Diyarbakır Kültür Yolu Festivali'nin dördüncü gününde Türk şiirinin köklü isimlerinden Cahit Sıtkı Tarancı, vefatının 70. yılında doğup büyüdüğü evde düzenlenen özel bir programla anıldı. Cahit Sıtkı Tarancı Evi Etnografya Müzesi'nde gerçekleştirilen 'Diyarbakır Kültür Hafızası Projesi: Cahit Sıtkı Tarancı'nın Ölümünün 70. Yılında Anma Programı', Dicle Üniversitesi ve Diyarbakır İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü iş birliğiyle hayata geçirildi. Programda şairin edebi kişiliği, şiir anlayışı ve Türk edebiyatına katkıları ele alınırken Tarancı'nın edebi ve estetik dünyası farklı disiplinlerden yaklaşımlarla bilimsel bir çerçevede de değerlendirildi.
Şairin yaşamı sahnede: 'Gün Eksilmesin Penceremden'
Anma programının yanı sıra aynı müzede sahnelenen 'Gün Eksilmesin Penceremden' adlı tiyatro oyunu, Cahit Sıtkı Tarancı'nın yaşam öyküsünü kendi anıları ve şiirleri aracılığıyla izleyicilere aktardı. Tarancı'nın kaleme aldığı, Engin Yüksel'in oyunlaştırdığı eser; şairin çocukluk yıllarından Viyana'da hayatını kaybettiği güne uzanan geniş bir zaman dilimine yayıldı. Eğitim yılları, kurduğu dostluklar, yaşadığı aşklar ve farklı şehirlerde edindiği deneyimler sahneye taşınırken Tarancı'nın iç dünyasına yön veren sevinçler, özlemler ve hayal kırıklıkları da şiirleriyle birlikte canlandırıldı.
Mezopotamya'nın izleri: '33 Medeniyet' sergisi
Cahit Sıtkı Tarancı Evi Etnografya Müzesi'nde festival süresince açık kalan bir diğer etkinlik, sanatçı Yusuf Battal'ın hazırladığı 'İnsanlığın Ortak Mirası: 33 Medeniyet Mezopotamya' sergisiydi. İnsanlık tarihinin ilk yerleşim topluluklarından şehir devletlerine, oradan krallıklara ve imparatorluklara uzanan gelişim sürecini konu alan sergi, Mezopotamya'nın bilim, sanat ve uygarlık tarihindeki belirleyici konumunu öne çıkardı. Gökyüzü gözlemlerinin kil tabletlere işlendiği, ay ve güneş tutulmalarının hesaplandığı bu coğrafyada tarımın, ticaretin, matematiğin, tıbbın ve hukukun doğuşuna dair izler sanat aracılığıyla ziyaretçilerle buluşturuldu.
Diyarbakır sahnelerinde savaştan Osmanlı'ya üç farklı oyun
Festivalin dördüncü gününde tiyatroseverler, birbirinden farklı dönemleri ve insan hikayelerini konu alan üç ayrı yapımla karşılaştı. Cahit Sıtkı Tarancı Kültür Merkezi Oda Tiyatrosu Sahnesi'nde oynanan 'Göç Hayaller', savaşlardan kaçarak yıkık bir tiyatroya sığınan iki karakterin hayatta kalma mücadelesini anlattı. Erkan Akçelik'in yazdığı, İlknur Güneş'in yönettiği oyunda, etraflarında savaşın ve bombaların sesleri yankılanırken prova yapmaya ve kendi dünyalarında oyun kurmaya çalışan iki insanın hikayesi işlendi. İzleyiciler bu yapım aracılığıyla savaşın gölgesinde sanatın ve hayal kurmanın insan yaşamındaki yerini sorguladı.
Diyarbakır Devlet Tiyatrosu Orhan Asena Sahnesi'nde ise Tarık Buğra'nın kaleminden çıkan 'İbiş'in Rüyası' bir kez daha perdelerini açtı. Tulûat tiyatrosunun dönüşüm geçirdiği dönemi konu alan oyun, Nuran Tiyatrosu'nda yaşanan gelişmeleri ve topluluğa katılan Semra Seha'nın Nahit Bey'in hem hayatında hem de sahnede yarattığı değişimleri aktardı. Kayapınar Kültür Merkezi Sahnesi'nde ise Uğur Saatçi'nin yazdığı, Murat Çidamlı'nın yönettiği 'İstanbul'un Son Beyzadeleri' gösterildi. Osmanlı'dan Cumhuriyet'e geçiş döneminde işgal altındaki İstanbul'un toplumsal yaşamını mizahi bir dille ele alan oyun, değişen toplumsal değerleri ve sınıfsal yapıyı dönemin renkli karakterleri üzerinden izleyicilere yansıttı.
