ABD Başkanı Donald Trump, Kansas ziyareti öncesinde Beyaz Saray'dan ayrılırken gazetecilerin sorularını yanıtladı ve Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenski hakkında son derece sert ifadeler kullandı. Trump, Zelenski'nin Rusya-Ukrayna Savaşı'nı sona erdirme konusunda yeterince çaba göstermediğini ileri sürerek "Bence bunu durdurmak istemiyor" dedi.
Kansas Yolculuğu Öncesi Basın Açıklaması
Trump, ara seçimler öncesinde Cumhuriyetçi seçmenlerle buluşmak üzere Kansas'a gitmeden önce Beyaz Saray önünde gazetecilerin sorularını yanıtladı. Ukrayna meselesindeki müzakereler konusunda konuşan Trump, "Ukrayna konusunda Putin ile müzakere halindeyiz. Müzakerelerin ortasındayken bu süreci yarıda kesmek istemiyorum. Bu arada bunu her an, derhal yapma hakkım var. İşler yolunda gitmezse bunu her zaman yapabilirim" ifadelerini kullandı.
Ukrayna Devlet Başkanı Zelenski'nin ABD'nin yaptırımlara muafiyet tanıyarak Putin'i desteklediğini açıklamasına ilişkin bir soruya ise Trump, "Ben, Rusya ile Ukrayna arasındaki savaşın durdurulmasını destekliyorum" yanıtını verdi.
Trump: 'Her Ay 25 Bin ile 35 Bin Asker Kaybediyorlar'
Zelenski'nin savaşı durdurmak istemediğini savunan Trump, kayıpların boyutuna da dikkat çekti. "Ben insanlar ölmesin istiyorum. Her ay ortalama muhtemelen 25 bin ila 35 bin asker kaybediyorlar. Diğer şeyler umurumda değil. Savaşın durmasını istiyorum. Tek istediğim, Rusya ve Ukrayna'nın bu aptal savaşı durdurması" dedi.
Zelenski'nin Trump'ı "tarihin yanlış tarafında olmakla" suçlamasına ilişkin bir soruya ise Trump oldukça keskin bir dille karşılık verdi: "Zelenski ne dediğini bilmiyor. Zelenski bu savaşı çok uzun zaman önce çözüme kavuşturmalıydı. Beni dinleseydi çok uzun zaman önce çok daha iyi bir anlaşma yapardı ve kendi tarafındaki bir milyon insan hayatta olurdu."
'Müzakereleri Başka Biri Yürütmeli'
Trump, Ukrayna'nın çok fazla insan kaybettiğini ve ülkenin erkek nüfusunun yok olduğunu vurgulayarak müzakereler konusunda dikkat çekici bir öneri ortaya koydu: "Artık Ukrayna adına müzakereleri başka birinin yürütmesinin zamanı geldi." Trump bu görüşünü şu sözlerle pekiştirdi: "Ukrayna bu meseleyi çok uzun zaman önce çözebilirdi. Beni dinleseydi, Oval Ofis'i hatırlıyorsunuz, bu meseleyi çok uzun zaman önce çözerdi. Belki de Zelenski'nin müzakere için başka birini görevlendirmesinin zamanı gelmiştir."
Zelenski olmadan da Xi Jinping ve Putin ile savaşın sona erdirilmesini görüşüp görüşmeyeceği sorusuna Trump, "Savaşı sona erdirmek için görüşürüm. Birisi orada olsun ya da olmasın, savaşı bitirmek için yapabileceğim her şeyi yaparım" yanıtını verdi.
Trump, Putin ve Xi ile Üçlü Görüşmeye Kapı Araladı
Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile Çin'de üçlü bir görüşme yapılması fikrine olumlu baktığını da açıkladı. "Bunu yaparım. Pek de Ukrayna için sayılmaz, çünkü açık konuşmak gerekirse Rusya, Ukrayna konusunda iyi davrandı ve pek bir şey yapmış sayılmaz. Çin için de aynı şey geçerli" diyen Trump, bu görüşmenin asıl gündemini şöyle belirledi: "Bu toplantı, nükleer silahlar ve nükleer silahsızlanmayı konuşmak için yapılır. Nükleer silahsızlanma temelinde bir toplantı planlanabilir ve yapılabilirse bu dünya için çok olumlu bir şey olur. Dolayısıyla, yapmak isterlerse ben de katılırım. Bunu az önce duydum. Böyle bir toplantı yapmak isterlerse, sanırım Çin'de düzenlenir."
