Almanya'da aşırı sağcı AfD'nin Saksonya-Anhalt'ta kaydettiği yükselişin ardından siyasi gündem başkent Berlin ile Mecklenburg-Vorpommern'deki eyalet seçimlerine kilitlendi. Berlin'de sandığa gidilmeden önce yapılan kamuoyu yoklamalarında Sol Parti açık ara öne çıkarken, partinin başbakan adayı Elif Eralp hem seçim kampanyasının hem de uluslararası medyanın dikkat çekici ismi haline geldi.
Anketlerde Sol Parti Birinci, Koalisyon Hesapları Karmaşık
ZDF'nin 14-17 Eylül tarihleri arasında gerçekleştirdiği son ankete göre Sol Parti yüzde 22 ile ilk sıraya yerleşti. CDU yüzde 20 ile ikinci konumda yer alırken AfD yüzde 18, Yeşiller yüzde 15 ve SPD yüzde 12 olarak ölçüldü. Ancak anketler, hiçbir partinin tek başına iktidara gelebilecek sandalye sayısına ulaşamayacağına işaret ediyor. Bu tablo, Sol Parti'nin en az iki koalisyon ortağına ihtiyaç duyacağı anlamına geliyor.
Sol Parti'nin seçimden birinci çıkması, Eralp'in otomatik olarak eyalet başbakanı olacağı anlamına gelmiyor. Öne çıkan koalisyon senaryosu, Sol Parti liderliğinde SPD ve Yeşiller'in bir araya geldiği üçlü bir yapılanma. Öte yandan CDU'nun liste başı adayı Stefan Evers liderliğinde sürpriz yaparak birinci çıkması durumunda denklem değişiyor; bu kez Hristiyan Demokratlar öncülüğünde CDU, SPD ve Yeşiller'den oluşan alternatif bir üçlü koalisyon gündeme geliyor.
CDU, daha önce parti organlarında aldığı karar doğrultusunda yalnızca AfD ile değil Sol Parti ile de koalisyon kurmama ilkesini benimsemiş durumda. Bu nedenle SPD ve Yeşiller, hükümetin nasıl şekilleneceğini belirleyecek kilit konumunda bulunuyor. SPD'nin adayı Steffen Krach, seçim kampanyası boyunca CDU mu yoksa Sol Parti mi tercih edecekleri sorusunu yanıtsız bıraktı ve önce seçim sonuçlarını görmek istediklerini söyledi. Bununla birlikte SPD'nin, Eralp'in konut şirketlerini kamulaştırma vaadi nedeniyle Sol Parti yerine CDU ile koalisyona yönelebileceği konuşuluyor.
Kampanyanın Merkezinde Konut Sorunu Var
Eralp'in seçim kampanyasının ana eksenini Berlin'deki yüksek kiralar ve konut sorunu oluşturuyor. Sol Parti adayı, kampanya sürecinde kapı kapı dolaşarak seçmenlerin sorunlarını dinledi ve özellikle barınma maliyetlerine dikkat çekti. Konut şirketlerinin kamulaştırılması ise Eralp'in öne sürdüğü somut vaatlerden biri olarak öne çıkıyor.
Berlin'deki Türk toplumunun bir bölümünün Sol Parti politikalarına mesafeli durduğu belirtilirken, Eralp'in Türk kökenli olmasının bazı seçmenler nezdinde farklı bir sempati yarattığı aktarılıyor. Kampanya boyunca Eralp için kullanılan "Bizim kız" söyleminin bu ilginin somut bir yansıması olduğu ifade ediliyor.
İsrail Basınının Radarına Girdi
Eralp'in yükselişi yalnızca Almanya gündeminde kalmadı; İsrail basınının da dikkatini çekti. Bazı İsrail medya kuruluşları, Berlin'deki bu siyasi gelişmeyi New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani'nin siyasi yükselişiyle karşılaştırdı.
Sol Parti'nin hem Filistin'in hem de İsrail'in var olma hakkını desteklediğini vurgulayan Eralp, "Aşırı sağcı İsrail hükümetini eleştirmenin antisemitizm olmadığını, bir gereklilik olduğunu" savunuyor. Eralp ayrıca İsrail Başbakanı Netanyahu ile Uluslararası Adalet Divanı'nda soykırım suçlamasıyla yargılanan aşırı sağcı İsrail hükümetinin hesap vermesi gerektiğini de dile getiriyor.
