Avrupa doğal gaz piyasaları, birden fazla baskı unsurunun bir araya gelmesiyle sert bir yükseliş kaydetti. Rusya'dan dizel ithalatı konusunda ABD ile Ukrayna arasında yaşanan görüş ayrılıkları ve önümüzdeki haftalara ilişkin soğuk hava tahminleri, fiyatları İran savaşının başlamasından bu yana görülmemiş seviyelere taşıdı. Avrupa'nın kıyaslama fiyatı kabul edilen Hollanda TTF doğal gaz kontratları, megavatsaat başına 86,50 euroya ulaşarak yeni bir zirve noktası oluşturdu.
TTF Kontratlarında Altı Günlük Kesintisiz Yükseliş
Hollanda TTF doğal gaz Kasım kontratında fiyat, üst üste altıncı işlem gününde de yükselişini sürdürerek megavatsaat başına 86,50 euro seviyesine çıktı. Güncel işlemlerde kontrat yüzde 2,04 artışla 86,07 euro bandında seyrediyor. Aralık vadeli kontratta ise fiyat yüzde 2 artışla 85,875 euro/MWh seviyesinde bulunuyor. Altı iş günü boyunca kesintisiz süren bu yükseliş trendi, piyasadaki satın alma baskısının ne denli güçlü olduğunu gözler önüne seriyor.
Savaş Öncesine Göre Yüzde 170 Artış
Mevcut fiyat seviyeleri, ABD ve İsrail'in şubat ayı sonunda İran'a yönelik savaşı başlatmasından önceki dönemin belirgin biçimde üzerinde. İran savaşının başlangıcından önce yaklaşık 32 euro düzeyinde seyreden Avrupa doğal gaz fiyatları, bu süreçte yüzde 170 oranında yükseldi. Böylece fiyatlar, Rusya'nın 2022 yılında Ukrayna'yı işgal etmesinin ardından yaşanan dönemden bu yana en yüksek seviyesine ulaşmış oldu. Bu iki tarihsel kırılma noktası, Avrupa enerji piyasalarının jeopolitik gelişmelere ne kadar duyarlı olduğunu bir kez daha ortaya koyuyor.
Depo Doluluk Oranı Yüzde 74'ün Altında
Fiyatları yukarı taşıyan yapısal etkenlerden biri de Avrupa'nın kış mevsimine düşük doğal gaz stoklarıyla girmesi. Bölgedeki doğal gaz depolama tesislerinin doluluk oranı şu an yüzde 74'ün altında bulunuyor. Oysa yılın bu döneminde normal kabul edilen doluluk oranı yaklaşık yüzde 90 seviyesinde. Yaklaşık 16 puanlık bu açık, kış tüketim sezonuna girilirken arzın ne kadar kırılgan bir konumda olduğunu gösteriyor. Avrupa'da kış dönemi doğal gaz tüketim sezonu 1 Ekim itibarıyla resmen başladı.
Saxo Bank Uzmanı: Küçük Bir Sıcaklık Düşüşü Bile Fiyatları Yükseltiyor
Saxo Bank Emtia Stratejisi Başkanı Ole Hansen, mevcut tablonun ne kadar hassas bir denge üzerine kurulu olduğunu vurguladı. Hansen, düşük stok seviyelerinin Avrupa'yı yüksek doğal gaz fiyatlarına karşı savunmasız bıraktığını belirterek sıcaklıklardaki küçük bir düşüşün bile fiyatları yükseltmeye yettiğini ifade etti. Bu durumun, yaklaşan kış döneminin ne kadar zorlu olabileceğini gösterdiğini de sözlerine ekledi.
Soğuk Hava ve Düşük Rüzgar Beklentisi Talebi Artırıyor
Hava tahminleri, önümüzdeki iki haftada özellikle Orta Avrupa'da sıcaklıkların mevsim normallerinin altına gerileyeceğine işaret ediyor. Soğuk havanın konutların ısıtılmasında kullanılan doğal gaz talebini artırması bekleniyor. Düşük rüzgar beklentisi de yenilenebilir enerji üretimini sınırlayarak doğal gaz talebine ek baskı oluşturuyor. Tüm bu etkenler bir arada değerlendirildiğinde, kısa vadede fiyatlar üzerindeki yukarı yönlü baskının sürmesi öngörülüyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Avrupa doğal gaz fiyatları şu an hangi seviyede?
Hollanda TTF doğal gaz Kasım kontratı, megavatsaat başına 86,50 euroya ulaşarak İran savaşının başlamasından bu yana en yüksek seviyesini gördü. Güncel işlemlerde kontrat yüzde 2,04 artışla 86,07 euro bandında seyrediyor.
Fiyatlar İran savaşı öncesiyle kıyaslandığında ne kadar arttı?
İran savaşının başladığı şubat ayı sonundan önce yaklaşık 32 euro düzeyinde bulunan Avrupa doğal gaz fiyatları, bu dönemde yüzde 170 oranında yükseldi.
Avrupa'daki doğal gaz depolarının doluluk oranı ne durumda?
Bölgedeki doğal gaz depolama tesislerinin doluluk oranı yüzde 74'ün altında bulunuyor. Yılın bu döneminde normal kabul edilen oran ise yaklaşık yüzde 90 seviyesinde.
Saxo Bank'ın değerlendirmesi ne yönde?
Saxo Bank Emtia Stratejisi Başkanı Ole Hansen, düşük stok seviyelerinin Avrupa'yı yüksek doğal gaz fiyatlarına karşı savunmasız bıraktığını ve sıcaklıklardaki küçük bir düşüşün bile fiyatları yükseltmeye yettiğini belirtti.
Fiyat artışını tetikleyen başlıca etkenler neler?
Fiyat artışını tetikleyen başlıca etkenler arasında Rusya'dan dizel ithalatı konusunda ABD ile Ukrayna arasındaki görüş ayrılıkları, Avrupa'nın düşük doğal gaz stoklarıyla kış mevsimine girmesi ve önümüzdeki iki haftada özellikle Orta Avrupa'da beklenen soğuk hava dalgası yer alıyor.
