Berlin ve Mecklenburg-Vorpommern eyaletlerinde düzenlenen eyalet meclisi seçimlerinin kamu yayıncısı ARD'ye dayanan tahmini sonuçları siyasi dengeleri yeniden şekillendirdi. Elif Eralp'i aday gösteren Sol Parti, Berlin'de yüzde 25.5 oy alarak birinci sırada yer alırken, Başbakan Friedrich Merz'in genel başkanlığını yaptığı Hristiyan Demokrat Birlik Partisi (CDU), hem Berlin'de ikinci hem de Mecklenburg-Vorpommern'de yüzde 5'lik seçim barajının altında kalarak belirgin oy kaybı yaşadı. Sandık çıkış verileri ve eyalet seçim kurullarının raporları, geleneksel iktidar bloklarının zayıfladığını ve alternatif siyasi güçlerin meclislerde daha etkili hale geleceğini ortaya koydu.
Berlin'de Sol Parti'nin Açılışı ve Yeni Meclis Görünümü
Berlin Eyalet Seçim Kurulu'nun verilerine göre 4 bin 114 sandık bölgesinden 3 bin 807'sinin sonuçlarının bildirilmesiyle birlikte ARD'nin açıklamaları netleşti. Sol Parti, oyların yüzde 25.5'ini alarak seçimi lider tamamladı. Hristiyan Demokrat Birlik Partisi (CDU) yüzde 18.9, Almanya için Alternatif Partisi (AfD) ise yüzde 16.1 oy alarak sırasıyla ikinci ve üçüncü sırada yer aldı. Sosyal Adalet ve Ekonomik Anlayış İttifakı (BSW) yüzde 4.7, Hür Demokrat Parti (FDP) ise yüzde 2.6 oy alarak seçim barajının gerisinde kaldı.
Sol Parti, 2023 yılındaki seçime kıyasla oy oranını 13.3 puan yükselterek belirgin bir artış kaydetti. Bunun karşılığında CDU 9.3, Sosyal Demokrat Parti (SPD) 6.3 ve Yeşiller 4.1 puan kaybederken, AfD oy oranını 7 puan artırarak Berlin'de şu ana kadar ulaşılabilecek en yüksek puana imza attı. 159 milletvekilli olacak eyalet meclisinde sandalye dağılımı tahminleri Sol Parti'nin 47, CDU'nun 35, AfD'nin 29, Yeşillerin 26 ve SPD'nin 22 milletvekili ile temsil edileceğini öngörüyor. Mutlak çoğunluk için 80 sandalyeye ihtiyaç duyulurken hiçbir parti tek başına bu hedefe ulaşamıyor. Mevcut koalisyon olan CDU-SPD bloğu ise toplamda 57 sandalyeyle çoğunluğunu yitiriyor.
Mecklenburg-Vorpommern'de AfD Liderliği ve CDU'nun Çöküşü
Benzersiz bir seyir izleyen Mecklenburg-Vorpommern eyaletinde ise 1974 sandık bölgesinden 1951'inin sonuçları açıklandı. ARD'nin tahmini verilerine göre AfD, eyalette oyların yüzde 38.3'ünü alarak birinci geldi. İkinci sırada yüzde 35.4 ile SPD yer alırken, Sol Parti yüzde 6.5, Yeşiller ise yüzde 5.6 oy aldı. CDU ve BSW her ikisi de yüzde 4.9'luk sonuçla yüzde 5'lik seçim barajını geçemedi. Hür Demokrat Parti (FDP) ise yüzde 1 oy alabildi.
Eyalet meclisinin 71 sandalyeden oluşacağı düşünüldüğünde, ARD'nin sandalye dağılımı projeksiyonu AfD'nin 32, SPD'nin 29, Sol Parti ve Yeşiller'in ise 5'er milletvekili kazanacağını belirtiyor. AfD, mutlak çoğunluk için gereken 36 sandalyenin 4 gerisinde kalıyor. Mevcut SPD-Sol Parti koalisyonu toplam 34 sandalyeyle çoğunluğu sağlayamazken, Yeşiller'in de katılımıyla oluşacak üçlü bir ittifak 39 sandalyeyle çoğunluğu elde edebilecek durumda.
