Ankara Tabip Odası (ATO), Bilkent Şehir Hastanesi Kadın Doğum Kliniği'nde nöbet mesaisinin ardından evine giderken trafik kazasında yaşamını yitiren Dr. Rümeysa Berin Şen'i ölümünün 5. yılında, hastanenin önünde düzenlenen anma töreniyle bir kez daha andı. Açıklamaya Genel Sağlık-İş Sendikası da destek verdi.
Hekimler 'Asistan Hekimler Köle Değildir' pankartıyla toplandı
Törende bir araya gelen hekimler, "Asistan hekimlerin haklarından, nöbet ertesi haklarımızdan taviz yok" yazılı pankartın arkasında saf tuttu. Katılımcılar "Kurtuluş yok tek başına ya hep beraber ya hiçbirimiz", "Hekimler köle değildir" ve "Yaşamak, yaşatmak istiyoruz" sloganları attı.
Ankara Tabip Odası Asistan Hekim Komisyonu Üyesi Dr. Oğuz Kağan Kürekli tarafından okunan açıklamada, 2020 yılında tıp doktoru unvanı kazanan Rümeysa Berin Şen'in mezuniyetinin hemen ardından, henüz ilk yılında hayatını kaybettiği vurgulandı. Açıklamada, "Rümeysa kardeşimizin vefatı sonrası öfkelerini ve acılarını örgütleyen, organize ve disiplinli bir şekilde haklarını arayan asistan hekimlerin kazanımıydı" ifadelerine yer verildi.
Nöbet ertesi izin hakkı: Yasal düzenleme var, uygulama eksik
ATO açıklamasında, uzun yıllar boyunca Türk Tabipleri Birliği üyesi asistan hekimlerin nöbet ertesi izin hakkı için mücadele verdiği hatırlatıldı. 3 Eylül 2022 tarihli Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği ile Türkiye Cumhuriyeti tarihinde ilk kez gece nöbet tutan uzmanlık öğrencilerinin ertesi gün sağlık hizmeti sunumunda görev alamayacağının yasal güvence altına alındığı belirtildi. Yönetmeliğe göre bu hükmün uygulanmadığının tespit edilmesi hâlinde eğitim programlarına Tıpta Uzmanlık Kurulu tarafından yaptırım uygulanacağı da açıklamada yer aldı.
Ne var ki ATO, geçen eğitim-öğretim döneminde gerçekleştirdiği anket çalışmasında Ankara'daki tıpta uzmanlık eğitim programlarında beş klinikten birinde nöbet ertesi izin haklarının hâlâ kullandırılmadığını saptadığını duyurdu. Açıklamada bu durum şu sözlerle kınandı: "Asistan hekimleri nöbet ertesi çalıştırarak hukuku ve mesleki etik değerlerimizi hiçe sayan bu kliniklerin varlığından hicap duyuyoruz."
TTB Genel Sekreteri: Asistan hekimler sağlık hizmetinin omurgası hâline geldi
Türk Tabipleri Birliği Merkez Konseyi Genel Sekreteri Ali Karakoç da törende söz alarak Dr. Rümeysa Berin Şen'i saygı ve rahmetle andı. Karakoç, asistan hekimlerin sağlık hizmetlerinin önemli bir bölümünü üstlendiğini, yoğun iş yükü ve angarya nedeniyle eğitim süreçlerinin aksadığını, mobbing ve çalışma koşullarının yarattığı sorunların bazı hekimlerin yaşamını yitirmesine kadar vardığını vurguladı.
