Polonya Başbakanı Donald Tusk, önceki hükümet döneminde kullanılan Pegasus casus yazılımı üzerinden Polonya vatandaşlarına ait hassas verilerin İsrail tarafına aktarıldığını kamuoyuyla paylaştı. Tusk, sosyal medya hesabından yayımladığı video mesajında bu durumu "devlete karşı işlenmiş ağır bir suç" ve "komünizmin yıkılmasından sonra Polonya tarihinin en büyük skandallarından biri" olarak tanımladı.
Tusk'tan Sert Nitelendirme: "Artık Skandal Değil, Suç"
Başbakan Tusk, video mesajında Pegasus'un İsrailli bir şirket tarafından geliştirilen ve kapsamlı siber gözetim imkânı sunan bir araç olduğunu vurguladı. Pegasus'u geliştiren İsrail merkezli NSO Group'un İsrail istihbarat servisleriyle işbirliği yaptığı konusunda kimsenin şüphesinin olmadığını belirten Tusk, yaşananları tarihsel bir perspektife oturtarak olayın ağırlığının altını çizdi.
Tusk'un açıklamalarında öne çıkan en çarpıcı nokta, yazılımın satın alınmasında kullanılan paranın kaynağıydı. Başbakan'a göre Pegasus'un finansmanında suç mağdurlarına aktarılması gereken fonlar kullanıldı. Tusk bu konuda şu ifadeleri kullandı: "Polonya'da suç mağdurlarına verilmesi gereken parayı, Polonya vatandaşlarına, Polonyalı muhalefet liderlerine ve bağımsız Polonyalı savcılara ilişkin mümkün olan tüm verileri İsrail tarafına aktaran bir sistem için ödediler."
Tusk sözlerini şöyle sürdürdü: "Adaletten ve devletin güvenliğinden sorumlu insanlar, binlerce, on binlerce Polonya vatandaşına ait hassas veriyi hiçbir kontrol sahibi olmadan yabancı bir devletin, İsrail'in eline teslim ettiler. Bu artık bir skandal değil. Aslında sanırım herkes için açık olan şu ki; burada devlete karşı işlenmiş ağır bir suçtan söz ediyoruz. Bunun hesabını verecekler."
Savcılık Soruşturması ve Teknik Bulgular
Polonya Ulusal Savcılık Ofisi, Mart 2024'ten bu yana sürdürülen soruşturma kapsamında elde edilen son bulgulara ilişkin yazılı bir açıklama yaptı. Bu açıklamada, Polonya İç Güvenlik Ajansı (ABW) uzmanlarının Pegasus sistemine ilişkin gerçekleştirdiği teknik incelemenin sonuçları kamuoyuyla paylaşıldı.
Uzmanların tespitlerine göre Pegasus sistemi, mobil cihazlardan kullanıcıların bilgisi ve izni olmaksızın geniş kapsamlı veri elde edebildi. Bunun yanı sıra Polonya Merkezi Yolsuzlukla Mücadele Bürosu'nun (CBA) sistem üzerinde tam kontrole sahip olmadığı da belirlendi. Yazılımı geliştiren şirketin, verilerin işlendiği ve depolandığı altyapıya erişebildiği tespit edildi. En kritik bulgu ise sistem üzerinden aktarılan verilerin Polonya sınırları dışına çıktığının kesin olarak saptanmasıydı. Savcılık açıklamasında ayrıca sistemin tasarımının elde edilen verilerin tam güvenliğini garanti etmediği de vurgulandı.
Pegasus Skandalının Polonya'daki Arka Planı
Polonya'da Ekim 2023 seçimlerinin ardından göreve başlayan yeni parlamento, önceki hükümet yetkililerinin Pegasus casus yazılımını kullandığına ilişkin iddiaları soruşturmak amacıyla özel bir komisyon kurmuştu. Soruşturma süreci bu komisyonun çalışmalarıyla paralel biçimde ilerledi.
Başbakan Tusk, Şubat 2024'te dönemin Cumhurbaşkanı Andrzej Duda ile birlikte düzenlediği basın toplantısında da selefi Morawiecki dönemindeki hükümet yetkililerini Pegasus casus yazılımını yasa dışı biçimde kullanmakla suçlamıştı. Şimdiki açıklamalar ise Ulusal Savcılık Ofisi'nin somut teknik bulgularıyla desteklenerek çok daha ağır bir hukuki çerçeveye oturtulmuş durumda.
NSO Group ve İsrail Bağlantısı
Tusk'un açıklamalarında özellikle vurguladığı nokta, Pegasus'u geliştiren NSO Group'un İsrail istihbarat servisleriyle olan ilişkisiydi. Başbakan, bu konuda kamuoyunda zaten yaygın bir kanaatin bulunduğunu ima ederek söz konusu bağlantıyı tartışmaya açık bir mesele olarak değil, genel kabul gören bir gerçeklik olarak sundu. Polonya Merkezi Yolsuzlukla Mücadele Bürosu'nun sistem üzerinde fiilen kontrol sahibi olamaması ve yazılım geliştiricisinin veri altyapısına erişebilmesi, bu bağlamda özellikle dikkat çekici teknik bulgular olarak öne çıktı.
Sıkça Sorulan Sorular
Polonya Başbakanı Tusk, Pegasus yazılımıyla ilgili ne tür bir suçlamada bulundu?
Tusk, önceki hükümet döneminde Pegasus casus yazılımı aracılığıyla Polonya vatandaşlarına, muhalefet liderlerine ve bağımsız savcılara ait hassas verilerin İsrail tarafına aktarıldığını açıkladı ve bu durumu "devlete karşı işlenmiş ağır bir suç" olarak nitelendirdi.
Pegasus yazılımının satın alınmasında hangi para kullanıldığı iddia ediliyor?
Başbakan Tusk'a göre Pegasus'un satın alınması için suç mağdurlarına verilmesi gereken fonlar kullanıldı. Bu iddia, Tusk'un sosyal medya hesabından paylaştığı video mesajında dile getirildi.
Polonya Ulusal Savcılık Ofisi soruşturmasında ne tür teknik bulgulara ulaşıldı?
ABW uzmanları; Pegasus'un kullanıcı bilgisi olmadan mobil cihazlardan veri elde edebildiğini, CBA'nın sistem üzerinde tam kontrole sahip olmadığını, yazılım geliştiricisinin veri altyapısına erişebildiğini ve sistem üzerinden aktarılan verilerin Polonya sınırları dışına çıktığını tespit etti.
Polonya'da Pegasus soruşturması ne zaman başladı?
Polonya Ulusal Savcılık Ofisi'nin soruşturması Mart 2024'ten bu yana sürmektedir. Ayrıca Ekim 2023 seçimlerinin ardından kurulan yeni parlamento, önceki hükümet yetkililerinin Pegasus'u kullandığına ilişkin iddiaları incelemek üzere özel bir komisyon oluşturmuştu.
Tusk, NSO Group ile İsrail istihbaratı arasındaki ilişki hakkında ne söyledi?
Tusk, Pegasus'u geliştiren İsrail merkezli NSO Group'un İsrail istihbarat servisleriyle işbirliği yaptığı konusunda kimsenin şüphesinin olmadığını söyledi. Bu bağlantıyı, Polonya vatandaşlarına ait verilerin yabancı bir devletin eline geçmesini ağırlaştıran bir unsur olarak değerlendirdi.
