Fransa'da gelecek yıl gerçekleştirilmesi planlanan cumhurbaşkanlığı seçimlerine yönelik Ifop anket şirketi, 17-19 Ekim tarihleri arasında kamuoyu yoklaması yaptı. 18 yaş üstü kişilerin katıldığı bu anket, ülkedeki siyasi dengelere ilişkin çarpıcı bir tablo ortaya koydu. Sonuçlara göre Ulusal Birlik (RN) Partisi adayı Marine Le Pen ilk turda oyların yüzde 34 ila 38'ini alarak tartışmasız lider konumuna yerleşirken, aşırı solcu Boyun Eğmeyen Fransa (LFI) Partisi adayı Jean-Luc Melenchon da beş farklı senaryonun dördünde ikinci tura çıkma şansına sahip görünüyor.
Anket Sarı Yelekliler Eylemlerinin Gölgesinde Yapıldı
Yoklamanın zamanlaması dikkat çekici bir arka plana sahip. Anket, 17 Ekim'de Fransa genelinde şiddet olaylarının yaşandığı sarı yelekliler eylemlerinin hemen ardından gerçekleştirildi. Ifop'un bulgularına göre bu süreç, ülkedeki aşırı sağcı seçmen tabanının daha da konsolide olmasına zemin hazırladı. Aşırı sağcı çevrelerin, söz konusu eylemlerdeki şiddet olaylarından sorumlu tuttuğu isim ise LFI adayı Melenchon oldu. Ancak ilginç biçimde bu atmosfer, Melenchon'un ikinci tura kalma olasılığını zayıflatmadı; aksine anket sonuçları onun ciddi bir yarışçı olmaya devam ettiğini gösterdi.
Le Pen Beş Senaryonun Tamamında Birinci
Anket, merkez sağın ortak adayının kim olacağına bağlı olarak beş farklı senaryo üzerinden değerlendirme sunuyor. Tüm bu senaryolarda ortak nokta şu: Marine Le Pen ilk turda yüzde 34 ile yüzde 38 arasında değişen oy oranıyla liderliği kimseye bırakmıyor. Bu tablo, Le Pen'in seçmen tabanının ne denli sağlam bir zemine oturduğunu bir kez daha gözler önüne seriyor.
Melenchon ise beş senaryonun dördünde yüzde 15 ile yüzde 20 arasında oy alarak ikinci sıraya yerleşiyor ve ikinci tura çıkıyor. Tek istisna, merkez sağın ortak adayı olarak eski Başbakan Edouard Philippe yerine Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron'un partisi Rönesans'tan Gabriel Attal'ın öne çıktığı senaryo. Bu tabloda Melenchon ile sosyal demokrat aday Raphael Glucksmann her ikisi de yüzde 16 ile eşit oy oranına ulaşıyor; dolayısıyla Melenchon'un ikinci tura kalıp kalmayacağı belirsizleşiyor.
İkinci Turda Le Pen Tüm Adaylara Karşı Favori
Anketin öne çıkan bir diğer bulgusu da ikinci turla ilgili. Sonuçlara göre Marine Le Pen, ikinci turda karşısına çıkacak herhangi bir adayı geride bırakacak. Yani kim olursa olsun, Le Pen'in rakibinin bu engeli aşması son derece güç görünüyor.
Le Pen, Fransız siyasetinde uzun süredir iktidar yarışının merkezinde yer alan bir isim. 2012, 2017 ve 2022 seçimlerinde aday olan Le Pen, son iki seçimde ikinci tura kalmayı başarmıştı. 2017'de Macron'a yüzde 34 ile kaybeden Le Pen, 2022'de oyu yaklaşık yüzde 42'ye yükseltmesine karşın yine Macron'un gerisinde kaldı. Bu kez ise hem oy tabanının genişlediğine hem de rakip adayların parçalandığına işaret eden bir tablo söz konusu.
Melenchon'un Seçim Sicili ve Bu Seçimdeki Konumu
LFI adayı Melenchon da tıpkı Le Pen gibi son üç cumhurbaşkanlığı seçiminde yarışmış bir isim. Ancak Le Pen'den farklı olarak Melenchon, bu seçimlerin hiçbirinde ikinci tura kalmayı başaramamıştı. Dolayısıyla anketin ortaya koyduğu tablo, Melenchon için tarihsel bir fırsat anlamına geliyor. Beş senaryonun dördünde ikinci tura taşınan Melenchon, geçmiş seçim deneyimlerine kıyasla çok daha güçlü bir konumda görünüyor.
Macron Aday Olamayacak, Seçim Takvimi Belli
Fransız anayasası gereği iki dönem üst üste cumhurbaşkanlığı yapan Emmanuel Macron, gelecek yılki seçimlerde yeniden aday olma hakkına sahip değil. Bu durum, hem merkez hem de sol-sağ ayrımında adayların yeniden şekillenmesine yol açıyor ve seçimi daha da açık uçlu hale getiriyor.
Takvim açısından bakıldığında, Fransa'da iki turlu cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ilk turunun 18 Nisan'da, ikinci turunun ise 2 Mayıs'ta yapılması planlanıyor. Ifop'un bu anketi, seçime giden süreçte kamuoyunun nabzını tutan ilk kapsamlı ölçümlerden biri olma özelliği taşıyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Ifop anketi hangi tarihlerde yapıldı ve kimler katıldı?
Ifop anketi 17-19 Ekim tarihleri arasında gerçekleştirildi. Ankete 18 yaş üstü kişiler katıldı.
Marine Le Pen ilk turda kaç oy alması bekleniyor?
Ankete göre Marine Le Pen, seçimin ilk turunda oyların yüzde 34 ila yüzde 38'ini alarak birinci sıraya yerleşmesi bekleniyor.
Jean-Luc Melenchon hangi senaryolarda ikinci tura kalıyor?
Melenchon, merkez sağın ortak adayının değişmesine bağlı beş farklı senaryonun dördünde yüzde 15 ile yüzde 20 arasında oy alarak ikinci tura çıkıyor. Gabriel Attal'ın aday olduğu tek senaryoda ise Melenchon ve Raphael Glucksmann eşit oy oranına ulaşıyor.
Marine Le Pen daha önce kaç kez ikinci tura kalmıştı?
Le Pen, 2017 ve 2022 seçimlerinde ikinci tura kalmıştı. 2017'de Macron'a yüzde 34 ile, 2022'de ise yaklaşık yüzde 42 ile kaybetmişti. Ayrıca 2012 seçiminde de aday olmuştu.
Fransa'da cumhurbaşkanlığı seçimi ne zaman yapılacak?
Fransa'da iki turlu cumhurbaşkanlığı seçimlerinin ilk turunun 18 Nisan'da, ikinci turunun ise 2 Mayıs'ta yapılması planlanıyor.