Karakoç, İstanbul Tabip Odası'nın 2023 yılında asistan hekimler arasında yaptığı araştırmaya atıfta bulunarak hekimlerin yüzde 72'sinin istifayı düşündüğünü, yüzde 60'ının ise aldıkları uzmanlık eğitiminin yetersiz olduğunu belirttiğini aktardı. Türkiye genelinde 2010 yılında yaklaşık 20 bin olan asistan hekim sayısının bugün 60 bine yükseldiğini de belirten Karakoç, sağlık hizmetlerindeki iş yükünün büyük ölçüde asistan hekimlerin üzerine yüklendiğinin altını çizdi. "Hizmet özellikle onların üzerinden yürütülüyor. Eğitimin niteliği giderek düşüyor. Bu da ülkemiz ve geleceğimiz için büyük bir kaygı" diyen Karakoç, katılımcılara şu soruyu yöneltti: "36 saat nöbet tutan bir hekimin polikliniğinde 100. hasta olarak muayene olmak ister misiniz?"
Genel Sağlık-İş: Koşullar değişmeden düzelme olmaz
Genel Sağlık-İş Sendikası Genel Başkanı Derya Uğur da törende konuşarak hekimlerin büyük bir özveriyle çalıştığını, ancak mevcut koşulların ve ağır çalışma şartlarının sağlık alanında olumsuz sonuçlara yol açtığını söyledi. Uğur, nöbet ertesi izin hakkının hâlâ kullandırılmadığı kurumların, eğitim ve araştırma hastanelerinin ile tıp fakültelerinin varlığına dikkat çekerek "Bu koşullar devam ettiği sürece bir düzelme olmayacağını hepimiz yaşayarak biliyoruz" dedi.
Uğur, Sağlık Bakanlığı ve Tıpta Uzmanlık Kurulu'na seslenerek nöbetler sonrasında hayatını kaybeden ve baskılara dayanamayarak intihar eden hekimleri hatırlattı; çalışma koşullarının iyileştirilmesi için gerekli adımların atılmasını talep etti.
Sıkça Sorulan Sorular
Dr. Rümeysa Berin Şen kimdir ve nasıl hayatını kaybetti?
Dr. Rümeysa Berin Şen, 2020 yılında tıp doktoru unvanı kazanmış genç bir hekimdir. Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Kadın Doğum Kliniği'nde nöbet mesaisinin ardından evine giderken geçirdiği trafik kazasında hayatını kaybetmiştir.
Nöbet ertesi izin hakkını düzenleyen yasal düzenleme nedir?
3 Eylül 2022 tarihli Tıpta ve Diş Hekimliğinde Uzmanlık Eğitimi Yönetmeliği ile gece nöbet tutan uzmanlık öğrencilerinin ertesi gün sağlık hizmeti sunumunda görev alamayacağı hükmü getirilmiştir. Bu hükmün uygulanmaması durumunda eğitim programlarına Tıpta Uzmanlık Kurulu tarafından yaptırım uygulanacağı da aynı yönetmelikte yer almaktadır.
Ankara'daki kliniklerde nöbet ertesi izin hakkı ne ölçüde uygulanıyor?
Ankara Tabip Odası'nın geçen eğitim-öğretim döneminde yaptığı anket çalışmasına göre Ankara'daki tıpta uzmanlık eğitim programlarında beş klinikten birinde nöbet ertesi izin hakkının hâlâ kullandırılmadığı tespit edilmiştir.
Türkiye'deki asistan hekim sayısı ne kadar değişti?
Türk Tabipleri Birliği Merkez Konseyi Genel Sekreteri Ali Karakoç'un aktardığı verilere göre Türkiye genelinde 2010 yılında yaklaşık 20 bin olan asistan hekim sayısı bugün 60 bine yükselmiştir.
İstanbul Tabip Odası'nın 2023 araştırması asistan hekimler hakkında ne ortaya koydu?
Ali Karakoç'un aktardığına göre İstanbul Tabip Odası'nın 2023 yılında asistan hekimler arasında yaptığı araştırmada hekimlerin yüzde 72'sinin istifayı düşündüğü, yüzde 60'ının ise aldıkları uzmanlık eğitiminin yetersiz olduğunu belirttiği ortaya çıkmıştır.
