Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, 77'nci Uluslararası Uzay Kongresi (IAC 2026) öncesinde Antalya'da düzenlenen Bakanlar ve Parlamenterler Toplantısı'nda Türkiye'nin uzay çalışmalarına ilişkin hedefleri paylaştı. Kacır, Türk mühendisler, bilim insanları ve araştırmacıların geliştirdiği yüzde 87 yerlilik oranına sahip Ay uzay aracının 2027'nin ilk aylarında Ay'a gönderileceğini, böylece Türkiye'nin kendi geliştirdiği ve ürettiği uzay aracıyla Ay'a erişebilen dokuz ülkeden biri haline geleceğini açıkladı.
38 Ülkeden Katılımla Bakanlar ve Parlamenterler Toplantısı
Antalya'da 77'nci Uluslararası Uzay Kongresi öncesinde düzenlenen Bakanlar ve Parlamenterler Toplantısı, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır'ın ev sahipliğinde gerçekleştirildi. Toplantıya 38 ülkeden bakan, bakan yardımcısı, büyükelçi ve parlamenterler katıldı. Toplantıda barışçıl amaçlı uzay araştırmaları, uzay hukuku, sürdürülebilir uzay ekonomisi ve küresel uzay yönetişimi konuları ele alındı. Bakan Kacır, toplantıda Türkiye'nin uzay çalışmalarında geldiği noktayı ve gelecek dönemde hayata geçirilmesi planlanan projeleri katılımcılarla paylaştı.
Bakan Kacır, kongreye katılacak ülkelerin üst düzey yöneticileri ile bir araya geldiklerini belirterek, Türkiye olarak ilk kez ev sahipliği yapılacak 77. Uluslararası Uzay Kongresi'nin hemen öncesinde Bakanlar ve Parlamenterler Toplantısı'na iştirak ettiklerini kaydetti. Kacır, bu toplantı kapsamında küresel uzay gündemine ilişkin başlıkların değerlendirildiğini ifade etti.
111 Ülkeden 12 Binden Fazla Misafir ve Rekor Bilimsel Başvuru
Bakan Kacır, Uluslararası Uzay Kongresi'nin 5-9 Ekim tarihleri arasında düzenleneceğini ve bu tarihlerde küresel uzay gündeminin kalbinin Türkiye'de atacağını söyledi. Kongre vesilesiyle 111 ülkeden 12 binden fazla misafirin Antalya'da ağırlanacağını belirten Kacır, 40'tan fazla astronotun da kongre vesilesiyle Türkiye'de olacağını aktardı.
Uluslararası Uzay Kongresi'nin bilimsel nitelik taşıyan bir organizasyon olduğunu vurgulayan Kacır, bu yıl 8 binden fazla bilimsel makale başvurusuyla bir rekora imza atıldığını dile getirdi. Kongrenin aynı zamanda küresel uzay ve teknoloji lideri olan şirketlerin ve yeni nesil teknoloji girişimlerinin bir araya geldiği bir ticari platform olduğunu ifade etti.
Kongrenin hem bilimsel hem de ekonomik yönüne dikkat çeken Kacır, halihazırda 600 milyar doları aşan uzay ekonomisinin geleceğinin hangi istikamette ilerleyeceği, insanoğlunun uzaydan daha etkin şekilde hangi yollarla yararlanabileceği konularının ele alınacağını söyledi. Uzayın sadece birkaç ülke ya da birkaç şirketin üzerinde çalıştığı bir alan değil, dünyanın farklı ülkelerinden bilim insanlarının, şirketlerin ve teknoloji girişimlerinin gelişimine katkı sunabildiği ve elde edilen kazanımlardan bütün dünyanın en adil şekilde yararlanabildiği bir platform olması için kongrenin büyük kıymet ve önem taşıdığını belirtti. Kacır, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde Türkiye'nin hem Milli Teknoloji Hamlesi'ni gerçekleştirdiğini hem de Milli Uzay Programı'nı hayata geçirdiğini kaydetti.
