TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'nın 2027 yılı bütçesini görüşmek üzere Komisyon Başkanı, AK Parti Samsun Milletvekili Mehmet Muş başkanlığında toplandı. Bakan Vedat Işıkhan'ın sunumunun ardından söz alan milletvekilleri, iş kazaları, meslek hastalıkları, kreş denetimleri ve tip 1 diyabet desteği başta olmak üzere pek çok konuda soru ve eleştirilerini sıraladı.
Pala: Türkiye ölümcül iş kazalarında dünyada ikinci sırada
YENİ Parti Bursa Milletvekili Kayıhan Pala, 2024 yılında Türkiye'de ölümcül iş kazası oranının 100 binde 11,5 olduğunu açıkladı. Pala, bu rakamı karşılaştırmalı bir perspektife oturtarak Almanya'da söz konusu oranın 100 binde 1, Macaristan'da ise 100 binde 1,6 düzeyinde kaldığını vurguladı. Türkiye'nin ölümcül olmayan iş kazalarında ise dünyada birinci sırada yer aldığını belirten Pala, Bakanlığın 2027 için hedeflediği 100 binde 6,4 oranına ulaşılsa dahi Türkiye'nin ölümcül iş kazaları sıralamasında dünyada beşinci konumda olmaya devam edeceğini ifade etti.
Bu verileri Bakan Işıkhan'ın önüne koyan Pala, sert bir çıkış yaparak, "O koltukta nasıl rahat oturuyorsunuz ya?" diye seslendi.
Meslek hastalıklarında sıfır kayıt: 'Bu size tuhaf gelmiyor mu?'
Pala'nın bir diğer önemli eleştirisi meslek hastalıklarına ilişkindi. Işıkhan'ın sunumunda bu konuya hiç değinilmediğini belirten Pala, Türkiye'de 2025 yılında meslek hastalığı nedeniyle tek bir ölümün bile kayıtlara girmediğini söyledi. Dünya genelinde işe bağlı ölümlerin yüzde 89'unun meslek hastalıkları ve işle ilgili hastalıklardan kaynaklandığını aktaran Pala, "Örneğin bir bakan olarak, üstelik de akademik birisi olarak bu size tuhaf gelmiyor mu?" diye sordu.
Bakanlığın faaliyet raporunda iş sağlığı ve güvenliği alanında 2 bin 288 teftiş yapıldığının belirtildiğini de hatırlatan Pala, Türkiye'de 10 bin çalışana yalnızca 0,3 iş müfettişi düştüğünü vurgulayarak, "Bu kadar sermayenin yanında durmak yerine biraz da emekçilerin yanında dursanız" dedi.
Sendikal baskı ve GSS prim borcu soruları
Pala, Bursa'da Bakanlık müfettişlerinin hazırladığı bir raporda işçilere sendikal baskı uygulandığının tespit edildiğini de gündeme taşıdı. Işıkhan'a, "Bakanlığınız neden sendikalaşmanın önüne bu kadar engel konurken buna seyirci kalıyor? Bunun yanıtını mutlaka vermelisiniz" diye seslenen Pala, bu sorunun yanıtsız bırakılmaması gerektiğini özellikle altını çizdi.
Genel Sağlık Sigortası (GSS) meselesinde ise Pala, prim borcu bulunan kişi sayısını Işıkhan'a dördüncü kez sorduğunu ve hâlâ yanıt alamadığını ifade etti. 325 milyar liralık prim alacağının kaç kişiden tahsil edileceğini soran Pala, Temmuz 2026 istatistiklerinde GSS primi devlet tarafından ödenenler arasındaki "diğer" kategorisinde görünen 1 milyon 710 bin 93 kişinin kimler olduğunu da Bakana yönelttiği sorular arasına ekledi.
Esen: Kreş denetimleri ve kadın istihdamı
Oturumda söz alan DEVA Partisi İstanbul Milletvekili Elif Esen, 2024 yılında üç yaşından küçük çocuğu olan 25-49 yaş grubundaki kadınların yalnızca yüzde 26,9'unun çalıştığını, aynı durumdaki erkeklerde ise bu oranın yüzde 90'ı aştığını belirtti. Esen, söz konusu derin farkın çocuk bakım sorumluluğunun kadınların çalışma hayatını nasıl biçimlendirdiğini açıkça ortaya koyduğunu vurguladı.
Doğum izninin ardından güvenilir ve uygun ücretli kreş bulamayan annelerin durumuna dikkat çeken Esen, "İşinden ayrıldığında gelirini ve bir yandan da emeklilik primlerini nasıl koruyacak?" diye sordu. Esen, Bakan Işıkhan'dan 2027'de kaç anneye bakım desteği sağlanacağını, bunun için ne kadar kaynak ayrılacağını ve kreş açma yükümlülüğü bulunan kaç iş yerinin denetlendiğini açıklamasını istedi.
Arslan: Tip 1 diyabette yaş sınırı kaldırılsın
Pala'nın ardından söz alan YENİ Parti İzmir Milletvekili Ednan Arslan ise 18 yaş altındaki tip 1 diyabetlilere sağlanan glikoz ölçüm sensörü desteği için Bakan Işıkhan'a teşekkür etti. Ancak Arslan, bu desteğin yeterli olmadığını da vurguladı. "Tip 1, 18 yaşından sonra geçmiyor. Üniversite öğrencileri var. Hamileler var" diyen Arslan, sensör desteğinin 18 yaş üstündeki tip 1 diyabetlilere de koşulsuz biçimde sağlanmasını talep etti.
Sıkça Sorulan Sorular
Türkiye'de 2024 yılındaki ölümcül iş kazası oranı nedir?
YENİ Parti Bursa Milletvekili Kayıhan Pala'nın aktardığı verilere göre 2024 yılında Türkiye'de ölümcül iş kazası oranı 100 binde 11,5'tir. Bu oran Almanya'da 100 binde 1, Macaristan'da ise 100 binde 1,6 düzeyindedir.
Bakanlığın 2027 hedefine ulaşılsa Türkiye iş kazası sıralamasında kaçıncı olacak?
Pala'ya göre Bakanlığın 2027 için belirlediği 100 binde 6,4 hedefine ulaşılsa bile Türkiye, ölümcül iş kazaları sıralamasında dünyada beşinci sırada yer almaya devam edecek.
Türkiye'de 2025 yılında meslek hastalığından kaç ölüm kayıtlara geçti?
Pala'nın açıklamasına göre Türkiye'de 2025 yılında meslek hastalığı nedeniyle tek bir ölüm bile resmi kayıtlara girmemiştir. Pala, dünya genelinde işe bağlı ölümlerin yüzde 89'unun meslek hastalıklarından kaynaklandığını vurgulayarak bu durumu eleştirdi.
GSS prim alacağının tutarı ne kadar ve Pala bu soruyu kaç kez sordu?
Pala, 325 milyar liralık GSS prim alacağının kaç kişiden tahsil edileceğini sorduğunu ve bu soruyu Bakan Işıkhan'a dördüncü kez yönelttiğini ancak yanıt alamadığını belirtti.
DEVA Partisi Milletvekili Elif Esen kreş konusunda hangi soruları yöneltti?
Esen, Bakan Işıkhan'dan 2027'de kaç anneye bakım desteği verileceğini, bu destek için ne kadar kaynak ayrılacağını ve kreş açma yükümlülüğü bulunan kaç iş yerinin denetlendiğini açıklamasını istedi.