Elif Eralp Kimdir?
45 yaşındaki Elif Eralp, 1980 askeri darbesinin ardından Almanya'ya sığınmacı olarak giden Kayserili bir babanın ve Adanalı bir annenin çocuğu olarak Münih'te dünyaya geldi. Çocukluğunu Hamburg'da geçiren Eralp, küçük yaşlarda maruz kaldığı ayrımcılık ve adaletsizlik deneyimlerinin kendisini hukuk okumaya yönlendirdiğini belirtiyor. Bu kararı 12 yaşında verdiğini söyleyen Eralp, Birleşmiş Milletler'deki stajının ardından göçmen ve mülteci hakları alanında çalışmalar yürüttü.
Eralp, 11 yıl boyunca Almanya Federal Meclisi'nde Sol Parti'nin hukuk danışmanı olarak görev yaptı. 2021'den bu yana ise Berlin Eyalet Parlamentosu'nda milletvekilliği görevini sürdürüyor. Türkiye ile bağlarını koruyan Eralp, her yıl Türkiye'yi ziyaret ettiğini ifade ediyor; İstanbul'da öğrencilik döneminde staj yaptığını ve Türk mutfağına olan ilgisini de sık sık dile getiriyor.
Berlin'de 55 Bin Genç İlk Kez Sandığa Gidiyor
Yaklaşık 3 milyon 700 bin nüfuslu Berlin'deki eyalet seçimlerinde toplam 2 milyon 500 bin seçmenin oy kullanması bekleniyor. 2023 yılında Berlin Anayasası'nda yapılan bir değişiklikle oy kullanma yaşı 18'den 16'ya indirildi. AfD'nin karşı çıktığı bu değişikliğe CDU, SPD, Yeşiller ve Sol Parti; gençlerin siyasi karar alma süreçlerine daha erken dahil edilmesiyle demokrasinin güçleneceği gerekçesiyle destek vermişti. Söz konusu değişiklik, 16-18 yaş aralığındaki yaklaşık 55 bin 400 gence ilk kez oy kullanma hakkı tanıdı.
Sıkça Sorulan Sorular
Elif Eralp hangi partinin Berlin başbakan adayıdır?
Elif Eralp, Sol Parti'nin Berlin eyalet seçimlerindeki başbakan adayıdır.
ZDF anketine göre Berlin'de hangi parti birinci sıradadır?
ZDF'nin 14-17 Eylül tarihleri arasında gerçekleştirdiği ankete göre Sol Parti yüzde 22 oranıyla birinci sıradadır. CDU yüzde 20, AfD yüzde 18, Yeşiller yüzde 15 ve SPD yüzde 12 olarak ölçülmüştür.
Sol Parti seçimi birinci bitirirse Eralp doğrudan başbakan olur mu?
Hayır. Anketler hiçbir partinin tek başına iktidara gelebilecek sandalye sayısına ulaşamayacağını gösteriyor. Sol Parti'nin birinci çıkması durumunda bile Eralp'in başbakan olabilmesi için en az iki koalisyon ortağıyla anlaşması gerekiyor.
Elif Eralp'in siyasi kariyeri nasıl şekillendi?
Eralp, Birleşmiş Milletler'deki stajının ardından göçmen ve mülteci hakları alanında çalıştı. Ardından 11 yıl boyunca Federal Meclis'te Sol Parti'nin hukuk danışmanlığını üstlendi ve 2021'den bu yana Berlin Eyalet Parlamentosu'nda milletvekili olarak görev yapıyor.
Berlin'de oy kullanma yaşı neden 16'ya indirildi?
2023 yılında Berlin Anayasası'nda yapılan değişiklikle oy kullanma yaşı 18'den 16'ya düşürüldü. CDU, SPD, Yeşiller ve Sol Parti bu değişikliğe, gençlerin siyasi karar alma süreçlerine daha erken katılımının demokrasiyi güçlendireceği gerekçesiyle destek verdi. Değişiklik, 16-18 yaş aralığındaki yaklaşık 55 bin 400 gence ilk kez oy kullanma hakkı tanıdı.
