
Böbrek yetmezliği nedeniyle tedavi altına alınan iki hasta, kendi ailelerinden organ nakli yapılamaması üzerine başvurulan çapraz nakil yöntemiyle yeniden sağlığına kavuştu. Muş'ta yaşayan 26 yaşındaki Merve Nur Erten ile İstanbul'da ikamet eden 40 yaşındaki Mesut Dinç Özdoğan, Bezmialem Vakıf Üniversitesi Hastanesi'nde gerçekleştirilen operasyonla yeni böbreklerine kavuştu. Erten'in babası Metin Erten böbreğini Özdoğan'a, Özdoğan'ın teyzesi Olcay Taşharman ise böbreğini Erten'e verdi. Bugün iki aile, telefonda sürekli birbirini arayıp soran, deyim yerindeyse tek bir aile haline gelmiş insanlardan oluşuyor.
Merve Nur Erten'in Hastalık Süreci: Yaklaşık Bir Yıllık Mücadele
Muş'ta yaşayan 26 yaşındaki Merve Nur Erten'e yaklaşık bir yıl önce böbrek yetmezliği tanısı konuldu. Her iki böbreği de işlevini yitirince tedavi süreci nakil kararıyla ilerledi. 53 yaşındaki babası Metin Erten, kızına böbreğini vermek için derhal gönüllü oldu; ancak baba ile kız arasındaki kan grubu uyuşmazlığı doğrudan nakli engelledi. Bu durum, aileyi farklı bir çözüm arayışına yöneltti.
Mesut Dinç Özdoğan'ın Zorlu Nakil Geçmişi
İstanbul'da yaşayan 40 yaşındaki Mesut Dinç Özdoğan'ın böbrek nakliyle sınavı ilk kez değildi. Özdoğan daha önce iki kez böbrek nakli geçirmiş, bu nakillerden birinde organ reddi yani tıbbi adıyla rejeksiyon yaşamıştı. Bir kez daha nakle ihtiyaç duyan Özdoğan için 56 yaşındaki teyzesi Olcay Taşharman gönüllü oldu. Ne var ki bu kez de bağışıklık sistemiyle ilgili, yani immünolojik bir uyumsuzluk ortaya çıktı ve doğrudan nakil yine mümkün olamadı.
Çapraz Nakil Çözümü: İki Aile Bezmialem'de Buluştu
Her iki aile de çıkmaza girince Bezmialem Vakıf Üniversitesi Hastanesi'ne başvurdu. Hastanede yapılan testler sonucunda iki hasta da çapraz nakle uygun bulundu. Çapraz nakil yönteminde temel mantık şudur: Bir hastanın yakını, o hastaya değil uyumlu olduğu başka bir hastaya organ bağışlar; karşı taraftaki verici de aynı şekilde diğer hastaya bağışta bulunur. Bu eşleşme sayesinde Metin Erten'in böbreği Mesut Dinç Özdoğan'a, Olcay Taşharman'ın böbreği ise Merve Nur Erten'e başarıyla nakledildi. Her iki operasyon da başarıyla tamamlandı.
Operasyonun Ardından: "Bir Aile Olduk"
Sağlıklarına kavuşan hastalar ve yakınları, yaşadıkları süreci coşkuyla anlattı. Mutluluklarını dile getiren hastalar ve hasta yakınları şu sözleri paylaştı: "Bir aile olduk. Sürekli görüşüyoruz telefondan, birbirimizi arayıp soruyoruz." Başlangıçta birbirini tanımayan iki aile, ortak bir sağlık krizini birlikte aşmanın verdiği derin bağla artık sürekli iletişim halinde.
Bezmialem Rektörü: "Organ Bağışı Hayat Kurtarır"
Bezmialem Vakıf Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Adem Akçakaya, Türkiye'de böbrek nakli bekleyen çok ciddi sayıda hasta bulunduğuna dikkat çekti. Akçakaya, bu hastaların bazen vericilerinin olduğunu ancak kan grubu ya da HLA olarak adlandırılan doku uyumunda sorun yaşandığını vurguladı ve şöyle konuştu: "Başka bir hastanın aynı şekilde kan grubu ya da doku grubu uymuyor ama o hastanın kan grubu ya da doku uyumu diğer hastaya uygun olabiliyor." Rektör Akçakaya, Türkiye'de organ bağışı sayısının yeterli düzeyde olmadığını da özellikle belirterek "Buradan seslenmek istiyorum, organ bağışı hayat kurtarır" dedi.
Sıkça Sorulan Sorular
Çapraz nakil nedir ve bu iki hastaya nasıl uygulandı?
Çapraz nakilde bir hastanın yakını, uyumsuzluk nedeniyle kendi hastasına değil, başka bir hastaya organ bağışlar; diğer taraftaki verici de aynı şekilde karşı hastaya bağışta bulunur. Bu vakada Metin Erten böbreğini Mesut Dinç Özdoğan'a, Olcay Taşharman ise böbreğini Merve Nur Erten'e verdi.
Merve Nur Erten'e neden doğrudan aile içi nakil yapılamadı?
Merve Nur Erten'in babası Metin Erten kızına böbreğini vermek istedi; ancak ikisi arasındaki kan grubu uyuşmazlığı doğrudan nakli engelledi.
Mesut Dinç Özdoğan daha önce kaç kez böbrek nakli geçirdi?
Mesut Dinç Özdoğan daha önce iki kez böbrek nakli geçirmiş ve bu nakillerden birinde organ reddi (rejeksiyon) yaşamıştı.
Operasyonlar hangi hastanede gerçekleştirildi?
Her iki çapraz nakil operasyonu da Bezmialem Vakıf Üniversitesi Hastanesi'nde gerçekleştirildi.
Bezmialem Vakıf Üniversitesi Rektörü organ bağışı konusunda ne söyledi?
Rektör Prof. Dr. Adem Akçakaya, Türkiye'de organ bağışı sayısının yeterli olmadığını vurgulayarak "Organ bağışı hayat kurtarır" dedi ve Türkiye'de çok ciddi sayıda böbrek nakli bekleyen hasta bulunduğuna dikkat çekti.