ABD Bütçe Ofisi (CBO), şubat ayı sonunda İran'a karşı başlatılan Destansı Öfke Operasyonu'nun mali boyutunu kapsamlı bir raporla ortaya koydu. Rapora göre silahlı çatışmanın operasyonel maliyeti 1 Ağustos itibarıyla yaklaşık 38 milyar dolara ulaştı. CBO, bu maliyeti operasyonel harcamalar, fırsat maliyetleri, ekonomik etkiler ve olası ek harcamalar olmak üzere dört ana kategoride ele aldı.
38 Milyar Dolarlık Maliyet Neyi Kapsıyor?
CBO raporunda, 38 milyar dolarlık operasyonel maliyetin birden fazla kalemden oluştuğu ayrıntılı biçimde aktarıldı. Tüketilen mühimmatın yeniden temin edilmesi, muharebede kaybedilen teçhizat, artan uçuş saatleri, saha operasyonlarının getirdiği giderler ve yükselen yakıt masrafları bu kalemlerin başında geliyor. Söz konusu rakamın, çatışmanın başladığı tarihten 1 Ağustos'a kadar geçen süreyi kapsadığı belirtildi.
Çatışma Sürerse Aylık Maliyet 2-3 Milyar Dolar
Raporda, çatışmaların devam etmesi durumunda maliyetlerin artmaya devam edeceği vurgulandı. Şiddet düzeyine bağlı olarak çatışmanın sürdüğü her ek ayın 2 ila 3 milyar dolar arasında bir maliyete yol açacağı öngörüldü. Çatışmaların tırmanması halinde ise bu aylık tutarın daha da yükselebileceği ifade edildi.
Hava Savunma Füzeleri En Büyük Fırsat Maliyeti
CBO, Pentagon açısından en kritik fırsat maliyetinin harcanan hava savunma füzeleri olduğunu raporunda özellikle vurguladı. Azalan stokların ABD envanterini birkaç yıl boyunca zayıflatacağına dikkat çekilen raporda, bu durumun ciddi güvenlik risklerine zemin hazırlayabileceği uyarısı yapıldı. Raporda özellikle geniş balistik ve seyir füzesi cephaneliğine sahip Çin gibi ülkelerle yaşanabilecek olası krizlerde bu açığın belirleyici bir etken haline gelebileceği kaydedildi.
Hürmüz ve Kızıldeniz'deki Aksaklıklar Küresel Fiyatları Etkiliyor
Raporda, Hürmüz Boğazı ve Kızıldeniz'deki sevkiyat aksaklamalarının ham petrol, benzin, dizel ve jet yakıtı fiyatlarını küresel ölçekte yukarı çektiği belirtildi. Artan enerji ve lojistik maliyetlerinin tüketici fiyatları üzerinde de yukarı yönlü baskı oluşturduğu aktarıldı. Bu tablonun enflasyona yansıması bağlamında CBO, 2027'nin ilk çeyreğinde kişisel tüketim harcamaları (PCE) fiyat endeksi enflasyonunun önceki tahminlerin 0,5 puan, çekirdek PCE enflasyonunun ise 0,3 puan üzerinde gerçekleşmesinin beklendiğini açıkladı. Raporda ayrıca çatışmadan kaynaklanan yüksek enflasyonun Hazine tahvil faizlerini de yukarı çektiği vurgulandı.
Diplomatik ve Yardım Maliyetleri Belirsizliğini Koruyor
Raporun son bölümünde diplomatik operasyonlar ve dış yardımlar gibi olası ek maliyetlerin, çatışmanın nihai seyrine bağlı olduğu ifade edildi. Bu kalemlerin şu aşamada net biçimde hesaplanamadığı belirtildi; CBO, söz konusu harcamaların boyutunu ancak çatışmanın nasıl sonuçlanacağının netleşmesiyle birlikte değerlendirmenin mümkün olacağını aktardı.
Sıkça Sorulan Sorular
Destansı Öfke Operasyonu ne zaman başlatıldı?
CBO raporuna göre Destansı Öfke Operasyonu şubat ayı sonunda İran'a karşı başlatıldı.
CBO'nun hesapladığı 38 milyar dolarlık maliyet hangi giderleri kapsıyor?
Raporda bu maliyet; tüketilen mühimmatın ikamesi, muharebede kaybedilen teçhizat, artan uçuş saatleri, saha operasyonları ve yükselen yakıt masrafları olarak sıralandı.
Çatışmaların sürmesi halinde aylık ek maliyet ne kadar olacak?
CBO, şiddet düzeyine bağlı olarak çatışmanın sürdüğü her ek ayın 2 ila 3 milyar dolar arasında bir maliyete yol açacağını öngördü; çatışmaların tırmanması durumunda bu tutarın daha da artabileceği belirtildi.
Harcanan hava savunma füzelerinin ABD güvenliğine etkisi ne olabilir?
Raporda, azalan füze stoklarının ABD envanterini birkaç yıl boyunca zayıflatacağı ve bu açığın özellikle Çin gibi geniş balistik ve seyir füzesi cephaneliğine sahip ülkelerle yaşanabilecek muhtemel krizlerde ciddi güvenlik riskleri yaratabileceği uyarısı yapıldı.
Çatışmanın enflasyon üzerindeki beklenen etkisi nedir?
CBO raporu, 2027'nin ilk çeyreğinde PCE fiyat endeksi enflasyonunun önceki tahminlerin 0,5 puan, çekirdek PCE enflasyonunun ise 0,3 puan üzerinde gerçekleşmesinin beklendiğini aktardı.
