Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, İstanbul Havalimanı 4. Pist ve İlave Yatırımların Açılış Töreni'nde konuştu. 890 milyon avro yatırım değerine sahip, 2820 metre uzunluğunda ve 45 metre genişliğindeki 4. ana pistin hizmete alınmasıyla İstanbul Havalimanı'ndaki toplam pist sayısı 6'ya yükseldi. Erdoğan, törendeki konuşmasında havalimanına yönelik geçmişte yöneltilen eleştirilere tepki göstererek "Dediklerinin tamamı fos çıktı" ifadesini kullandı ve "Bundan sonra Türkiye'de eser yarışacak, vizyon yarışacak" dedi.
4. Pistin Teknik Özellikleri ve Katkıları
76,5 milyon metrekarelik alanda faaliyet gösteren İstanbul Havalimanı, bugüne kadar 3 ana ve 2 yedek olmak üzere toplam 5 pistle hizmet veriyordu. Hizmete giren 4. ana pist, havalimanının doğu-batı yönlü ilk beton pistidir. Erdoğan'a göre bu pist, hangar alanlarına yakın konumuyla genel havacılık operasyonlarını hızlandıracak; özellikle iç hat ve doğu yönlü rotalarda taksi ile havada bekleme sürelerini kısaltacak. Bunun yanı sıra yakıt, zaman ve emisyon tasarrufu sağlaması, olumsuz hava koşullarında dahi operasyonel çeşitliliği ve iniş-kalkış emniyetini artırması bekleniyor.
Erdoğan, Nisan 2025'te hayata geçirilen üçlü bağımsız paralel operasyonla İstanbul Havalimanı'nın dünyada 2., Avrupa'da ise ilk kez aynı anda 3 pistten bağımsız iniş-kalkış yapılabilen havalimanları arasına girdiğini de hatırlattı.
Rekorlar ve Yolcu Rakamları
Erdoğan konuşmasında İstanbul Havalimanı'nın son dönemde kırdığı rekorlara ilişkin çeşitli veriler aktardı. Havalimanı geçtiğimiz yıl 84,5 milyon yolcuya ev sahipliği yaparak yolcu sayısı bazında Avrupa'da 2., dünyada 8. sıraya yerleşti. Temmuz ayında aylık 8,15 milyon yolcu sayısına ulaşarak Avrupa'nın en yoğun havalimanı unvanını aldı. 16 Ağustos'ta 291 bin yolcuyla Türkiye ve Avrupa'nın günlük yolcu rekoru kırıldı. 30 Ağustos'ta ise bin 787 uçuşla tüm zamanların uçuş rekoru yenilendi; böylece havalimanı hem Türkiye hem de Avrupa genelinde tek günde ulaşılan en yüksek sefer sayısına imza attı.
110'un üzerinde havayolu işbirliğiyle 340'tan fazla noktaya uçuş imkânı sunan havalimanı, bugüne kadar sayısız kez yılın en iyi havalimanı ve dünyanın en aile dostu havalimanı ödüllerine layık görüldü.
İstanbul'a Yapılan Ulaştırma Yatırımları
Erdoğan, yalnızca İstanbul'da ulaştırma ve altyapı alanında güncel fiyatlarla toplam 2,12 trilyon liralık yatırım yapıldığını belirtti. Bu rakamın 604,4 milyar lirasının havayolu yatırımlarından oluştuğunu aktardı. Haziran ayında Halkalı-Arnavutköy kesiminin hizmete alınmasıyla toplam uzunluğu 69 kilometre olan Gayrettepe-İstanbul Havalimanı-Halkalı Metro Projesi tamamlandı. Erdoğan bu hattın Türkiye'nin en uzun ve en hızlı metro hattı olduğunu vurguladı.
Türk Sivil Havacılığındaki Büyüme
Erdoğan, 2002'den bu yana aktif havalimanı sayısının 26'dan 58'e çıktığını, hava ulaştırma anlaşması imzalanan ülke sayısının 81'den 175'e yükseldiğini ve dış hat nokta sayısının 50 ülkede 60 noktadan 133 ülkede 356 noktaya taşındığını açıkladı. 2002'de iç ve dış hatlarda 34,5 milyon olan yolcu sayısının 2025'te 247 milyonu geride bıraktığını belirterek Türkiye'nin bu performansla yolcu sayısında Avrupa'da 3., dünyada 7. konuma geldiğini söyledi. 2026'nın ilk 8 ayında ise hava yoluyla seyahat eden yolcu sayısının 167,5 milyonu aştığını aktardı.
