TBMM Genel Kurulu'nda İYİ Parti'nin "fon vurgunu" olarak nitelendirdiği süreci konu alan Meclis araştırma önergesi görüşüldü ve oylamada reddedildi. İYİ Parti Muğla Milletvekili Metin Ergun ile 19 milletvekilinin imzasıyla TBMM Başkanlığı'na sunulan önerge; Borsa İstanbul'da bir ayda yaşanan yaklaşık 4,5 trilyon liralık değer kaybını, para piyasası fonlarındaki yaklaşık 460 milyar liralık hızlı küçülmeyi ve kredi mekanizmalarındaki daralmanın fabrikaların, KOBİ'lerin ve özel sektör firmalarının finansmana erişimine etkilerini araştırmayı amaçlıyordu. Genel Kurul'daki görüşmelerde muhalefet partilerinden sert eleştiriler gelirken, iktidar partisi AK Parti adına söz alan milletvekili fon sektörünün tamamının töhmet altında bırakılmaması gerektiğini vurguladı.
Ergun: 'Türk Devletinin Sistem Krizine Dönüştü'
Önergenin gerekçesini İYİ Parti Grubu adına açıklayan Muğla Milletvekili Metin Ergun, Türkiye'nin yaklaşık bir buçuk aydır fon vurgunu nedeniyle gündemini meşgul eden bir süreçten geçtiğini belirtti. Ergun, aralarında iktidar partisi mensuplarının ve finans piyasalarını denetlemekle yükümlü üst düzey bürokratların da bulunduğu bir suç örgütünün Türkiye ekonomisini ateşe attığını savundu.
İktidarın süreci şeffaf yürüttüğü yönündeki açıklamalarını sert bir dille eleştiren Ergun, "Şeffaf yürütmüş olsaydınız listeyi açıklardınız. Vurgun o kadar büyük ki gizleyemiyorsunuz" dedi. Ergun, yaşananların artık yalnızca bir ekonomik ya da finansal kriz olmaktan çıktığını, "doğrudan doğruya sistem krizine, Türk devletinin sistem krizine dönüştüğünü" ifade etti.
Savcıların harekete geçemez hale geldiğini savunan Ergun, cumhuriyetin kurumlarının ve hukuk sisteminin de zarar gördüğünü ileri sürerek iktidara listelerin kamuoyuyla paylaşılması çağrısında bulundu. 2021 yılından itibaren yüksek enflasyon ortamında yaşanan piyasa manipülasyonlarının fon vurgunuyla zirveye taşındığını belirten Ergun, "Bir an önce şeffaflaşın, itiraf edin, kabul edin ve bu işten arının. Siz arının ki getirdiğiniz sistem artık partiyi devletleştirdi, devletimiz de arınmış olsun" diye konuştu.
Reel Sektöre Yönelik Uyarılar: 'Önce Üretim Aksayacak'
Fon vurgununun reel ekonomi üzerindeki olası yansımalarına da değinen Ergun, özel sektörün borçlanma kanallarının daraldığını, para piyasası fonlarının küçülmesinin şirketlerin tahvil ve finansman bonolarına yönelik talebi azalttığını söyledi. Şirketlerin borç çevirme güçlüğünün ve finansman maliyetlerinin arttığını, işletme sermayesine erişimin zorlaştığını belirten Ergun, bankacılık sistemindeki risk algısının kredi musluklarının daralmasına neden olduğunu kaydetti.
Altı aya kadar uzatılan fonların tasfiye sürecinin şirketlerin nakit akışını doğrudan tehdit ettiğini vurgulayan Ergun, "Fon soygununu küçümseyen iktidarın bu vurdumduymazlığı devam ederse önce üretim aksayacak, ardından tedarik zinciri bozulacak ve nihayetinde istihdam kayıpları yaşanacaktır. Karşı karşıya olduğumuz asıl tehlike bundan sonra budur" dedi.
Muhalefet Partilerinden Ortak Eleştiri
Yeni Yol Grubu adına söz alan İstanbul Milletvekili Elif Esen, 455 bin 758 kişinin fon tasfiyesinden doğrudan etkilendiğini, yaklaşık 7 milyon kişi ve ailesinin piyasadaki değer kaybından zarar gördüğünü söyledi. DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan'ın açıklamasına atıfta bulunan Esen, halka açık şirketlerin toplam piyasa değerinin 173 milyar dolar, yani yaklaşık 8 trilyon 650 milyar lira gerilediğini aktardı. Esen ayrıca Borsa İstanbul'daki şüpheli fiyat hareketlerini 15 dakikada tespit ettiği belirtilen sistemin neden çalıştırılmadığını sorguladı: "Bu sistem 15 ay boyunca susmuşsa ya da susturulmuşsa, bu fon krizi göz göre göre geldi demek oluyor. Peki, alarmı kim susturdu?"
CHP Grubu adına konuşan Uşak Milletvekili Ali Karaoba ise fon vurgununun birkaç kişinin karıştığı münferit bir olay gibi gösterilmeye çalışıldığını savunarak "Türkiye'nin yüzyılın soygununu konuşuyoruz" dedi. Karaoba, fonun kurulmasından denetimine ve para aktarımına kadar uzanan süreçte iktidarın sorumluluğu bulunduğunu ileri sürdü ve haftalardır farklı partilerin fon vurgununa ilişkin araştırma önergeleri verdiğini ancak bu önergelerin reddedildiğini hatırlattı.
