Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Diyarbakır Organize Sanayi Bölgesi (OSB) Mehmet Şirin Açar Kongre Salonu’nda düzenlenen Sanayi ve Teknoloji Projeleri Açılış-Temel Atma ve İmza Töreni’ne katılarak bölgenin kalkınma yolunda önemli adımlar atıldığını belirtti. Kacır, törende Diyarbakır’ın büyüme ve kalkınma sürecinde kritik öneme sahip 20 projenin hizmete alındığını, Ergani Yeni Sanayi Sitesi’nin temel atılacağını ve tarımsal üretimi geliştirecek ile kentin kültürel birikimini ilerletecek 8 yeni proje protokolünün imzalanacağını duyurdu. Son 23 yılda ulaştırmadan enerjiye, eğitimden sağlığa kadar birçok alanda büyük bir kalkınma hamlesinin gerçekleştirildiğini vurgulayan Bakan Kacır, imalat sanayinin katma değerinin 41 milyar dolardan 250 milyar doların üzerine çıkarıldığını ve yıllık ürün ihracatının 36 milyar dolardan 280 milyar dolara yükseltildiğini ifade etti. Törene TÜBİTAK Başkanı Prof. Dr. Orhan Aydın, KOSGEB Başkanı Ahmet Serdar İbrahimcioğlu, Dicle Üniversitesi Rektörü Prof. Kamuran Eronat, Diyarbakır Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Mehmet Kaya ile çok sayıda kamu görevlisi ve iş insanı katıldı.
Organize Sanayi Bölgeleri ve Küçük Sanayi Sitelerinde Altyapı Yatırımları
Bakan Kacır, Bakanlık olarak yatırım teşvikleri, planlı sanayi alanları ve KOBİ destekleri ile Diyarbakır’ı Türkiye Yüzyılı’na hazırladıklarını belirterek, son 23 yılda kente üç yeni OSB kazandırıldığını kaydetti. Üretimin kalbinin attığı organize sanayi bölgelerindeki istihdamın iki binden yirmi sekiz bine çıkarıldığını aktaran Kacır, KOSGEB aracılığıyla KOBİ'lere altı milyar dört yüz milyon lira destek sağlandığını dile getirdi. Şehirdeki sanayi sitelerinin mekansal ihtiyaçlarına bütüncül bir yaklaşımla yanıt verildiğini vurgulayan Bakan, altyapı çalışmaları için ayrılan bir milyar lira finansmanla beş bin yeni istihdamın önünün açıldığını söyledi. Bugün Karacadağ OSB’nin 295 hektarlık altyapı yatırımının ve Diyarbakır OSB’nin birinci ve ikinci etaplarının elektrik altyapısının hizmete alındığını belirten Kacır, toplam yatırım büyüklüğü bir milyar beş yüze yaklaşan bu projelerle sanayicilere daha güvenilir ve modern bir üretim ortamı sunulduğunu ifade etti. Aynı tören kapsamında 551 işyerinden oluşacak Yeni Ergani Küçük Sanayi Sitesi’nin de temeli atıldı. Yaklaşık iki milyar liraya mal olacak bu yatırımla esnaf ve sanayiciler daha güvenli ve verimli üretim alanlarına kavuşacak.
Yerel Kalkınma Destekleri ve Tarımsal Modernleşme
Karacadağ Kalkınma Ajansı vasıtasıyla ilde yürütülen 628 projeye iki milyar lira destek sağlandığını, GAP Bölge Kalkınma İdaresi aracılığıyla ise tarımsal altyapıdan kırsal kalkınmaya, sosyal kalkınmadan turizme kadar 151 projeye bir milyar lira kaynak aktarıldığını hatırlatan Kacır, bugün üretimden istihdama, turizmden sosyal girişimciliğe kadar geniş bir yelpazede 16 projenin açılışını gerçekleştirdiklerini bildirdi. Bismil’de 16 bin 500 metrekare kapalı alana sahip beş fabrika binası inşa edildiği, bu sayede 720 gencin istihdam edildiği belirtildi. Diyarbakır Tekstil İhtisas OSB’de 22 bin metrekarelik alanda 18 işlik ve tamamlanan yedi fabrika ile küçük ölçekli tekstil işletmelerine yeni alanlar kazandırılırken, Çermik’tesahra giyim sektörüne yönelik üretim altyapısı ve 19 iş yerinden oluşan butik pazarla yöresel ürünlerin turizm ekonomisine entegrasyonuna başlandı. Kulp’ta ipek üretimi geleneği modern teknolojilerle buluşturuldu, Dicle Baraj Gölü’nde çevre dostu elektrikli tekneler devreye alındı. Dicle Üniversitesi’ndeki Dudak Damak Yarığı Yenidoğan Ortodonti Merkezi ile bölgeye nitelikli sağlık altyapısı sağlanırken, sosyal girişimcilik merkezleri ve mesleki eğitim atölyeleri ile kadınların ve gençlerin ekonomik hayata katılımı desteklendi. Ayrıca GAP desteğiyle modern sulama sistemlerinden akıllı tarıma, zirai karantinadan arıcılığa kadar uzanan 160 milyon lirayı aşan yatırım büyüklüğüne sahip 8 proje sözleşmesi imzalandı.
