Bandırmaspor forması giyen ve daha önce Adana Demirspor'da da oynayan 25 yaşındaki futbolcu Tolga Kalender hayatını kaybetti. Kalender'in vefatının ardından hem Bandırmaspor hem de Adana Demirspor kulüpleri taziye mesajları yayımladı. Genç futbolcunun ölümü, göz tümörü hastalığını ve bu hastalığın seyrine ilişkin soruları bir kez daha kamuoyunun gündemine taşıdı.
Kuzeninin Ağzından Hastalık Süreci
Tolga Kalender'in kuzeni Levent Kalender, posta.com.tr'ye yaptığı açıklamada hastalık sürecini aktardı. Levent Kalender, "Yaklaşık 1 yıl önce gözünde tümör tespit edilmişti. Tedavi görüyordu. Yazın başında düzelmişti ama kanser ciğerlerine kadar ilerlemiş" dedi. Kalender'in hastalığının hangi tür göz kanseri olduğu kamuoyuyla paylaşılmadığından, yayılımın mekanizması hakkında kesin bir değerlendirme yapılması mümkün değil.
Göz Tümörü Nedir, Kanserle Aynı Şey mi?
Göz tümörü, gözün içinde veya çevresindeki dokularda gelişen anormal hücre büyümesi olarak tanımlanıyor. Bu tümörler iyi huylu ya da kötü huylu olabiliyor; dolayısıyla gözde saptanan her tümör doğrudan kanser anlamına gelmiyor.
Yetişkinlerde gözün içinde başlayan en yaygın birincil kanser türü, göz melanomu olarak da bilinen intraoküler melanom. Bunun yanı sıra gözde lenfoma gibi farklı kanser türleri de görülebiliyor. Göz melanomu nadir rastlanan bir kanser türü olmakla birlikte gözün iris, siliyer cisim veya koroid adı verilen dokularında gelişebiliyor.
Göz Tümörünün Belirtileri Neler?
Göz tümörlerinde karşılaşılabilen başlıca belirtiler şu şekilde sıralanıyor: Görmede bozulma, görüntünün çarpık algılanması veya görme alanının bir bölümünün kaybolması şeklinde ortaya çıkan bulanık görme ve görme kaybı; görüş alanında aniden beliren ışık parlamaları, hareketli noktalar ya da çizgiler biçiminde kendini gösteren ışık çakmaları ve uçuşan noktalar; iriste veya gözün beyaz bölümünde fark edilebilen büyüyen koyu renkli leke; göz bebeğinin boyutunda veya şeklinde değişiklik, gözün öne doğru çıkması ya da hareketlerinde farklılık olarak tanımlanan göz bebeğinde şekil değişikliği.
Amerikan Kanser Derneği'ne göre göz melanomu her zaman ağrıya yol açmıyor. Bazı hastalarda erken dönemde hiçbir belirti görülmeyebiliyor. Öte yandan bu şikayetlerin büyük bölümü kanser dışındaki göz hastalıklarından da kaynaklanabiliyor; bu nedenle belirtilerin varlığı tek başına tanı koydurucu değil.
Göz Kanseri Akciğere ve Karaciğere Yayılabilir mi?
Gözde gelişen bazı kötü huylu tümörler, kan dolaşımı veya lenf sistemi yoluyla vücudun başka bölgelerine yayılabiliyor. Kanser hücrelerinin başladıkları organdan ayrılarak başka bir organda yeni tümör oluşturmasına metastaz adı veriliyor.
Göz içi melanomu metastaz yaptığında en sık karaciğere yayılıyor. Bununla birlikte akciğer, kemik ve diğer organlarda da metastaz gelişebiliyor. Gözün yüzeyindeki konjonktivadan kaynaklanan melanomlar da akciğer ve karaciğere yayılabiliyor. Bir göz tümörünün metastaz yapma riski ise tümörün türüne, büyüklüğüne ve diğer biyolojik özelliklerine göre değişiyor.
