ABD'nin Pensilvanya eyaletinde devam eden kızamık salgınında son gelişme, hastalıkla bağlantılı dördüncü bir ölümün kaydedilmesi oldu. Mifflin County'de yaşayan 18 yaşındaki bir gencin, kızamık enfeksiyonu sonrasında gelişen nadir görülen bir nörolojik komplikasyon nedeniyle yaşamını yitirdiği açıklandı. Bu durum, eyaletteki salgının şiddetini ve yarattığı sağlık krizini bir kez daha ortaya koyarken, federal ve eyalet düzeyindeki yetkili kurumlar arasında farklılık gösteren veriler de dikkat çekiyor.
Nadir Nörolojik Komplikasyon: ADEM Tanısı
Mifflin County adli tıp yetkilileri tarafından yapılan açıklamada, genç kişinin hayata tutunamadığı belirtilirken, ölüm nedeni olarak akut dissemine ensefalomiyelit (ADEM) teşhisi konduğu duyuruldu. ADEM, merkezi sinir sistemini etkileyen ve kızamık enfeksiyonunun ardından gelişebilen ciddi bir rahatsızlık olarak tanımlanıyor. Yetkililer, gencin kızamık aşısı olmadığını da vurguladı. Bu yeni rapor, Pensilvanya'da 2026 yılı içinde kızamıkla bağlantılı olarak bildirilen ölüm sayısının 4'e ulaşmasını sağladı.
Vaka Sayıları Tarihsel Rekorlara Yaklaşıyor
Pensilvanya Sağlık Bakanlığı'nın güncel verilerine göre eyaletteki salgın hız kesmeden devam ediyor. Bugüne kadar 38 ilçede 693 kızamık vakası tespit edilirken, bu rakamlar salgının geniş coğrafyalara yayıldığını gösteriyor. Reuters'ın aktardığı verilere göre ülke genelindeki durum da benzer bir seyir izliyor. 15 Eylül itibarıyla ABD genelinde doğrulanmış vaka sayısı 3 bin 294'e ulaştı. CDC'nin 10 Eylül tarihli verileri de aynı 3 bin 294 doğrulanmış vaka sayısını teyit ediyor.
Tarihsel perspektife bakıldığında, bir yıl içerisinde ABD genelinde 4 kızamık ölümünün görülmesi son derece ender bir durum. Bu seviyedeki bir ölüm rekoru en son 1992 yılında kaydedilmişti. Son yıllarda ise ülkede 2025 yılında 3 kızamık ölümü bildirilmişti. Pensilvanya'daki diğer üç ölüm vakası da dikkate alındığında, eyaletin salgından en çok etkilenen bölgelerden biri olduğu netleşiyor. Daha önce Jefferson County'de 40 yaşındaki bir kadın ve Lancaster County'de iki bebek olmak üzere üç kişi daha kızamıkla bağlantılı olarak hayatını kaybetmişti.
Federal ve Eyalet Yetkilileri Arasında Veri Uyuşmazlığı
Kızamık kaynaklı ölümlerin resmi kayıtlara geçirilmesi süreci, Pensilvanya'da hem tıbbi hem de idari açıdan büyük bir tartışmaya yol açtı. ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri (CDC), şu ana kadar Pensilvanya'nın bildirdiği dört ölümü resmi ulusal kızamık ölüm sayısına dahil etmedi. Kurum, özellikle iki bebeğin ölümünde mevcut bilgilerin, kızamağın doğrudan ölüm nedeni olup olmadığını veya ölüme katkıda bulunup bulunmadığını kesin olarak ortaya koymadığını belirterek bu kararı açıkladı.
Eyalet yetkilileri ise vakaların kesinlikle kızamıkla bağlantılı olduğunu savunuyor. Bu ayrım, ABD Sağlık Bakanı Robert F. Kennedy Jr. ile Pensilvanya Valisi Josh Shapiro arasındaki siyasi ve idari gerilimi de körükledi. Kennedy, Pensilvanya'nın bildirdiği ölümlerin CDC tarafından resmen sayılmadığını vurgularken, Shapiro yönetimi olayların salgınla doğrudan ilişkili olduğuna dair ısrarcı duruşunu sürdürüyor. Kennedy ayrıca, kızamağın ölüm nedeni olarak resmi ölüm kayıtlarında yer alması halinde bu tür ölümlerin CDC tarafından raporlanacağını ifade etti. Salgının yönetimi ve ölüm sınıflandırmaları konusunda kurumsal görüş farklılıkları, salgınla mücadelede karşılaşılan zorlukları gözler önüne seriyor.
Kızamık Neden Yeniden Gündemde?
Kızamık, son derece bulaşıcı özelliğiyle bilinen ve özellikle aşılanmamış bireylerde ciddi komplikasyonlara yol açabilen bir hastalık. CDC'nin belirlemelerine göre, iki doz KKK (kızamık, kabakulak, kızamıkçık) aşısı bireylerin yaklaşık yüzde 97'sine karşı korunma sağlıyor. Bu yüksek koruma oranına rağmen, ABD'de kızamık 2000 yılında ortadan kaldırılmış hastalık olarak ilan edilmesine rağmen tekrar gündeme gelmiş durumda. Son yıllarda aşılanma oranlarının düşüş eğilimine girmesi, ülkede vakalarda yeniden artışın başlamasının temel nedenleri arasında değerlendiriliyor.
Sıkça Sorulan Sorular
18 yaşındaki gencin ölümüne ne neden oldu?
Gencin, kızamık enfeksiyonunun ardından gelişen akut dissemine ensefalomiyelit (ADEM) adı verilen ve merkezi sinir sistemini etkileyen nadir bir nörolojik komplikasyon nedeniyle hayatını kaybettiği belirtildi. Gencin kızamık aşısı olmadığı da açıklandı.
Pensilvanya'da kaç kızamık vakası tespit edildi?
Pensilvanya Sağlık Bakanlığı verilerine göre eyalette bu yıl 38 ilçede toplam 693 kızamık vakası tespit edildi.
CDC neden Pensilvanya'nın bildirdiği ölümleri saymıyor?
CDC, mevcut bilgilerin kızamağın ölüm nedeni olup olmadığını veya ölüme katkıda bulunup bulunmadığını kesin olarak ortaya koymadığını açıkladı. Özellikle iki bebeğin ölümünde yeterli bağ kurulamadığı belirtilerek, bu ölümlerin resmi ulusal sayıma henüz dahil edilmediği ifade edildi.
Kızamık aşısı ne kadar koruma sağlıyor?
CDC'ye göre iki doz KKK (kızamık, kabakulak, kızamıkçık) aşısı, kızamığa karşı yaklaşık yüzde 97 koruma sağlıyor.
ABD'de kızamık kaç yılında ortadan kaldırılmış sayıldı?
ABD'de kızamık 2000 yılında ortadan kaldırılmış hastalık olarak ilan edilmişti. Ancak aşılanma oranlarının düşmesiyle birlikte son yıllarda vakalarda yeniden artış yaşanmaktadır.
