Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın teşrifleriyle Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’nun da katılımıyla İstanbul Havalimanı’nda 4. ana pistin açılış töreni gerçekleştirildi. Tören sırasında Cumhurbaşkanlığı talimatıyla pistten ilk uçak havalandı. Havalimanının doğu-batı yönlü ilk beton pistinin milletin hizmetine sunulduğunu belirten Erdoğan, söz konusu yatırımların genel havacılık operasyonlarından taksi ve bekleme sürelerine, iniş-kalkış emniyetinden yakıt ve zaman tasarrufuna kadar birçok alanda hizmet standartlarını daha da yükselteceğini vurguladı.
Pistin Teknik Özellikleri ve İşletme Avantajları
76,5 milyon metrekarelik geniş alan üzerinde hizmet veren tesis, halihazırda üç ana ve iki yedek pistle çalışırken, devreye alınan yeni pistle toplam pist sayısının altıya ulaştırıldığı belirtildi. 890 milyon avro yatırım değerine sahip olan 4. ana pist, 2 bin 820 metre uzunluğunda ve 45 metre genişliğinde tasarlandı. Pistin hangar alanlarına yakın konumu sayesinde genel havacılık operasyonlarının hızlandırılması hedefleniyor. Özellikle iç hat ve doğu yönlü rotalarda taksi ve havada bekleme sürelerinin kısalması beklenirken, proje kapsamında yakıt, zaman ve emisyon tasarrufunun sağlanması planlanıyor. Olumsuz hava koşullarında dahi operasyonel çeşitliliğin, iniş-kalkış emniyetinin ve zamanında kalkış oranlarının azami seviyeye çıkarılacağı ifade edildi.
Yatırım Değeri ve Ekonomik Etki
Havalimanının bir ulaşım noktası olmanın ötesinde bağımsız bir saha içi ekonomi olarak değerlendirildiği kaydedildi. İstanbul Havalimanı’nda şu anda 202 kişinin çalıştığı ve 1100’ün üzerinde ticari işletmenin faaliyet gösterdiği aktarıldı. İstihdam etkisinin 300 binin üzerine çıktığı belirtilerek, tesisin Türkiye ekonomisine milli gelirin yaklaşık yüzde 2,2’sine tekabül eden 24,2 milyar dolarlık katkısı olduğu duyuruldu. Yapılan her bir liralık yatırımın ekonomiyeye 5,6 lira geri döndüğü ve her bir kişilik doğrudan istihdamın, Türkiye genelinde 5 kişilik iş gücü etkisi ürettiği vurgulandı. 2030 yılına kadar İstanbul Havalimanı bağlantılı faaliyetlerde 472 bin kişilik istihdama ve 44 milyar dolarlık gelire ulaşılması öngörülüyor.
Yolcu İstatistikleri ve Küresel Konum
Havalimanının geçen yıl 84,5 milyon yolcuya ev sahipliği yaparak yolcu sayısı bazında Avrupa’daki ikinci, dünya çapındaki sekizinci sıraya yerleştiği belirtildi. 110’un üzerinde havayolu işbirliğiyle 340’tan fazla noktaya uçuş imkanı sunan tesis, geçtiğimiz Temmuz ayında 8 milyon 150 bin yolcu sayısına ulaşarak Avrupa’nın en yoğun havalimanı unvanını aldı. 16 Ağustos’ta 291 bin, 30 Ağustos’ta ise 1787 uçuşla rekor kırıldığı, tek günde hem Türkiye hem de Avrupa genelinde en yüksek sefer sayısına imza atıldığı kaydedildi. Nisan 2025’te hayata geçirilen üçlü bağımsız paralel operasyonla dünyanın ikinci, Avrupa’da ise ilk kez aynı anda üç pistten bağımsız iniş-kalkış yapılabilen merkezler arasında yer aldığı aktarıldı.
Bölgesel Altyapı Geliştirmeleri ve Ulaşım Bağlantıları
Havalimanına ulaşımın kolaylaştırılması amacıyla Haziran ayında Halkalı-İstanbul Havalimanı metrosu ile Halkalı-Arnavutköy kesiminin hizmete alınmasıyla Gayrettepe-İstanbul Havalimanı-Halkalı Metro Projesi tamamlandı. Toplam uzunluğu 69 kilometre olan hat, Türkiye’nin en uzun ve en hızlı metro hattı olarak vatandaşların hizmetine sunuldu. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı olarak Cumhuriyet tarihinin en büyük altyapı eserlerinden biri olan İstanbul Havalimanı’nda küresel havacılık gücünü bir üst lige taşıyan stratejik projenin açılışında bulunmaktan memnuniyet duyulduğu belirtildi. Bakan Uraloğlu, yeni pistin İstanbul’un küresel hava trafiğindeki iddiasını daha da yükseğe taşıyacağı ve metropolün kapılarını çok daha geniş ufuklara açacağı ifadelerini kullandı.
Sektör Verileri ve Altyapı Projeleri
2002 yılından bu yana aktif havalimanı sayısının 26’dan 58’e çıkarıldığı, her yıl ortalama 1,4 havalimanının hizmete açıldığı belirtildi. İç ve dış hatlarda seyahat eden yolcu sayısının 34,5 milyondan 2025 yılında 247 milyona yükseldiği kaydedildi. 2026 yılının Türk sivil havacılığı açısından önemli açılışlara sahne olduğu aktarıldı. Ocak ayında Ankara Esenboğa Havalimanı’nın 3 bin 750 metrelik üçüncü pisti ve 77 metre yüksekliğindeki modern hava trafik kontrol kulesi hizmete açıldı. Mayıs ayında İstanbul Havalimanı’nda JETEX-IGA Genel Havacılık ve CIP Terminali devreye alındı. Ayrıca NATO Zirvesi öncesi Ankara Havalimanı’nda pist, apron, taksi yolları ve Devlet Konukevi yatırımları kısa sürede tamamlandı.
Sıkça Sorulan Sorular
İstanbul Havalimanı’nın 4. pisti ne zaman hizmete açıldı?
- ana pist, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın teşrifleri ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’nun katılımıyla düzenlenen törenle hizmete açıldı ve ilk kalkış Cumhurbaşkanlığı talimatıyla gerçekleşti.
Yeni pistin teknik özellikleri nelerdir?
Doğu-batı yönlü inşa edilen ilk beton pist, 2 bin 820 metre uzunluğunda, 45 metre genişliğinde ve 890 milyon avro yatırım değerine sahiptir.
Pist sayesinde hangi operasyonel iyileştirmeler hedefleniyor?
Taksi ve bekleme sürelerinin kısaltılması, yakıt ve emisyon tasarrufunun sağlanması, olumsuz hava koşullarında dahi iniş-kalkış emniyetinin ve zamanında kalkış oranlarının azami seviyeye çıkarılması planlanmaktadır.
Havalimanının ekonomiye katkısı nasıl hesaplanıyor?
İstihdam etkisi 300 binin üzerinde olup, milli gelirin yüzde 2,2’sine denk gelen 24,2 milyar dolarlık katkısı bulunmaktadır. Her bir liralık yatırım ekonomiyeye 5,6 lira geri dönmekte ve her bir kişilik doğrudan istihdam 5 kişilik iş gücü etkisi yaratmaktadır.
2026 yılında sivil havacılık alanında hangi yeni projeler tamamlanmıştır?
Ocak ayında Ankara Esenboğa Havalimanı’nın üçüncü pisti ve hava trafik kontrol kulesi, Mayıs ayında ise İstanbul Havalimanı’nda JETEX-IGA Genel Havacılık ve CIP Terminali hizmete açılmıştır.
