İngiltere ve Fransa'nın ortak liderliğinde kurulan Çok Uluslu Güç-Ukrayna (MNF-U), Kasım ayında ilk büyük tatbikatını gerçekleştirecek. 9-22 Kasım tarihleri arasında Polonya'da düzenlenecek "Koalicja Tatbikatı"na Türkiye'nin de dahil olduğu 11 ülke katılacak. Tatbikat kapsamında Türk kuvvetleri, MNF-U'nun deniz unsurunu İstanbul'da faaliyete geçirecek. İngiltere Savunma Bakanlığı'nın açıklamaları tatbikatın ayrıntılarını ortaya koyuyor.
MNF-U Nedir ve Neden Kuruldu?
MNF-U, Ukrayna'ya askeri, ekonomik ve diplomatik destek sağlamayı taahhüt eden "Gönüllüler Koalisyonu"nun (Coalition of the Willing) askeri koludur. Gücün temel amacı, olası bir barış durumunda Ukrayna'nın hava ve deniz güvenliğinin artırılmasına ve Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin yeniden yapılandırılmasına destek vermektir. Komutasını İngiliz Korgeneral Tom Bateman'ın üstlendiği gücün liderliği İngiltere ve Fransa tarafından ortaklaşa yürütülmektedir. Karargâhı hâlen Paris'te bulunan MNF-U'nun bu yıl içinde Londra'ya taşınması planlanıyor.
Tatbikata Kimler Katılıyor, Kaç Asker Görev Alacak?
"Koalicja Tatbikatı"na kara, hava ve deniz unsurlarında toplam yaklaşık 2 bin 800 asker katılacak. Tatbikata iştirak eden ülkeler şunlar: Belçika, Estonya, Fransa, Almanya, Litvanya, Hollanda, Polonya, İspanya, İsveç, Türkiye ve İngiltere. İngiltere, bu tatbikata 300 asker ile Kraliyet Hava Kuvvetlerine ait Typhoon savaş uçakları ve Voyager havada yakıt ikmal uçağıyla katılacak. Typhoon uçakları tatbikat süresince, Ukrayna hava sahasının yeniden açılması halinde ticari hava trafiğinin güvenliğinin desteklenmesine yönelik faaliyetleri simüle edecek.
Türkiye'nin Rolü: Deniz Unsuru İstanbul'dan Yönetilecek
Tatbikatın en dikkat çekici boyutlarından biri Türkiye'nin üstlendiği misyondur. Kara ve hava unsurları Polonya merkezli yürütülürken, MNF-U'nun deniz unsuru Türk kuvvetleri tarafından İstanbul'da faaliyete geçirilecek. İngiltere Savunma Bakanlığı'nın açıklamasına göre İstanbul'daki faaliyetlerde, savaşın sona ermesinin ardından ticari gemilerin Ukrayna limanlarına güvenli biçimde yeniden ulaşabilmesini sağlamak amacıyla deniz mayınlarının temizlenmesine ilişkin düzenlemeler test edilecek. Bu, tatbikatın yalnızca kara ve hava boyutlarıyla sınırlı kalmadığını, deniz güvenliğine yönelik kapsamlı bir hazırlık sürecini de içerdiğini gösteriyor.
Tatbikatta Ne Test Edilecek?
Tatbikat, MNF-U'nun komuta ve kontrol düzenlemelerini sınamak üzere tasarlandı. Bunun yanı sıra personel, teçhizat ve ikmal malzemelerinin hareketi ile farklı unsurların tek bir çok uluslu güç olarak birlikte çalışabilme kapasitesi de değerlendirilecek. Yani tatbikat, salt bir gövde gösterisi değil; ittifakın gerçek bir operasyona hazır olup olmadığını ölçen kapsamlı bir sınav niteliği taşıyor.
Güç Ukrayna'ya Ne Zaman Konuşlanabilir?
MNF-U'nun Ukrayna'ya giriş koşulları açıkça tanımlanmış durumda. Çok uluslu güç, ancak çatışmaların tamamen sona ermesinin ardından ve Ukrayna hükümetinin talebi üzerine ülkeye konuşlandırılabilecek. Gücün barış gücü veya ateşkes gözlem misyonu yürütmeyeceği de resmi açıklamada ayrıca vurgulandı. Bu çerçevede MNF-U, aktif bir çatışma ortamında değil, savaş sonrası istikrar sürecinde devreye girecek bir yapı olarak konumlandırılıyor.
İngiltere'den Güçlü Mesaj: "Bu Varsayımsal Bir Plan Değil"
İngiltere Savunma Bakanı Wes Streeting, tatbikat vesilesiyle yaptığı açıklamada gücün somut hazırlık düzeyini özellikle vurguladı. Streeting, "Bu varsayımsal bir plan değil, çatışmalar sona erdiğinde Ukrayna'ya yardım etmeye hazır, gerçek bir güç" dedi. MNF-U Komutanı Korgeneral Tom Bateman da tatbikatın, çok uluslu gücün "gerçek, yetenekli ve hızla konuşlandırılabilir" bir yapı olduğunu kanıtlayacağını belirtti. Her iki açıklama da gücün yalnızca kâğıt üzerinde var olan bir oluşum olmadığını, operasyonel kapasitesini test etmeye hazır bir koalisyon olduğunu ortaya koyuyor.
Sıkça Sorulan Sorular
MNF-U tatbikatı ne zaman ve nerede gerçekleşecek?
"Koalicja Tatbikatı" adıyla düzenlenen MNF-U'nun ilk büyük tatbikatı, 9-22 Kasım tarihleri arasında Polonya'da gerçekleşecek. Tatbikatın deniz unsuru ise Türk kuvvetleri tarafından İstanbul'da faaliyete geçirilecek.
Tatbikata kaç ülke ve kaç asker katılacak?
Tatbikata Belçika, Estonya, Fransa, Almanya, Litvanya, Hollanda, Polonya, İspanya, İsveç, Türkiye ve İngiltere olmak üzere 11 ülke katılacak. Kara, hava ve deniz unsurlarında toplam yaklaşık 2 bin 800 asker görev alacak.
Türkiye tatbikatta hangi görevi üstleniyor?
Türk kuvvetleri, MNF-U'nun deniz unsurunu İstanbul'da faaliyete geçirecek. Bu kapsamda savaşın sona ermesinin ardından Ukrayna limanlarına güvenli deniz erişimini sağlamak amacıyla deniz mayınlarının temizlenmesine ilişkin düzenlemeler test edilecek.
MNF-U Ukrayna'ya ne zaman konuşlanabilir?
Çok uluslu güç, yalnızca çatışmaların sona ermesinin ardından ve Ukrayna hükümetinin talebi üzerine ülkeye konuşlandırılabilecek. MNF-U'nun barış gücü veya ateşkes gözlem misyonu yürütmeyeceği de resmi açıklamada belirtildi.
MNF-U'nun komutası kimin elinde ve karargâhı nerede?
MNF-U'nun komutasını İngiliz Korgeneral Tom Bateman yürütmekte olup gücün liderliği İngiltere ve Fransa tarafından ortaklaşa üstlenilmektedir. Karargâh hâlen Paris'te bulunuyor; bu yıl içinde Londra'ya taşınması planlanıyor.