Merz'den 'Felaket' Tepkisi ve Görevde Kalma Vaaadi
Seçim sonuçlarının ardından Başbakan Friedrich Merz, partisi CDU'nun Mecklenburg-Vorpommern eyaletinde sandık çıkış anketlerine göre yaklaşık yüzde 5.5 gibi düşük bir oy oranında kalmasını değerlendirdi ve sonucu 'felaket' şeklinde nitelendirdi. CDU'nun barajın altında kalması ve Mecklenburg-Vorpommern'deki ciddi oy kaybı, Alman siyasetinde dikkat çekici gelişmeler arasında yer alıyor. Merz, eyalette yaşanan seçim şokuna rağmen görevde kalacağını ve reform süreçlerini sürdürmeye devam edeceğini açıkladı.
Elif Eralp Kimdir ve Seçim Programının Temel İstemleri?
Berlin'de seçimleri önde götüren Sol Parti'nin başbakan adayı Elif Eralp, ilk sonuçların açıklanmasının ardından yaptığı konuşmada partisine destek verenlere teşekkür etti. Eralp, "Şehrimizde sevgi ve adalet, nefrete karşı galip geldi ve bu mesaj tüm dünyaya yayılıyor" ifadelerini kullanarak, seçmenlerin kendisine ve Sol Parti'ye daha adil bir Berlin adına yeni bir sayfa açmak için görev verdiğini belirtti. Berlin'de en büyük sosyal sorunun kira krizi olduğunu vurgulayan Eralp, kampanyalarının sosyal konut, kiracı hakları ve kamusal hizmetler üzerine kurulu olduğunu ifade ederek, "Şehrimizde insanlar yeniden daha iyi bir yaşamı olması için Berlin eyaleti başbakanı olmak istiyorum" dedi.
Halen eyalet meclisi üyesi olarak görev yapan 45 yaşındaki siyasetçi, 1980 darbesi sonrasında Türkiye'den Almanya'ya göç etmiş bir ailenin kızıdır. Hamburg'da hukuk eğitimi alan Eralp, göç, insan hakları, ırkçılıkla mücadele ve konut politikaları alanlarında çalışmalar yürüttü. Evli ve iki çocuk annesi olan Eralp, 2017 yılında Sol Parti'ye katıldı. Özellikle Kreuzberg ilçesinde ırkçılığa karşı mücadele, göçmenlerin toplumsal katılımı, uygun fiyatlı konut sağlanması ve soylulaştırmaya karşı faaliyetlerde bulundu. Kampanyası kapsamında büyük konut işletmelerinin kamusal denetime alınmasını en önemli vaatlerinden biri olarak sundu.
Sıkça Sorulan Sorular
Berlin eyalet meclis seçiminde hangi parti birinci oldu?
Kamu yayıncısı ARD'nin tahmini sonuçlarına göre Elif Eralp'i aday gösteren Sol Parti, yüzde 25.5 oy alarak seçimi birinci sırada tamamladı.
CDU'nun seçimdeki performansı nasıl değerlendiriliyor?
CDU, Berlin'de yüzde 18.9 oy alırken Mecklenburg-Vorpommern'de yüzde 4.9 ile yüzde 5'lik seçim barajının altında kaldı ve Başbakan Friedrich Merz tarafından sonuçlar 'felaket' olarak nitelendirildi.
Mecklenburg-Vorpommern'de mevcut koalisyon çoğunluğu koruyabilecek mi?
Mevcut SPD-Sol Parti koalisyonu toplam 34 sandalyeyle çoğunluğu sağlayamazken, Yeşiller'in de dahil olacağı üçlü bir ittifak 39 sandalyeyle çoğunluğu elde edebilir.
Elif Eralp'in seçim programı hangi konulara odaklanıyor?
Eralp'in seçim kampanyası sosyal konut, kiracı hakları ve kamusal hizmetler üzerine kuruludur; büyük konut işletmelerinin kamusal denetime alınması kampanyasının en önemli vaatleri arasında yer alır.
AfD'nin eyalet meclislerindeki sandalye durumu nedir?
Berlin'de AfD'nin 29, Mecklenburg-Vorpommern'de ise 32 milletvekiliyle temsil edilmesi beklenmektedir. AfD Mecklenburg-Vorpommern'de mutlak çoğunluk için gereken 36 sandalyenin 4 gerisinde kalmaktadır.
