
Massachusetts eyaletindeki yasa koyucular, eyalet sakinlerine büyük teknoloji şirketlerinin elinde tuttuğu kişisel verilerine erişme ve bu verileri sildirme hakkı tanıyan gizlilik korumalarını oylayarak kabul etti. Tasarı ayrıca şirketlerin kullanıcılarının hassas konum verilerini satmasını yasaklıyor. Massachusetts Temsilciler Meclisi, eyaletin Consumer Data Privacy Act tasarısını Perşembe günü 146-0'lık oybirliğiyle geçirdi. Bu oylama, Senato'daki 40 yasa koyucunun tamamının Eylül ayında kendi tasarısını ilerletme yönünde oy vermesinden aylar sonra geldi.
Tasarılar şimdi Senato'da birleştirilecek ve eyalet valisinin ofisine gönderilecek. Metnin yasalaşmak üzere vali tarafından imzalanması bekleniyor; ancak bunun ne zaman gerçekleşeceği şu an için net değil. Bu adım, Massachusetts'i tüketici gizliliği haklarını güçlendirmek için harekete geçen en yeni ABD eyaleti hâline getiriyor. Eyalet, yıllardır belgelenen istismarların ardından teknoloji, reklam ve sosyal medya sektörlerinin geniş kesimlerine yönelik daha güçlü tüketici gizliliği taleplerinin son halkalarından biri oldu.
Meclis oybirliği, Senato'da birleştirme süreci
Temsilciler Meclisi'ndeki 146-0'lık sonuç, tasarının eyalet genelinde geniş bir destek gördüğünü ortaya koyuyor. Senato tarafında ise süreç Eylül ayında başlamış, 40 yasa koyucunun tamamı kendi tasarılarını ilerletme yönünde oy kullanmıştı. İki metin şimdi Senato'da tek bir tasarı hâlinde birleştirilecek ve ardından valinin onayına sunulacak. Kaynakta yer alan bilgilere göre tasarının yasalaşması bekleniyor, fakat takvim konusunda henüz bir netlik yok.
Yasa hangi şirketleri ve verileri kapsıyor?
Yasa, yürürlüğe girmesi hâlinde 100 binden fazla tüketicinin kişisel verisini işleyen veya bu verileri elinde bulunduran şirketleri kapsayacak. Düzenlemenin orta ölçekli startuplar kadar Silicon Valley'nin teknoloji devleri üzerinde de geniş etkisi olması bekleniyor. Tasarı, kullanıcının açık rızası olmadan hassas bilgilerin paylaşılmasını veya satılmasını engelliyor. Korumaya alınan hassas veriler şunlar:
Sağlık verileri, genetik bilgiler ve parmak izleri gibi biyometrik veriler
Kişilerin hassas konum verileri
Kişilerin dini, göçmenlik statüsü ve cinsel yönelimi hakkındaki diğer işaretler
Konum verisi satışına eyalet çapında yasak
Kişilerin konum verilerinin toplanması ve satılması, yıllardır gizlilik tartışmalarının en önemli gerilim noktalarından biri. Veri simsarları yıllarca, uygulama geliştiricilerin kullanıcılarının konum verilerini satmasına dayanarak bu verileri yeniden paketleyip, ödeme yapabilen herkese — takipçiler, hükümetler ve ordular dahil — satışa sundu. Pek çok durumda hükümet, açık pazarda ticari olarak erişilebilen verileri satın almak için arama emrine ihtiyaç duymadığını belirtiyor.
Massachusetts yasası, konum verisi satışı yasağını hem eyalet sakinlerine hem de eyalete gelen ziyaretçilere uygulayacak. Bu sayede düzenleme, eyalet genelinde konum verisi satışını fiilen tümüyle yasaklamış olacak.