Milli Uzay Programı: İMECE ve TÜRKSAT 6A'dan Yeni Nesil Uydulara
Milli Uzay Programı'ndaki hedeflere değinen Bakan Kacır, önümüzdeki dönemde küresel düzeyde yürütülen insanlı uzay araştırmalarına Türkiye olarak katkı sunmaya devam edileceğini söyledi. Görüntüleme uyduları alanında İMECE ile yüksek çözünürlüklü, metre altı çözünürlükte görüntüleme uydusu yapabilen ülkelerden biri olunduğunu belirten Kacır, TÜRKSAT 6A'nın ilk milli haberleşme uydusu olduğunu ve böylelikle Türkiye'nin kendi haberleşme uydularını geliştirebilen 11 ülkeden biri haline geldiğini ifade etti.
Kacır, İMECE-2 ve İMECE-3 ile görüntüleme uydularında daha nitelikli projelerin hayata geçirileceğini, TÜRKSAT 7A'nın ise daha ileri teknoloji kabiliyetlerine erişilen bir haberleşme uydusu olarak yine Türkiye'nin kendi imkan ve kabiliyetleriyle geliştirilip üretileceğini açıkladı.
2027 Ay Misyonu: Yüzde 87 Yerli Araç Ay Yörüngesinde Araştırma Yapacak
Derin uzay programına hazırlandıklarını ifade eden Bakan Kacır, 2027 yılının Türkiye'nin Ay misyonunu gerçekleştirdiği bir sene olacağını söyledi. Kacır, 2027'nin ilk aylarında Türk mühendislerin, çalışma arkadaşlarının, bilim insanlarının ve araştırmacıların birlikte ortaya koydukları gayret neticesinde yüzde 87 yerlilik oranıyla üretilen Ay uzay aracının Ay'a gönderileceğini açıkladı.
Türkiye'nin Ay'a kendi geliştirdiği ve ürettiği uzay aracıyla erişebilen dokuz ülkeden biri haline geleceğini belirten Kacır, milli hibrit roket teknolojisinin derin uzayda ilk kez tarihi bir başarı kazandıracak önemli bir kazanımı da beraberinde getireceğini dile getirdi. Gönderecekleri Ay uzay aracının önce Ay'ın çevresinde bir uydu vazifesi göreceğini ve Ay yüzeyine ilişkin araştırmalar gerçekleştireceğini kaydetti.
Somali'de Uzay Limanı ile Bağımsız Erişim Hedefi
Uzay araştırma projelerinin genişletildiğine dikkati çeken Bakan Kacır, kritik değer taşıyan bir başka projenin Somali'de hayata geçirilen uzay limanı olduğunu söyledi. Bu bölgenin sahip olduğu konum sayesinde ekvatora çok yakın olduğunu belirten Kacır, projenin Türkiye'yi kendi roketleriyle, kendi ürettiği uzay araçlarını kendi uzay limanından uzaya eriştiren bir ülke olma hedefine taşıyacağını ifade etti.
Böylelikle Türkiye'nin uzaya bağımsız erişim sağlayabilen çok az sayıdaki ülkeden biri haline geleceğini vurgulayan Kacır, bu kongre kapsamında düzenlenen Bakanlar ve Parlamenterler Toplantısı'nda da ilk kez bir ortak deklarasyon yayımlanacağını açıkladı.
Fuat Oktay'dan Parlamento Boyutu ve Ortak Deklarasyon Değerlendirmesi
Programa katılan Türkiye Büyük Millet Meclisi Dışişleri Komisyonu Başkanı ve AK Parti Ankara Milletvekili Fuat Oktay, Türkiye'nin artık "Uzayda varım" diyen bir ülke olduğunu söyledi. Oktay, Türkiye'nin kendi uydularını kendi yapan, uzaya ilk astronotunu gönderen ve şimdi de derin uzay çalışmalarına adım atan bir ülke sıfatıyla bu sektörde var olduğunu ifade etti.
