısı, oyunun kendilerini derin depresyon, kanser ve diğer hayatı tehdit eden hastalıklar ile ciddi yaralanmalardan sonraki rehabilitasyon süreçlerinde nasıl desteklediğini paylaştı.
Koçların İşten Çıkarılması: Topluluğun En Büyük Acısı
Pek çok kullanıcıya göre Meta'nın ihmalinin en acı verici boyutu platformun yavaş çöküşü ya da yeni içerik eksikliği değil, şirketin oyunun arkasındaki yaratıcı ekibe, özellikle de koçlara yönelik tutumu. Kullanıcılar koçları ekrandaki karakterler olarak değil, dost ve aile olarak görüyordu. Kullanıcı Erica Carter, "Favori diziniz iptal edildiğinde prodüksiyondaki herkes için üzülürsünüz. Ama burada neredeyse her gün yaklaşık bir yıl boyunca yarım saat birlikte zaman geçirdiğim altı kişiden söz ediyorum. İşten çıkarıldıklarında, topluluğu ön planda tutarak güçlü görünmeye çalışırken paylaştıkları videolar... Ağladım" diyor.
Koç Mindy Lai Instagram'da "İşten çıkarıldım ve bu çok zordu; çünkü bunu beklemiyordum ve bu topluluk inanılmaz, sizi o kadar çok sevgiyle sarıyorlar ki orada sonsuza dek kalmak istedim" diye yazdı. Koç Antonio "Doc" Harrison ise "Ailem var, geçimlerini sağlamam gerekiyor; her şey olunca harekete geçmek zorunda kaldım. Yolculuğunuzun küçük bir parçası olduğum için minnettarım" dedi. Koç Mark Harari ise yakın zamanda paylaştığı bir videoda kullanıcıları başlıklarını tekrar takmaya teşvik ederek "Hâlâ buradayız, gitmedik. Tüm koçlar olarak hâlâ bu topluluğun bir parçasıyız" dedi.
Meta'nın sözcüsü Johanna Peace, topluluğun tepkisine ya da gelecek planlarına ilişkin yorum yapmak yerine satın alma sonrasında sunulan abonelik fiyat indirimi, çok oyunculu mod ve yeni sanatçı işbirlikleri gibi özelliklere dikkat çekti. Kullanıcıların büyük çoğunluğu ise şirkete olan güvenlerinin tamamen sarsıldığını ifade ediyor. Bazıları aboneliklerini iptal ettiklerinin ekran görüntülerini Reddit ve Facebook grubunda paylaşırken, Dickson gibi başkaları oyunu kurtarmak için taban hareketi oluşturmaya çalışıyor.
Beş yıllık Supernatural kullanıcısı Pieter Montoulieu ise farklı bir yol izlemeyi seçti: Üzüntüsünü Apple Vision Pro için Supernatural benzeri bir prototip oyun geliştirmeye kanalize etti. Montoulieu, Meta'nın bu kararının kendisi için "son damla" olduğunu söylüyor. Dickson'ın kampanyadan beklentisi ise en azından oyunun Meta sunucularında kalması ve müzik lisanslarının sona erdiğinde içeriklerin kaybolmaması. İdeal senaryoda ise bir yatırımcının hakları satın alarak oyunu bağımsız bir platforma, belki de Steam'e taşımasını ve özgün yaratıcı ekiple devam etmesini umuyor. Supernatural'ın kurucu ortağı Chris Milk, sözcüsü aracılığıyla yorum yapmayı reddetti.
Sıkça Sorulan Sorular
Supernatural oyunu neden yeni içerik üretemeyecek?
Meta, Reality Labs bölümünde gerçekleştirdiği toplu işten çıkarmalar kapsamında Supernatural'ın da dahil olduğu üç VR stüdyosunu kapattı. Bu karar doğrultusunda oyun için yeni müzik, seviye ve koreografi üretimi sona erdi; mevcut içerik kütüphanesi ise şimdilik erişilebilir olmaya devam ediyor.
Supernatural'ı kurtarmak için ne gibi girişimler yapılıyor?
69 yaşındaki emekli öğretmen Sherry Dickson, oyunu kurtarmaya yönelik bir çevrimiçi sosyal medya kampanyasına öncülük ediyor. Change.org'da açılan dilekçeyi 7.000'den fazla kişi imzaladı. Dickson ayrıca oyunun haklarını satın alarak onu bağımsız bir platforma taşıyacak bir yatırımcı bulmayı umuyor.
Supernatural'ın tipik kullanıcı kitlesi kimlerden oluşuyor?
18-34 yaş arası erkeklerin hâkim olduğu VR sektörünün aksine, Supernatural kullanıcılarının büyük çoğunluğunu kadınlar, 50 yaş üstü bireyler ve hareket kısıtlılığı olanlar oluşturuyor. Oyun, tekerlekli sandalye modu ve tek elle oynama gibi erişilebilirlik özellikleri sunuyor.
Meta, Supernatural'ı satın almadan önce nasıl bir süreç yaşandı?
Meta'nın 2021'de satın alma niyetini açıklamasının ardından Federal Ticaret Komisyonu (FTC), Meta'nın daha önce benzer bir oyun olan Beat Saber'ı da bünyesine katmış olduğunu gerekçe göstererek birleşmeyi engellemeye çalıştı. FTC soruşturması sonuçsuz kaldı ve satın alma 2023'te tamamlandı. Ayrıca Apple'ın da oyunu satın almakla ilgilendiği bildirilmişti.
Supernatural koçları işten çıkarılmalarının ardından ne yaptı?
Koçlar Instagram ve diğer platformlarda paylaşımlar yaparak topluluğu desteklemeye ve kullanıcıları oyuna geri dönmeye teşvik etmeye devam etti. Koç Mindy Lai işten çıkarılmanın beklenmedik ve zor olduğunu paylaşırken, koç Antonio "Doc" Harrison ailesinin geçimini sağlamak için hemen harekete geçtiğini belirtti. Koç Mark Harari ise yakın zamanda paylaştığı bir videoda tüm koçların topluluğun bir parçası olmayı sürdürdüğünü vurguladı.