Teşhis Nasıl Konuluyor, Tedavide Hangi Yöntemler Kullanılıyor?
Göz tümörlerinin tanısında ayrıntılı göz muayenesi belirleyici bir rol üstleniyor. Göz doktoru, göz bebeğini genişleterek gözün iç yapılarını inceleyebiliyor. Şüpheli bulgular saptandığında göz ultrasonu, optik koherens tomografi (OCT) ve gerektiğinde manyetik rezonans (MR) gibi görüntüleme yöntemlerine başvuruluyor. Kanser tanısı konulan hastalarda hastalığın başka organlara yayılıp yayılmadığını araştırmak amacıyla karaciğer ultrasonu, bilgisayarlı tomografi veya MR gibi ek incelemeler de yapılabiliyor.
Tedavi yaklaşımı tümörün türüne, büyüklüğüne, göz içindeki yerleşimine ve vücudun başka bölgelerine yayılıp yayılmadığına göre belirleniyor. Göz içinde sınırlı kalan melanomlarda radyoterapi sık başvurulan tedaviler arasında yer alıyor; bazı hastalarda cerrahi veya lazer tedavisi de uygulanabiliyor. İleri evrelerde ise hastalığın özelliklerine göre immünoterapi, hedefe yönelik ilaçlar ve metastazın bulunduğu organa yönelik tedaviler değerlendirilebiliyor.
Erken Teşhis Neden Bu Kadar Önemli?
Göz kanserlerinin bir bölümü erken evrede belirti vermediği için rutin göz muayenelerinde tesadüfen saptanabiliyor. Yeni başlayan görme kaybı, ışık çakmaları, görme alanında değişiklik veya gözde büyüyen koyu lekeler göz doktoru tarafından mutlaka değerlendirilmeli. Ani görme kaybı ise acil değerlendirme gerektiriyor.
Erken tanı, hastalığın yaygınlığının belirlenmesini ve uygun tedavinin planlanmasını sağlıyor. Ancak her göz tümörü aynı seyri izlemiyor; hastalığın gidişatı tümörün türüne ve evresine göre farklılık gösteriyor.
Sıkça Sorulan Sorular
Tolga Kalender hangi kulüplerde oynadı ve kaç yaşındaydı?
Tolga Kalender, Bandırmaspor forması giyen ve daha önce Adana Demirspor'da da oynayan 25 yaşında bir futbolcuydu.
Tolga Kalender'in hastalık süreci nasıl gelişti?
Kuzeni Levent Kalender'in aktardığına göre Tolga Kalender'de yaklaşık bir yıl önce gözünde tümör tespit edildi. Tedavi sürecinde yazın başında iyileşme görüldü; ancak kanser akciğerlerine kadar ilerledi.
Göz melanomu en sık hangi organa yayılır?
Göz içi melanomu metastaz yaptığında en sık karaciğere yayılıyor. Bununla birlikte akciğer, kemik ve diğer organlarda da metastaz gelişebiliyor.
Göz tümörü her zaman belirti verir mi?
Hayır. Amerikan Kanser Derneği'ne göre göz melanomu her zaman ağrıya neden olmuyor ve bazı hastalarda erken dönemde hiçbir belirti görülmeyebiliyor. Bu nedenle bazı vakalar rutin göz muayenelerinde tesadüfen saptanıyor.
Göz tümörünün tedavisinde hangi yöntemler kullanılıyor?
Göz içinde sınırlı kalan melanomlarda radyoterapi sık kullanılan tedaviler arasında yer alıyor. Bazı hastalarda cerrahi veya lazer tedavisi de uygulanabiliyor. İleri evrelerde ise hastalığın özelliklerine göre immünoterapi, hedefe yönelik ilaçlar ve metastazın bulunduğu organa yönelik tedaviler değerlendirilebiliyor.
