Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB), eylül ayına ait şirket kuruluş ve kapanış istatistiklerini açıkladı. Verilere göre eylülde kurulan şirket sayısı bir önceki aya göre yüzde 3,2 artarak 9 bin 506'ya yükseldi. Kapanan şirket sayısı ise aynı dönemde yüzde 4,6 artışla 2 bin 212 olarak gerçekleşti. Ağustos ayında 9 bin 212 şirket kurulmuş, 2 bin 114 şirket kapanmıştı. Yıllık karşılaştırmada eylülde kurulan şirket sayısı geçen yılın aynı ayına göre yüzde 2,6 azalırken kapanan şirket sayısı yüzde 5,3 geriledi.
9 Ayda 85 Bin 320 Şirket Kuruldu
Yılın ilk dokuz aylık diliminde, yani ocak-eylül döneminde kurulan şirket sayısı geçen yılın aynı dönemine kıyasla yüzde 5,4 artarak 85 bin 320'ye ulaştı. Aynı dönemde kapanan şirket sayısı ise yüzde 1,5 azalarak 20 bin 496'ya geriledi. Şirketlerin yanı sıra kooperatifler de hesaba katıldığında yılın ilk dokuz ayında toplam 86 bin 368 şirket ve kooperatif kuruluşu gerçekleştirildi.
Eylülde bir önceki aya göre kurulan kooperatif sayısı yüzde 9,5, gerçek kişi ticari işletme sayısı ise yüzde 2,3 arttı. Kapanan gerçek kişi ticari işletme sayısında yüzde 11,2, kapanan kooperatif sayısında ise yüzde 4,2 artış kaydedildi. Geçen yılın eylülüyle kıyaslandığında kurulan gerçek kişi ticari işletme sayısı yüzde 16,9, kooperatif sayısı ise yüzde 49,3 azaldı. Buna karşın kapanan gerçek kişi ticari işletme sayısı yüzde 27,8 oranında yükseldi.
Kurulan Şirketlerin Yüzde 38,8'i İstanbul'da
Eylülde Türkiye'nin tüm illerinde şirket kuruluşu gerçekleşti. Kayıtlara geçen 9 bin 506 şirketin 1.084'ü anonim, 8 bin 422'si limitet şirket statüsünde yer aldı. Şehirler arasında İstanbul açık ara öne çıktı; eylülde kurulan şirketlerin yüzde 38,8'i İstanbul'da, yüzde 11'i Ankara'da, yüzde 5,6'sı ise İzmir'de kuruldu.
Ocak-eylül döneminde kurulan 76 bin 675 limitet şirket toplam sermayenin yüzde 67,8'ini oluştururken aynı dönemde kurulan 8 bin 643 anonim şirketin toplam sermayedeki payı yüzde 32,2 oldu.
En Fazla Şirket Ticaret Sektöründe Kuruldu
Eylülde kurulan şirket ve kooperatiflerin sektörel dağılımına bakıldığında toptan ve perakende ticaret ilk sıraya yerleşti. Bu alanda 3 bin 224 şirket ve kooperatif kuruldu. Toptan ve perakende ticareti 1.290 kuruluşla inşaat sektörü, ardından 1.162 kuruluşla imalat sektörü izledi.
Gerçek kişi ticari işletmelerinde ise inşaat sektörü öne çıktı. Eylülde inşaat alanında 563 işletme kurulurken toptan ve perakende ticarette 311, imalatta ise 84 işletme faaliyete başladı. Kapanan şirket ve kooperatifler incelendiğinde 719'unun toptan ve perakende ticaret, 327'sinin imalat, 199'unun inşaat sektöründe faaliyet gösterdiği görüldü. Kapanan gerçek kişi ticari işletmelerinde de 451 işletmeyle toptan ve perakende ticaret ilk sırada yer alırken bunu 198 işletmeyle inşaat, 122 işletmeyle imalat takip etti.
Eylülde 69 kooperatif kuruldu. Bu kooperatiflerin 39'u konut yapı, 18'i işletme, 5'i ise tarımsal kalkınma kooperatifi olarak tescil edildi.
Yabancı Ortaklı Şirketlerde Suriyeli Ortaklar Birinci Sırada
Eylülde kurulan 799 yabancı ortak sermayeli şirketin 264'ünde Suriyeli, 61'inde İranlı ortaklar yer aldı. Bu şirketlerin 84'ü anonim, 715'i limitet statüsünde kuruldu. Toplam sermayeleri içinde yabancı sermayeli ortakların payı yüzde 77,1 olarak hesaplandı. Kurulan şirketlerin faaliyet alanlarına göre 1.335'i uzmanlaşmamış toptan ticaret, 617'si ikamet amaçlı olan ve olmayan binaların inşaatı, 433'ü ise uzmanlaşmamış perakende ticaret için aracılık hizmetleri alanında faaliyet göstermek üzere kayıt yaptırdı.
Kadın Girişimciler ve Yaş Dağılımı
Eylülde kurulan şirketlerde kadın girişimcilerin ortaklar arasındaki oranı anonim şirketlerde yüzde 14,3, limitet şirketlerde yüzde 17, kooperatiflerde ise yüzde 31,3 olarak belirlendi. Gerçek kişi ticari işletmelerinin yüzde 15,7'si kadın girişimciler tarafından hayata geçirildi.
Yaş dağılımı açısından bakıldığında anonim şirketlerde yüzde 29,4 oranıyla 35-44 yaş grubu öne çıktı. Limitet şirket ortaklarının yüzde 30,7'si 25-34 yaş aralığında yer alırken kooperatiflerde yüzde 28,2 ile 45-54 yaş grubu ilk sıraya yerleşti. Gerçek kişi ticari işletmelerinin yüzde 30,5'ini ise 35-44 yaş grubundaki girişimciler kurdu.
Sıkça Sorulan Sorular
Eylül 2024'te Türkiye'de kaç şirket kuruldu?
TOBB verilerine göre eylülde Türkiye'de 9 bin 506 şirket kuruldu. Bu rakam bir önceki ay olan ağustosa kıyasla yüzde 3,2 artışa karşılık geliyor.
Ocak-Eylül döneminde toplam kaç şirket kuruldu?
Yılın ilk dokuz aylık döneminde kurulan şirket sayısı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 5,4 artarak 85 bin 320'ye ulaştı. Kooperatifler dahil edildiğinde bu rakam 86 bin 368 oldu.
En fazla şirket hangi sektörde kuruldu?
Eylülde kurulan şirket ve kooperatiflerin sektörel dağılımında toptan ve perakende ticaret 3 bin 224 kuruluşla ilk sırada yer aldı. Bu sektörü inşaat ve imalat izledi.
Yabancı ortaklı şirketlerde hangi ülkenin vatandaşları öne çıktı?
Eylülde kurulan 799 yabancı ortak sermayeli şirketin 264'ünde Suriyeli, 61'inde ise İranlı ortaklar yer aldı. Böylece Suriyeli ortaklar yabancı ortaklı şirket kuruluşlarında birinci sıraya yerleşti.
Kadın girişimcilerin şirket kuruluşlarındaki payı ne kadar?
Eylülde kurulan anonim şirketlerde kadın girişimcilerin ortaklar arasındaki oranı yüzde 14,3, limitet şirketlerde yüzde 17, kooperatiflerde ise yüzde 31,3 oldu. Gerçek kişi ticari işletmelerinin yüzde 15,7'si kadın girişimciler tarafından kuruldu.
