Ankara merkezli gelişmeler ışığında, YENİ Parti İzmir Milletvekili Ümit Özlale, Türkiye sermaye piyasalarında dikkat çeken bazı operasyonların şeffaflığını ve denetimini sağlamak amacıyla resmi bir adım attı. Özlale, yatırım fonları, portföy yönetim şirketleri, aracı kurumlar ve halka açık şirketlerin pay senedi işlemlerine yönelik kamuoyunda yer bulan iddiaları meclis gündemine taşıdı. Vekil, söz konusu konuların aydınlatılması için Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in yanıtlaması istemiyle 25 sorudan oluşan kapsamlı bir soru önergesini TBMM Başkanlığına iletti.
Piyasadaki Koordineli İşlem İddiaları ve MSCI Bildirimi
Özlale, hazırladığı önergede öncelikle piyasa derinliği sınırlı olan küçük ölçekli şirket pay senetlerinde gerçekleştirildiği öne sürülen koordineli işlemlere odaklandı. Vatandaşa yansıyan bilgilere göre bu tür işlemler sonucunda fiyat ve işlem hacimlerinin yapay biçimde artırıldığı, sonrasında ortaya çıkan risklerin ise bireysel yatırımcılar üzerinde yüklendiği belirtiliyor. Konuyla ilgili somut bir gelişme olarak MSCI’nin Haziran 2026 tarihinde Türkiye piyasalarındaki bazı küçük ölçekli şirket payları ve bunlarla bağlantılı yatırım fonlarına yönelik “koordineli işlem” kaygılarını dile getirmiş olması dikkati çekiyor. Özlale, bu uluslararası değerlendirme sonrasında Hazine ve Maliye Bakanlığı ile Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) tarafından hangi adımların atıldığını ve sürecin ardından herhangi bir idari veya hukuki inceleme başlatılıp başlatılmadığını netleştirilmek istiyor.
Fon Gelişmeleri ve Atlas Portföy Vakası
Önerge kapsamında özellikle fon büyüklüklerindeki ani değişimler ve buna bağlı gözetim süreçleri de masaya yatırılıyor. Kaynak verilere göre Ağustos 2025’e kadar yaklaşık 8 ila 10 milyon TL büyüklüğünde olduğu ve aktif kullanılmadığı belirtilen Atlas Portföy DFI Serbest Fonu, fon yöneticisinin değişmesinin hemen ardından kısa sürede ciddi bir büyüme kaydetti. Söz konusu fonun yaklaşık 1 ila 1,5 aylık bir süre zarfında 3,9 milyar TL’ye, ardından da 7,6 ila 8 milyar TL seviyesine ulaştığı ifade ediliyor. Özlale, SPK gözetim sistemlerinin bu hızlanan büyüme sürecini ve fonun Işıklar Enerji ve Yapı Holding (IEYHO) paylarının yaklaşık yüzde 20’sini topladığı dönemi hangi tarihte tespit ettiğini sorguluyor. Aynı dönemde söz konusu hisse senedinde yaşanan olağandışı fiyat hareketleri hakkında da detaylı bir inceleme yürütülüp yürütülmediği vurgulanıyor.
Halka Arz Süreçleri ve Talep Dinamikleri
Vekilin önergesinde ele alınan diğer önemli başlık ise halka arz süreçlerindeki talep yoğunluğu ve fonların bu süreçlere etkisi oluyor. Vişne Madencilik ve Destek Finans Faktoring şirketlerinin halka arzlarında talep toplama döneminde gerçekleşen gerçek yatırımcı talebinin ne seviyede olduğu soru işaretleri arasında tutuluyor. Özellikle yetersiz kaldığı öne sürülen talebin, Tera Yatırım bünyesindeki veya yönetimindeki fonlar aracılığıyla karşılanıp karşılanmadığı SPK tarafından ayrıntılı biçimde incelenmek isteniyor. Ayrıca, bu halka arzlardan pay alan özel veya serbest fonların ve ilişkili hesapların, halka arz sonrasında tavan serileri, kademeli alımlar veya benzeri yöntemlerle pay senedi fiyatlarının yapay biçimde yükseltilmesine katkıda bulunup bulunmadığı araştırılıyor. Mevzuata aykırı koordineli işlem tespit edilip edilmediği de bu kapsamda netleştirilmek üzere bakanlığa soruluyor.