Federal düzeydeki düzenleme boşluğu
ABD'de, dünyanın önde gelen demokrasilerinin çoğunun aksine ülke çapında geçerli bir gizlilik yasası bulunmuyor. Bu boşluğu, kendi eyaletlerinde geçerli bir dizi gizlilik kuralı oluşturan eyaletler dolduruyor; ortaya eyaletten eyalete değişen bir düzenlemeler yaması çıkıyor. Federal düzeyde Amerikalıların hassas verilerinin satışının yasaklanmasına Biden yönetimi yaklaşmıştı; ancak Trump yönetimi söz konusu değişikliği rafa kaldırdı. Massachusetts'in hamlesi, bu boşluğun eyalet düzeyinde doldurulmasına yönelik son örnek olarak öne çıkıyor.
Startuplar ve reklam sektörü için etkileri
Tasarının, Massachusetts'te konum verisi toplayan, paylaşan ve satan startuplar üzerinde geniş etkisi olması bekleniyor. Aynı şekilde, insanlara reklam hedeflemek için konum verisini kullanan reklam şirketlerinin de düzenlemeden etkileneceği öngörülüyor. Yerel medya kuruluşları WBUR ve Massachusetts gazetesi Lynn Journal'a göre, eyalet yasa koyucuları gizliliğin Massachusetts sakinleri için temel bir hak olduğu inancıyla partiler arası bir çalışma yürüttü.
Gizlilik gruplarından destek
Tasarı, gizlilik grupları ve savunucular tarafından genel olarak olumlu karşılandı. Fight for the Future savunuculuk grubunun direktörü Evan Greer, Massachusetts tasarısının "Big Tech'in gözetim istismarlarını dizginleme yolunda önemli bir adım attığını" söyledi. ACLU ise söz konusu düzenlemeyi, eyaleti "kişisel gizliliğin korunmasında ve dijital gözetimin sınırlandırılmasında lider" konumuna taşıyan bir adım olarak övdü.
Sıkça Sorulan Sorular
Massachusetts'teki gizlilik tasarısı hangi oyla kabul edildi?
Temsilciler Meclisi tasarıyı Perşembe günü 146-0 oybirliğiyle kabul etti. Bundan aylar önce, Eylül ayında Senato'daki 40 yasa koyucunun tamamı kendi tasarısını ilerletme yönünde oy kullanmıştı.
Tasarı yasalaştı mı, bundan sonra hangi adımlar izlenecek?
Meclis tasarıyı kabul etti; ancak metin henüz yasalaşmadı. İki tasarı Senato'da birleştirilecek ve ardından valinin ofisine gönderilecek. Metnin yasalaşmak üzere imzalanması bekleniyor, fakat bunun ne zaman olacağı şu an için net değil.
Yasa hangi şirketleri kapsayacak?
Yasa, yürürlüğe girmesi hâlinde 100 binden fazla tüketicinin kişisel verisini işleyen veya elinde bulunduran şirketleri kapsayacak. Düzenlemenin orta ölçekli startuplar kadar Silicon Valley teknoloji devlerini de etkilemesi bekleniyor.
Hangi veri türleri hassas veri olarak korunuyor?
Sağlık verileri, genetik bilgiler ve parmak izleri gibi biyometrik veriler, kişilerin hassas konum verileri ile kişilerin dini, göçmenlik statüsü ve cinsel yönelimine ilişkin diğer işaretler hassas veri kapsamında yer alıyor. Yasa, kullanıcının açık rızası olmadan bu bilgilerin paylaşılmasını veya satılmasını engelliyor.
ABD'de federal düzeyde bir gizlilik yasası var mı?
Kaynağa göre ABD'de, dünyanın önde gelen demokrasilerinin çoğunun aksine ülke çapında geçerli bir gizlilik yasası bulunmuyor. Amerikalıların hassas verilerinin satışının federal düzeyde yasaklanmasına Biden yönetimi yaklaşmış, ancak Trump yönetimi bu değişikliği rafa kaldırmıştı.