Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, ülke genelinde hafta sonları süregelen protestolar ve şiddet olaylarının ardından hükümetin kamu düzenini yeniden sağlama konusunda 'mutlak' bir kararlılıkla hareket edeceğini duyurdu. Macron, güvenlik konseyi toplantısının ardından yaptığı açıklamada örgütlü aşırı sol grupları doğrudan hedef alarak bu grupların Cumhuriyet'i yıkmayı amaçlayan 'isyankar eylemler' gerçekleştirdiğini öne sürdü.
Güvenlik konseyi toplantısının ardından sert mesaj
Macron, toplantı sonrasında yaptığı değerlendirmede geçen hafta sonundaki olaylara müdahalede bazı eksiklikler yaşandığını ve yetkililerin gelişmeler karşısında hazırlıksız yakalandığını kabul etti. Cumhurbaşkanı, bu deneyimden ders çıkarılması gerektiğini vurgulayarak yaklaşan hafta sonu gösterilerine yönelik güvenlik önlemlerinin artırılmasını talep etti.
Macron aynı zamanda yargının olaylara karışanlara karşı harekete geçtiğini belirterek Adalet Bakanlığı'nın isyan ve şiddet suçlarına karışanlar için ağır cezalar talep etme yaklaşımını desteklediğini ifade etti.
Yerel yönetimlere yasak yetkisi
Cumhurbaşkanı açıklamasında yerel yönetimlerin toplantı ve gösterileri yasaklama gibi önlemler alabileceğini hatırlattı. Bu çerçevede Lyon kentinde yeni şiddet olaylarının yaşanabileceği endişesiyle cumartesi günü tüm protestoların yasaklandığı bildirildi. Fransız hükümetinin ayrıca sendikalar tarafından organize edilmeyen gösterileri yasaklamayı değerlendirdiği de aktarıldı.
Polis müdahalelerinde yaralanan gençler
Hükümetin sertleşen tutumu, polis müdahalelerinin orantılılığına dair tartışmaların tüm hızıyla sürdüğü bir döneme denk geldi. Eylül ortasında eğitim sistemine yönelik tepkilerle başlayan lise öğrenci protestolarında çok sayıda genç polis müdahalelerinde yaralandı.
Kaynakta aktarılan somut vakalar arasında 17 yaşındaki Enzo'nun copla başından yaralanması, 14 yaşındaki Eden'in yüzüne yakın mesafeden göz yaşartıcı gaz kapsülü atılması sonucu çenesinin kırılması ve 16 yaşındaki Mael'in polis tarafından ateşlenen plastik mermi silahıyla vurulduktan sonra sağ gözündeki görme yetisini yitirmesi yer aldı.
6 bin 900 gözaltı, yüzde 86'sı reşit değil
Fransa İçişleri Bakanlığı verilerine göre protestoların başlamasından bu yana yaklaşık 6 bin 900 kişi gözaltına alındı. Bu rakamın yüzde 86'sını reşit olmayan bireyler oluşturuyor. Polis denetim kurumu IGPN ise olası görevi kötüye kullanma iddialarıyla ilgili 36 soruşturma başlattı.
Fransız yetkililer, protestolar sırasında yüzlerce güvenlik görevlisinin de yaralandığını belirterek kamu düzenini sağlamaya yönelik müdahaleleri savunmaya devam ediyor. İçişleri Bakanı Laurent Nunez, polis tarafından kullanılan gücün orantılı olması gerektiğini ifade etti.
Avukatlar ve hukukçulardan eleştiri
Öte yandan avukatlar ve göstericiler, plastik mermi atan silahlar ile sersemletici bombalar gibi ağır yaralanmalara yol açabilecek araçların kullanımını eleştiriyor. Hukukçular ise sert müdahalelerin gençler arasında korku ve güvensizliği artırarak devlet ile toplum arasındaki mesafeyi derinleştirebileceği uyarısında bulunuyor.
Fransa'daki protestolar, eğitim sistemine yönelik tepkilerle başlamış olsa da zamanla daha geniş toplumsal ve siyasi hoşnutsuzlukları kapsayan bir harekete dönüştü. Hükümet kamu düzenini yeniden tesis etmeyi hedeflerken gösteri hakkı ve polisin güç kullanımı konusundaki tartışmalar da sürüyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Macron, protestolara karışan grupları nasıl nitelendirdi?
Macron, güvenlik konseyi toplantısının ardından yaptığı açıklamada örgütlü aşırı sol grupların protestolarda rol oynadığını savunarak bu grupları Cumhuriyet'i yıkmayı hedefleyen 'isyankar eylemler' gerçekleştirmekle suçladı.
Yerel yönetimler gösterileri yasaklayabilir mi?
Macron, yerel yönetimlerin toplantı ve gösterileri yasaklama gibi önlemler alabileceklerini belirtti. Nitekim Lyon kentinde cumartesi günü tüm protestolar yasaklandı. Fransız hükümetinin sendikalar tarafından organize edilmeyen gösterileri yasaklamayı değerlendirdiği de aktarıldı.
Protestolarda kaç kişi gözaltına alındı ve bunların ne kadarı reşit değil?
Fransa İçişleri Bakanlığı verilerine göre protestoların başlamasından bu yana yaklaşık 6 bin 900 kişi gözaltına alındı. Gözaltındakilerin yüzde 86'sını reşit olmayan bireyler oluşturuyor.
Polis denetim kurumu IGPN kaç soruşturma başlattı?
Polis denetim kurumu IGPN, olası görevi kötüye kullanma iddialarıyla ilgili 36 soruşturma açtı.
Fransa'daki protestolar nasıl başladı ve nasıl bir boyut kazandı?
Protestolar Eylül ortasında eğitim sistemine yönelik tepkilerle başladı. Zamanla daha geniş toplumsal ve siyasi hoşnutsuzlukları kapsayan bir harekete dönüşen gösteriler, hükümetin kamu düzenini yeniden sağlama çabaları ve polisin güç kullanımına ilişkin tartışmalarla birlikte gündemde kalmaya devam ediyor.