İnceleme Süreçleri ve Sorumluluk Dağılımı
Önerge, yalnızca mevcut durumu değil, aynı zamanda geçmiş dönemlere ait finansal akışları ve kurumsal ilişkileri de mercek altına alıyor. Şüpheli işlemlere konu olan fonların kuruluş ve ilk büyüme aşamalarında kaynak sağlayan gerçek veya tüzel kişilerin kimlikleri, fon büyüklüğünün hızla artmasında belirleyici rol oynayan taraflar ve bu kişilerin fon yöneticileri, portföy yönetim şirketleri ya da ilgili halka açık şirketlerin hâkim ortaklarıyla doğrudan ya da dolaylı ilişkilerinin bulunup bulunmadığı sorgulanıyor. Bunun yanı sıra, fonların katılma paylarının geniş kitlelere ve özellikle bireysel yatırımcılara pazarlanması sürecinde kullanılan tanıtım, yönlendirme veya pazarlama yöntemleri ve sosyal medya hesapları ile sermaye piyasası aktörlerinin rolüne dair bilgiler talep ediliyor. İlk dönemlerde yüksek tutarlı yatırım yapanların, fonlar geniş yatırımcı kitlesine açıldıktan sonra katılma paylarını satarak olağandışı kazanç elde edip etmedikleri ve tespit edilen toplam kazanç veya sermaye transferi miktarları da listeye dahil edildi. Özlale, 16 Eylül 2026 tarihi itibarıyla tamamlanan incelemelerin sayısını, Cumhuriyet Başsavcılıklarına sunulan suç duyurusu adedini ve eş zamanlı veya bağlantılı işlemlerle haksız kazanç sağlandığı tespit edilen kişilere yönelik idari ve adli işlemleri de resmi makamlardan açıklanmasını istiyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Ümit Özlale neden 25 soruluk önerge sundu?
Bazı yatırım fonları, portföy yönetim şirketleri, aracı kurumlar ve halka açık şirketlerin pay senetlerindeki işlemlere ilişkin kamuoyuna yansıyan iddiaların araştırılması ve gözetim mekanizmalarının incelenmesi amacıyla bu önerge sunulmuştur.
Önergede hangi yabancı kurumun bildirimi referans alındı?
MSCI’nin Haziran 2026’da Türkiye piyasalarındaki küçük ölçekli şirket payları ve bağlantılı fonlara yönelik “koordineli işlem” kaygılarını açıklamış olması referans alınmıştır.
Atlas Portföy DFI Serbest Fonu ile ilgili ne soruldu?
Fonun Ağustos 2025’ten itibaren kısa sürede 8-10 milyon TL’dan 7,6-8 milyar TL seviyesine ulaşması, SPK’nın bu durumu hangi tarihte tespit ettiği ve IEYHO paylarının yüzde 20’sini toplaması ile yaşanan fiyat hareketleri hakkında inceleme yapılıp yapılmadığı soruldu.
Tera Yatırım fonları halka arz talepleriyle ilişkilendirildi mi?
Evet, Vişne Madencilik ve Destek Finans Faktoring halka arzlarında yetersiz kaldığı ileri sürülen talebin Tera Yatırım fonları aracılığıyla karşılanıp karşılanmadığı SPK tarafından incelenmiş midir şeklinde sorulmuştur.
İnceleme ve suç duyurusu süreçlerine dair hangi tarih hedef gösterildi?
Portföy yönetim şirketleri ve işlem gerçekleştiren kişiler hakkında 16 Eylül 2026 tarihinden önce tamamlanan inceleme sayısı ve Cumhuriyet Başsavcılıklarına sunulan suç duyurusu adedi sorulmuştur.