Bakan Kacır'ın "uzay limanı" olarak ifade ettiği hususun en kritik aşamalardan biri olduğunu belirten Oktay, Somali'de inşa edilen uzay limanının Türkiye'nin bu çalışmaların tam merkezinde olduğunu ve gelecekle ilgili ciddi iddiasının bulunduğunu gösterdiğini söyledi. Bu çalışmalarla ilk 11'de yer alındığını ancak Türkiye'nin her alanda ilk 10'da yer alma hedefi olduğunu dile getirdi.
Uzay programlarını ve bilimi parlamento boyutunda önemsediklerini belirten Oktay, artık Ay'da kalıcı olma, Ay'ı bir uzay istasyonuna dönüştürme ve sonrasında Mars'a gidilecek yolculuk için bütün test aşamalarının ve çalışmalarının Ay'da yapılmasının hedeflendiğini aktardı. Olaya parlamento boyutunda baktıklarını, sadece yerel boyutta değil uluslararası alanda da bir konsensüs oluşturma ve yasa koyucu bir unsur olma özelliği bulunduğunu ifade etti.
Oktay, toplantıda bir deklarasyon yayımlandığını belirterek, uzayda kim söz sahibi olacak, uzayda herkes istediği şekilde hareket edebilecek mi, uzaydaki trafiği kim yönetecek, uzaydaki çevre kirliliğini kim giderecek, uzaydaki madenlerin kullanılmasıyla ilgili rekabet oluştuğunda dünyadaki yıkıcı rekabetin oraya taşınmasını kim engelleyecek gibi soruların gündemde olduğunu söyledi. Parlamenterler olarak bunun yasal bir zemine dönüştürülebilmesiyle ilgili hükümetlerle, uluslararası kuruluşlarla, Birleşmiş Milletler dahil ilgili bütün yapılarla ve özellikle bakanlıkla birlikte Türkiye olarak katkı vermeye çalıştıklarını ifade eden Oktay, Cumhurbaşkanı bu konuda karar verdiğinde, vizyonu ortaya koyduğunda ve hedefleri belirlediğinde bunun gerçekleşmeme şansı olmadığını kaydetti.
Sıkça Sorulan Sorular
Türkiye'nin Ay uzay aracı ne zaman gönderilecek?
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Ay uzay aracının 2027 yılının ilk aylarında Ay'a gönderileceğini açıkladı. 2027 yılının Türkiye'nin Ay misyonunu gerçekleştirdiği sene olacağını belirtti.
Ay uzay aracının yerlilik oranı ve görevi nedir?
Bakan Kacır, Ay uzay aracının Türk mühendisler, bilim insanları ve araştırmacıların gayretiyle yüzde 87 yerlilik oranıyla üretildiğini söyledi. Aracın önce Ay'ın çevresinde bir uydu vazifesi göreceği ve Ay yüzeyine ilişkin araştırmalar gerçekleştireceği bilgisini verdi.
77. Uluslararası Uzay Kongresi ne zaman ve nerede düzenlenecek?
Kongre, 5-9 Ekim tarihleri arasında Antalya'da düzenlenecek. Bakan Kacır, kongreye 111 ülkeden 12 binden fazla misafirin ve 40'tan fazla astronotun katılacağını, 8 binden fazla bilimsel makale başvurusu ile rekora imza atıldığını açıkladı.
Somali'deki uzay limanı projesinin amacı nedir?
Bakan Kacır, Somali'de hayata geçirilen uzay limanının ekvatora çok yakın konumu sayesinde Türkiye'yi kendi roketleriyle kendi ürettiği uzay araçlarını kendi uzay limanından uzaya eriştiren bir ülke hedefine taşıyacağını ve Türkiye'nin uzaya bağımsız erişim sağlayabilen çok az sayıdaki ülkeden biri haline geleceğini söyledi.
Bakanlar ve Parlamenterler Toplantısı'nda hangi konular ele alındı?
Antalya'da 38 ülkeden bakan, bakan yardımcısı, büyükelçi ve parlamenterlerin katılımıyla düzenlenen toplantıda barışçıl amaçlı uzay araştırmaları, uzay hukuku, sürdürülebilir uzay ekonomisi ve küresel uzay yönetişimi konuları ele alındı. Toplantı kapsamında ilk kez bir ortak deklarasyon yayımlanacağı açıklandı.
