Akran zorbalığı, çocukları ve ergenleri giderek daha erken yaşlarda estetik ameliyat masasına taşıyor. Kulak Burun Boğaz (KBB) Hastalıkları ve Yüz Plastik Cerrahisi Uzmanı Op. Dr. Yasin Kulaksız, kliniğine başvuran çocukların önemli bir bölümünün fiziksel olarak herhangi bir sağlık sorunu bulunmamasına karşın estetik müdahale talep ettiğini vurguladı. Uzman, bu durumun arkasında duygusal baskı, ait olma isteği, trend takibi ve akran zorbalığının yattığını belirterek son günlerde en fazla rağbet gören talebin "Barbie burun" olduğunu ifade etti.
Sosyal Medya Filtreleri ve Akran Baskısı Süreci Hızlandırıyor
Dr. Kulaksız, estetik ameliyat taleplerindeki artışın ardında sosyal medya filtrelerinin ve akran baskısının belirleyici rol oynadığını söyledi. Çocukların ve gençlerin sosyal medya ortamının etkisiyle daha erken yaşlarda estetik müdahalelere yöneldiğini vurgulayan Kulaksız, özellikle çevrimiçi iletişim platformlarının bu süreci hızlandırdığına dikkat çekti. Uzman, insanların yüz yüze ortamda söyleyemeyecekleri sözleri sosyal medya üzerinden çok daha rahat dile getirebildiğini ve bunun zorbalığı derinleştirdiğini kaydetti.
Sosyal medyada kullanılan filtrelerin cildi son derece pürüzsüz, burunları ise çok küçük, kıvrımlı ve kusursuz gösterdiğini belirten Kulaksız, bu görüntülerin cerrahi yollarla elde edilmesinin çoğu zaman mümkün olmadığını ya da çok güç olduğunu söyledi. Filtrelerin ve fotoğraf düzenleme uygulamalarının gerçek dışı bir güzellik algısı oluşturduğunu aktaran Kulaksız, gençlerin bu yapay görüntülerle kendi fiziksel görünümlerini karşılaştırmasının sağlıklı olmadığını vurguladı. Sosyal medyada paylaşılan içeriklerin önemli bir bölümünün filtrelerden, düzenlemelerden ve çeşitli uygulamalardan geçirildiğini de hatırlatan Kulaksız, bu platformların aynı zamanda bir pazarlama ve propaganda aracına dönüştüğünü ifade etti.
Fiziksel Sorunu Olmayan Çocuklar Ameliyat İstiyor
Op. Dr. Kulaksız, kliniğe başvuran bazı çocukların aslında hiçbir fiziksel probleminin bulunmadığını, ancak tamamen duygusal nedenlerle ameliyat talep ettiğini aktardı. Bu nedenleri duygusal depresyon, bir gruba ait olma isteği, dönemin popüler trendlerini takip etme ve akranlar arasında kabul görme arzusu olarak sıralayan Kulaksız, son dönemde en sık dile getirilen talebin "Barbie burun" olduğunu belirtti.
"Mesela Barbie gibi bir burun, çok dar, çok kıvrımlı, çok minyon bir burun istiyor. Böyle durumlarda aslında çocuğun ameliyat edilmemesi ve başka yerlere yönlendirilmesi gerekiyor" diyen Kulaksız, bu tür vakalarda cerrahi müdahale yerine farklı destek mekanizmalarına başvurulması gerektiğinin altını çizdi.
Aileler Çoğu Zaman Doğru Desteği Veremiyor
Akran zorbalığına maruz kalan çocukların ailelerinin de süreçte kritik bir rol üstlenmesi gerektiğine işaret eden Kulaksız, ne var ki ailelerin çoğu zaman çocuklarını zorbalıktan koruyamadığını ya da yaşanan durumda doğru desteği sunamadığını söyledi. Uzman, ailelerin bu süreçteki yanlış yaklaşımlarının zorbalığın etkilerini derinleştirebileceğini ve çocukları estetik müdahaleye daha da yönlendirebileceğini vurguladı.
Taha Duymaz Örneği: Ameliyat Zorbalığı Bitirmiyor
Dr. Kulaksız, akran zorbalığını estetik ameliyatla çözmeye çalışmanın yeni sorunlara yol açabileceğini somut bir örnekle anlattı. 6 Şubat 2023'teki depremde hayatını kaybeden sosyal medya ünlüsü Taha Duymaz'ın yaşadıklarını aktaran Kulaksız, Duymaz'ın burnu nedeniyle zorbalığa maruz kaldığını ve bunun üzerine burun ameliyatı geçirdiğini belirtti. Ancak ameliyatın ardından zorbalığın bitmediğini, bu kez kulaklarının hedef alındığını ve Duymaz'ın kulak ameliyatı da olduğunu anlatan Kulaksız, sürecin depresyon ve başka sorunlarla devam ettiğini kaydetti.
Bu örneğin, akran zorbalığının cerrahi müdahaleyle tamamen ortadan kaldırılamayacağını açıkça ortaya koyduğunu vurgulayan Kulaksız, zorbalığın kökenine inilmeden yapılan estetik müdahalelerin kalıcı bir çözüm sunmadığını ifade etti.
Sıkça Sorulan Sorular
Çocuklar neden fiziksel bir sorunları olmadan estetik ameliyat talep ediyor?
Op. Dr. Yasin Kulaksız'a göre bu talepler fiziksel bir gereklilikten değil; duygusal depresyon, bir gruba ait olma isteği, dönemin trendlerini takip etme ve akranlar arasında kabul görme arzusu gibi tamamen duygusal nedenlerden kaynaklanıyor.
"Barbie burun" nedir ve neden bu kadar talep görüyor?
Barbie burun, çok dar, çok kıvrımlı ve çok minyon bir burun biçimini tanımlamak için kullanılan bir ifadedir. Dr. Kulaksız, bu talebin son dönemde belirgin biçimde arttığını ve bunun sosyal medyada yaygınlaşan güzellik trendleriyle doğrudan ilişkili olduğunu belirtti.
Sosyal medya filtreleri çocukları nasıl etkiliyor?
Dr. Kulaksız, sosyal medya filtrelerinin cildi pürüzsüz, burunları ise küçük ve kusursuz göstererek gerçek dışı bir güzellik algısı oluşturduğunu söyledi. Çocuklar bu yapay görüntülerle kendi fiziksel görünümlerini karşılaştırdığında gerçek hayattaki görünümlerinden memnun kalmayabiliyor.
Taha Duymaz'ın hikayesi bu konuyla nasıl ilişkilendiriliyor?
Dr. Kulaksız, 6 Şubat 2023 depreminde hayatını kaybeden sosyal medya ünlüsü Taha Duymaz'ın burnu nedeniyle zorbalığa uğradığını, burun ameliyatı olduğunu, ardından kulaklarının hedef alındığını ve kulak ameliyatı geçirdiğini, sürecin depresyon ve başka sorunlarla devam ettiğini aktardı. Bu örneği, ameliyatın zorbalığa kalıcı çözüm sunmadığının kanıtı olarak gösterdi.
Akran zorbalığına maruz kalan çocuklara estetik ameliyat yerine ne öneriliyor?
Dr. Kulaksız, fiziksel bir sorunu bulunmayan ve yalnızca duygusal nedenlerle ameliyat talep eden çocukların ameliyat edilmemesi gerektiğini belirterek bu çocukların başka yerlere, yani farklı destek mekanizmalarına yönlendirilmesi gerektiğini söyledi. Ailelerin de bu süreçte doğru yaklaşımı göstermesinin büyük önem taşıdığını vurguladı.