Trump, kasım ayında Çin'de bulunacağını da belirterek nükleer silahsızlanmayı sağlamanın dünyaya "çok ama çok büyük bir iyilik" olacağını vurguladı.
Starlink Kesintisi ve İstihbarat Paylaşımı
Ukrayna'ya sağlanan Starlink uydu hizmetindeki kesintiyi kimin emrettiğini araştırıp araştırmadığı sorusuna Trump, "Bilmiyorum ama öğrenmek isterim" yanıtını verirken, Ukrayna ile istihbarat paylaşımı konusunda ise şu değerlendirmeyi yaptı: "Evet, istihbarat paylaşıyoruz. Çok şey paylaşıyoruz. Ukrayna'ya çok şey verdik. Onlar ise bize hiçbir şey vermediler."
Rusya'nın İran'a yardım konusundaki tutumuna ilişkin bir soruya da değinen Trump, "Rusya, İran için çok az şey yaptı. Çin de İran için çok daha fazlasını yapabilirdi. Bunları unutmuyorum ve olumlu görüyorum" dedi.
Reuters: Kushner ve Witkoff Norveç'e Gidecek
Öte yandan Reuters haber ajansı, ajansa konuşan kaynaklara dayanarak Trump'ın damadı Jared Kushner ve Orta Doğu özel temsilcisi Steve Witkoff'un Ukrayna savaşının sona erdirilmesine yönelik müzakereler için Norveç'e gideceğini ileri sürdü. Aynı kaynaklara göre müzakerelere Ukrayna lideri Zelenski de katılacak. Ancak ABD bu iddiayı henüz doğrulamadı; Rusya'dan da görüşmeye katılım olup olmayacağına dair herhangi bir açıklama gelmedi. Söz konusu iddia, Ukrayna ile ABD arasındaki tansiyonun belirgin biçimde yükseldiği bir döneme denk geldi.
Sıkça Sorulan Sorular
Trump, Zelenski hakkında ne dedi?
Trump, Zelenski'nin Rusya-Ukrayna Savaşı'nı sona erdirmek konusunda yardımcı olmadığını öne sürerek "Bence bunu durdurmak istemiyor" dedi. Ayrıca Zelenski'nin çok önceden daha iyi bir anlaşma yapabileceğini, kendisini dinleseydi bir milyon insanın hayatta olacağını da ileri sürdü.
Trump, Putin ve Xi Jinping ile neden görüşmek istiyor?
Trump, Rusya Devlet Başkanı Putin ve Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile Çin'de yapılması önerilen üçlü görüşmenin gündeminin Ukrayna değil, nükleer silahsızlanma olduğunu belirtti. Nükleer silahsızlanmanın sağlanması durumunda bunun dünya için çok olumlu bir adım olacağını vurguladı.
Trump, Ukrayna müzakerelerinde ne öneriyor?
Trump, Ukrayna'nın çok fazla insan kaybettiğini ve erkek nüfusunun yok olduğunu vurgulayarak artık Ukrayna adına müzakereleri başka birinin yürütmesi gerektiğini söyledi. Zelenski'nin müzakere için başka birini görevlendirmesinin zamanı geldiğini de ifade etti.
Norveç'te müzakere iddiası nedir?
Reuters haber ajansı, kaynaklara dayanarak Trump'ın damadı Jared Kushner ile Orta Doğu özel temsilcisi Steve Witkoff'un Ukrayna savaşını sona erdirmek için Norveç'e gideceğini ve görüşmelere Zelenski'nin de katılacağını ileri sürdü. Ancak bu bilgi ne ABD ne de Rusya tarafından doğrulandı.
Trump, Ukrayna'ya Starlink kesintisi ve istihbarat paylaşımı hakkında ne söyledi?
Trump, Ukrayna'ya sağlanan Starlink uydu hizmetindeki kesintiyi kimin emrettiğini bilmediğini ancak öğrenmek istediğini belirtti. İstihbarat paylaşımının sürdüğünü kabul eden Trump, Ukrayna'ya çok şey verdiklerini ama karşılığında hiçbir şey almadıklarını da ekledi.