Yapımı süren Yozgat ve Bayburt Gümüşhane havalimanlarıyla aktif havalimanı sayısının 60'a ulaşacağını da paylaşan Erdoğan, Ordu-Giresun ve Rize-Artvin'den sonra deniz üzerindeki 3. havalimanının Trabzon'da inşa edileceğini duyurdu.
Havalimanının Ekonomik Etkisi ve Projeksiyonlar
Erdoğan, İstanbul Havalimanı'nın Türkiye ekonomisine katkısının milli gelirin yaklaşık yüzde 2,2'sine, yani 24,2 milyar dolara tekabül ettiğini belirtti. Havalimanında şu anda 202 bin kişinin çalıştığını, bin 100'ün üzerinde ticari işletmenin faaliyet gösterdiğini ve toplam istihdam etkisinin 300 binin üzerine çıktığını aktardı. Yapılan her 1 liralık yatırımın ekonomiye 5,6 lira olarak geri döndüğünü, her 1 kişilik doğrudan istihdamın Türkiye genelinde 5 kişilik iş gücü etkisi ürettiğini söyledi. 2030 yılında ise havalimanı bağlantılı faaliyetlerde 472 bin kişilik istihdam ve 44 milyar dolarlık gelire ulaşılmasının öngörüldüğünü paylaştı.
Muhalefete Yönelik Eleştiriler
Erdoğan konuşmasında, İstanbul Havalimanı'nın inşaat sürecinde muhalefetten yükselen eleştirileri de gündeme taşıdı. "Yeni havalimanı kuşların göç yolunu engelliyor", "Burası rüzgarlı, uçaklar buraya inemez", "Burası bataklık, uçaklar buradan kalkamaz" ve "Kuş uçmaz, kervan geçmez bu yerde havalimanının ne işi var?" gibi ifadeleri hatırlatan Erdoğan, "Dediklerinin tamamı fos çıktı" dedi.
"Bu vizyon projemizi israf diyerek eleştirenler isim tartışmasıyla, kurultay tartışmalarıyla günlerini israf ededursun, biz ülkemize yeni yatırımlar, yeni eserler kazandırmaktan geri durmayacağız" diyen Erdoğan, "Kavgacılardan farklı olarak bizim yapacak çok işimiz var" ifadesini kullandı. Türkiye'nin coğrafi konumuna da değinen Erdoğan, 67 ülkeden 1,5 milyar insanın yalnızca 4 saatlik uçuşla Türkiye'ye ulaşabildiğini vurguladı.
Sıkça Sorulan Sorular
İstanbul Havalimanı'nın 4. ana pistinin teknik özellikleri nelerdir?
- ana pist 2820 metre uzunluğunda ve 45 metre genişliğindedir. 890 milyon avro yatırım değerine sahip olan pist, havalimanının doğu-batı yönlü ilk beton pistidir. Bu pistle İstanbul Havalimanı'ndaki toplam pist sayısı 6'ya yükselmiştir.
4. pistin hizmete girmesi İstanbul Havalimanı'na ne gibi katkılar sağlayacak?
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklamalarına göre 4. pist, hangar alanlarına yakın konumu sayesinde genel havacılık operasyonlarını hızlandıracak, iç hat ve doğu yönlü rotalarda taksi ile bekleme sürelerini kısaltacak, yakıt ve zaman tasarrufu sağlayacak, olumsuz hava koşullarında operasyonel çeşitliliği ve iniş-kalkış emniyetini artıracaktır.
İstanbul Havalimanı'nın son dönemde kırdığı rekorlar nelerdir?
Havalimanı geçtiğimiz yıl 84,5 milyon yolcuyla Avrupa'da 2., dünyada 8. sıraya yerleşti. Temmuz ayında 8,15 milyon aylık yolcuyla Avrupa'nın en yoğun havalimanı oldu. 16 Ağustos'ta 291 bin yolcuyla günlük yolcu rekoru, 30 Ağustos'ta ise bin 787 uçuşla tüm zamanların uçuş rekoru kırıldı.
İstanbul Havalimanı Türkiye ekonomisine ne kadar katkı sağlıyor?
Erdoğan'ın aktardığı verilere göre havalimanının ekonomiye katkısı milli gelirin yaklaşık yüzde 2,2'sine, yani 24,2 milyar dolara tekabül ediyor. Havalimanında 202 bin kişi çalışmakta, toplam istihdam etkisi 300 binin üzerinde bulunmaktadır. Yapılan her 1 liralık yatırım ekonomiye 5,6 lira olarak geri dönmektedir.
İstanbul Havalimanı için 2030 yılına yönelik öngörüler nelerdir?
Erdoğan, 2030 yılında İstanbul Havalimanı bağlantılı faaliyetlerde 472 bin kişilik istihdama ve 44 milyar dolarlık gelire ulaşılmasının öngörüldüğünü açıkladı.