Paşa Hamamı'nda geleneksel el sanatları ve çocuklara özel etkinlikler
Festivalin dördüncü gününde kültürel etkinlikler yalnızca sahneyle sınırlı kalmadı. Paşa Hamamı'nda düzenlenen Diyarbakır Olgunlaşma Enstitüsü Atölyeleri, ziyaretçileri geleneksel el sanatlarıyla buluşturdu. Maraş işi, el dokuma, iğne oyası, kişniş yapımı, çarpana dokuma ve taş tuval gibi farklı zanaat alanlarında gerçekleştirilen uygulamalı çalışmalarda katılımcılar, usta öğreticiler eşliğinde geleneksel üretim yöntemlerini bizzat deneyimledi.
Çocuklara yönelik etkinlikler de günün programında önemli bir yer tuttu. Prof. Dr. Aziz Sancar Bebek ve Çocuk Kütüphanesi'nde 3-6 yaş grubuna sahnelenen 'Eldivenlerimi Kim Aldı?' oyunu, minik izleyicileri Moli adlı karakterin kaybolan eldivenlerini aradığı renkli bir yolculuğa taşıdı. Rüya ile gerçeğin iç içe geçtiği oyunda sorumluluk, paylaşma ve başkalarının ihtiyaçlarını anlama gibi değerler çocuklara eğlenceli bir hikaye üzerinden verildi. Yenikapı Hançepek Meydanı Çocuk Köyü'nde düzenlenen 'Karaoke Karavan' etkinliği ise miniklere sevdikleri şarkıları seslendirme ve sahne heyecanını yaşama fırsatı sundu. Çocukların neşeli performansları ve ailelerin katılımıyla renklenen etkinlik, festival alanında coşkulu anlara sahne oldu.
Sagopa Kajmer, Nevruz Park'ta hayranlarıyla buluştu
Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından düzenlenen Diyarbakır Kültür Yolu Festivali'nin dördüncü konser akşamında Türkçe rap müziğin sevilen isimlerinden Sagopa Kajmer, Nevruz Park'ta hayranlarıyla bir araya geldi. Şarkıların kalabalık tarafından hep bir ağızdan söylendiği konser, festivalin müzik coşkusunu bir kez daha zirveye taşıdı.
Sıkça Sorulan Sorular
Cahit Sıtkı Tarancı anma programı nerede ve kimler tarafından düzenlendi?
Anma programı, Cahit Sıtkı Tarancı Evi Etnografya Müzesi'nde Dicle Üniversitesi ve Diyarbakır İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü iş birliğiyle düzenlendi.
'Gün Eksilmesin Penceremden' oyunu neyi konu alıyor?
Cahit Sıtkı Tarancı'nın yazdığı, Engin Yüksel'in oyunlaştırdığı eser; şairin çocukluğundan Viyana'da hayatını kaybettiği güne kadar uzanan yaşamını, eğitim yıllarını, dostluklarını, aşklarını ve şiirlerini konu alıyor.
Festivalde hangi sergi yer aldı ve kim tarafından hazırlandı?
Sanatçı Yusuf Battal'ın hazırladığı 'İnsanlığın Ortak Mirası: 33 Medeniyet Mezopotamya' sergisi, Cahit Sıtkı Tarancı Evi Etnografya Müzesi'nde ziyaretçilerle buluştu. Sergi, Mezopotamya'nın uygarlık tarihindeki yerini bilim, sanat ve tarım gibi alanlardaki izler üzerinden aktardı.
Diyarbakır Olgunlaşma Enstitüsü Atölyeleri'nde hangi zanaat dalları yer aldı?
Paşa Hamamı'nda gerçekleştirilen atölyelerde maraş işi, el dokuma, iğne oyası, kişniş yapımı, çarpana dokuma ve taş tuval gibi geleneksel el sanatı dallarında uygulamalı çalışmalar yapıldı.
Festivalin dördüncü konser akşamında sahne alan isim kimdi?
Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından düzenlenen Diyarbakır Kültür Yolu Festivali'nin dördüncü konser akşamında Türkçe rap müziğin sevilen isimlerinden Sagopa Kajmer, Nevruz Park'ta hayranlarıyla buluştu.