Gençlik Merkezleri ve Teknoloji Atölyeleriyle Üretim Ekosistemi
Yenişehir, Sur ve Bağlar Gençlik Merkezlerinde hayata geçirilen DENEYAP Teknoloji Atölyeleri ile gençlerin tasarım ve üretimden robotik ve kodlamaya, yapay zekadan siber güvenliğe ve havacılık teknolojilerine kadar geniş bir yelpazede yetkinlik kazanması sağlanıyor. Dicle Üniversitesi bünyesinde TÜBİTAK’ın üç yıllık dönemde sağladığı 30 milyon liralık destekle kurulan Milli Teknoloji Atölyesi ile gençlerin fikirlerini ürüne dönüştürmeleri hedefleniyor. Bu kapsamda geçen yıl Güneydoğu Anadolu’ya taşılan TEKNOFEST heyecanının şehrin önemli duraklarından biri olduğu kaydedildi. Şehrin 11 farklı teknoloji yarışmasına ev sahipliği yaptığı, 571 bini aşkın takımın başvurduğu yarışmalarda finale kalan 677 takımda dört bin genç yarışmacının sağlıkta yapay zekadan sanayide robotik uygulamalara, jet motor tasarımından çip teknolojilerine kadar pek çok alanda geliştirdikleri projeleri sergilediği belirtildi. Vali Murat Zorluoğlu da 16 Eylül’den bu yana süren etkinliklere beş binin üzerinde yarışmacının katıldığını, çoğunun ilk kez Diyarbakır’a geldiğini ifade ederek, böyle büyük organizasyonlar için fuar alanının ihtiyacı karşılamaktan uzak olduğunu sözlerine ekledi.
Yeni Teşvik Sistemi ve Sanayiciden Gelen Talepler
Bakan Kacır, Sayın Cumhurbaşkanımızın kararıyla yürürlüğe giren yeni teşvik sistemi doğrultusunda OSB’lerde istihdam edilecek çalışanların SGK işveren payının yarısını 14 yıl boyunca karşılarken, kredi finansman desteğini 30 milyon liraya çıkardıklarını ve SGK çalışan paylarını 10 yıl boyunca desteklediklerini açıkladı. Yatırımın niteliğine göre yüzde 30’a varan katkı oranı, vergi indirimi, KDV istisnası ve gümrük vergisi muafiyeti gibi mekanizmalarla atıl potansiyelin üretime dönüştürüldüğünü vurguladı. Yerel Kalkınma Hamlesi Teşvik Programı kapsamında alüminyumdan katma değerli ürünler üretimi, paketli hazır gıda ve tekstil sektöründe yan sanayi üretimine yönelik 296 milyon lira yatırım büyüklüğüne sahip 8 proje başvurusu alındığı, her biri için 301 milyon liraya kadar finansman desteği ve yüzde 50 vergi indirimi sağlanacağı belirtildi. OSB Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Fidan, mevcut durumda 370 fabrika ve 23 bin çalışan bulunduğunu, hedefin çalışan sayısını 35 bine çıkarmak olduğunu ancak finansmana erişim sıkıntısının devam ettiğini dile getirdi. Fidan, üretmek ve yatırım yapmak isteyen sanayicilere güven, finansman ve uygun yatırım ortamına ihtiyaç duyulduğunu, huzurlu ortamın sanayiciyi rahatlattığını belirtti. Karacadağ Ajansı Genel Sekreteri Yunus Çolak, bugünkü açılışları yapılan ve toplam bütçesi yaklaşık 870 milyon lira olan 16 projenin, yerel kalkınma programları doğrultusunda dezavantajlı grupların ekonomik hayata katılımını kolaylaştırdığını kaydetti.
Sıkça Sorulan Sorular
Diyarbakır’da hangi sanayi projeleri açıldı veya temel atıldı?
Karacadağ OSB’nin 295 hektarlık altyapı yatırımı, Diyarbakır OSB’nin birinci ve ikinci etap elektrik altyapısı hizmete alındı. Aynı zamanda 551 işyerinden oluşacak Yeni Ergani Küçük Sanayi Sitesi’nin temeli atıldı.
GAP Bölge Kalkınma İdaresi tarafından kaç proje sözleşmesi imzalandı?
Modern sulama sistemlerinden akıllı tarım uygulamalarına, zirai karantina altyapısının modernizasyonundan arıcılığa ve bilim ve eğitim altyapısının güçlendirilmesine kadar uzanan toplam 8 proje için sözleşme imzalandı.
Milli Teknoloji Atölyesi hangi üniversite bünyesinde kuruldu ve ne kadar destek aldı?
Dicle Üniversitesi bünyesinde kurulan Milli Teknoloji Atölyesi, TÜBİTAK’ın üç yıllık dönemde sağladığı 30 milyon liralık destekle hayata geçirildi.
TEKNOFEST Güneydoğu kapsamında Diyarbakır’da kaç genç yarışmacı finale kaldı?
571 bini aşkın takımın başvurduğu yarışmalarda finale kalan 677 takımda 4 bine yakın genç yarışmacı sağlıkta yapay zekadan sanayide robotik uygulamalara kadar geniş bir yelpazede projelerini sergiledi.
Yeni teşvik sisteminde OSB’lerde çalışanların SGK primleri nasıl destekleniyor?
Organize Sanayi Bölgelerinde yapılacak yatırımlarda istihdam edilecek çalışanların SGK işveren payının yarısı 14 yıl boyunca, çalışan payları ise 10 yıl boyunca Bakanlık tarafından karşılanıyor.