DEM Parti Grubu adına konuşan Mardin Milletvekili George Aslan, fon vurgununun iktidar tarafından gündemin arka sıralarına itilmek ve üzerinin örtülmek istendiğini söylerken, finansal krizin üretimi ve istihdamı da tehdit ettiğinin altını çizdi. Yeni Parti adına söz alan Denizli Milletvekili Şeref Arpacı ise fon vurgununun ekonomik boyutunun 195 milyar doları geçtiğini öne sürdü ve Fon Kurulu'ndan üç ismin gönderilmesinin piyasa tarafından olumlu karşılanmadığını belirtti. Arpacı, operasyonların bürokrasinin değil siyasetin en tepesinden başlaması gerektiğini vurguladı. Hükümetin 350 bin mağdurun 1 milyon liranın altındaki kayıpları için girişimde bulunduğunu ancak KOBİ'lerin ve binlerce işletmenin durumunun da dikkate alınması gerektiğini söyleyen Arpacı, çek, maaş ve SGK ödemelerinin kapıda olduğuna dikkat çekti.
AK Parti: 'Fon Sektörünü Töhmet Altında Bırakmak Yanlış'
AK Parti Grubu adına kürsüye çıkan Osmaniye Milletvekili Seydi Gülsoy, sermaye piyasalarının vatandaşların birikimlerini değerlendirdiği, şirketlerin finansmana eriştiği ve istihdamın desteklendiği önemli bir yapı olduğunu söyledi. Son yıllarda yatırım fonlarına yönelik artan ilginin tasarrufların sermaye piyasalarına yönelmesi açısından kıymetli bir gelişme olduğunu belirten Gülsoy, sermaye piyasalarının büyümesi kadar güvenilir, şeffaf ve sürdürülebilir olmasının da önem taşıdığını ifade etti.
Son dönemde fon piyasalarında gündeme gelen usulsüzlük, piyasa manipülasyonu ve yatırımcıların yanıltılması iddialarının bu çerçevede değerlendirilmesi gerektiğini söyleyen Gülsoy, fon sektörünün tamamının zan altında bırakılmaması gerektiğini vurguladı. "Birkaç kişi veya yapıya ilişkin iddialar nedeniyle bütün bir fon sektörünü töhmet altında bırakmak ne kadar yanlışsa olası usulsüzlüklere sessiz kalmak da o kadar yanlıştır" diyen Gülsoy, mevzuata uygun faaliyet gösteren fonlarla piyasa mekanizmasını kötüye kullandığı iddia edilenler arasında net bir ayrım yapılması gerektiğini belirtti.
Önerge Reddedildi
Tüm bu konuşmaların ardından İYİ Parti'nin Borsa İstanbul'daki yaklaşık 4,5 trilyon liralık değer kaybını, para piyasası fonlarındaki yaklaşık 460 milyar liralık küçülmeyi ve kredi mekanizmalarındaki daralmanın reel sektöre etkilerini araştırmayı amaçlayan Meclis araştırma önergesi, TBMM Genel Kurulu'nda yapılan oylama sonucunda reddedildi.
Sıkça Sorulan Sorular
İYİ Parti'nin araştırma önergesinde ne talep ediliyordu?
İYİ Parti Muğla Milletvekili Metin Ergun ve 19 milletvekilinin imzasıyla sunulan önerge; Borsa İstanbul'da bir ayda yaşanan yaklaşık 4,5 trilyon liralık değer kaybının, para piyasası fonlarındaki yaklaşık 460 milyar liralık hızlı küçülmenin ve kredi mekanizmalarındaki daralmanın fabrikaların, KOBİ'lerin ve özel sektör firmalarının finansmana erişimine etkilerinin Meclis tarafından araştırılmasını talep ediyordu.
Fon tasfiyesinden kaç kişi doğrudan etkilendi?
Yeni Yol Grubu adına konuşan İstanbul Milletvekili Elif Esen, 455 bin 758 kişinin fon tasfiyesinden doğrudan etkilendiğini, yaklaşık 7 milyon kişi ve ailesinin de piyasadaki değer kaybından zarar gördüğünü açıkladı.
AK Parti'nin tutumu ne oldu?
AK Parti Grubu adına konuşan Osmaniye Milletvekili Seydi Gülsoy, fon sektörünün tamamının töhmet altında bırakılmamasını savundu. Gülsoy, mevzuata uygun faaliyet gösteren fonlarla usulsüzlük iddiasıyla karşı karşıya olanlar arasında net bir ayrım yapılması gerektiğini belirterek olası usulsüzlüklere sessiz kalmanın da yanlış olduğunu ifade etti.
Muhalefet partileri hangi boyutlara dikkat çekti?
CHP'li Karaoba fon vurgununun münferit bir olay olmadığını ve iktidarın süreç boyunca sorumluluğu bulunduğunu ileri sürdü. Yeni Yol'dan Esen, Borsa İstanbul'daki şüpheli hareketleri tespit etmesi beklenen sistemin neden çalışmadığını sorguladı. Yeni Parti'den Arpacı, fon vurgununun ekonomik boyutunun 195 milyar doları geçtiğini öne sürerek operasyonların siyasetin en tepesinden başlaması gerektiğini vurguladı. DEM Parti'den Aslan ise finansal krizin üretim ve istihdamı da tehdit ettiğine dikkat çekti.
Önergenin sonucu ne oldu?
İYİ Parti'nin fon vurgununun araştırılmasına yönelik Meclis araştırma önergesi, TBMM Genel Kurulu'nda yapılan görüşmelerin ardından reddedildi.
