Adalet Bakanı Akın Gürlek, süresiz nafaka konusunda hazırlanan yeni yasal düzenlemenin Türkiye Büyük Millet Meclisi'ne (TBMM) sunulacağını duyurdu. Anadolu Ajansı (AA) Editör Masası'nda soruları yanıtlayan Gürlek, Meclis kapanmadan önce bu konuda çalışma yaptıklarını belirterek paketin yakında Meclis'e sunulacağını ifade etti. Yeni düzenlemede evlilik süresi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kusur ile mağduriyet halleri temel ölçütler arasında yer alacak.
Anayasa Mahkemesi Kararı Süreci Başlattı
Bakan Gürlek, süresiz nafakaya ilişkin nasıl bir yasal düzenleme yapılacağına dair soruyu yanıtlarken önce mevcut hukuki arka planı hatırlattı. Anayasa Mahkemesi'nin bu konuda iptal kararı verdiğini ve yeni bir kanun hazırlanması için 9 aylık süre tanıdığını vurgulayan Gürlek, söz konusu kararın gerekçeli metnini de bizzat okuduğunu aktardı.
Gürlek, Anayasa Mahkemesi'nin gerekçeli kararına atıfla mevcut uygulamanın sorunlu yönüne dikkat çekti: "Süresiz nafaka, gerçekten Anayasa Mahkemesi'nin gerekçeli kararında da okudum. Yani biraz hakkaniyete aykırı, özellikle bir günlük evli kalıp ömür boyu nafaka almak hem vicdana hem hakkaniyete aykırı." Bakan bu değerlendirmenin ardından yeni düzenlemeyle daha adaletli ve hakkaniyetli bir yapı kurulmasının hedeflendiğini vurguladı.
Paketi Meclise Sunacağız
Gürlek, Meclis kapanmadan önce süresiz nafaka özelinde bir çalışma yürüttüklerini hatırlatarak şu değerlendirmeyi yaptı: "Biz, Meclis kapanmadan önce bu konuda bir çalışma yapmıştık, özellikle süresiz nafakayla ilgili. Meclisimiz açıldı. Bu konudaki paketi inşallah Meclise sunacağız."
Bakan, hazırlanan teklifin daha adaletli ve hakkaniyetli bir düzenleme ortaya koyacağını belirterek mevcut sistemin yarattığı eşitsizliğe ilişkin kaygılarını da dile getirdi. Yeni düzenlemenin Meclis'e teklif olarak sunulacağını özellikle vurgulayan Gürlek, sürecin yasama gündemine taşınmasının önünü açtıklarını ifade etti.
Hakime Süre Konusunda Takdir Yetkisi
Yeni düzenlemenin en dikkat çekici unsurlarından biri, aile mahkemesi hakimlerine tanınacak geniş takdir yetkisi. Bakan Gürlek'in aktardığına göre hakimler, tarafları bizzat dinleyerek sosyal ve ekonomik durumlarını değerlendirecek; kusur ve mağduriyet hallerini göz önüne alarak nafaka süresine ilişkin karar verecek.
Gürlek bu konuda şunları söyledi: "Hakimlerimize bir yetki veriyoruz, Aile Mahkemesi Hakimimiz tarafların sosyal, ekonomik durumlarını, bizzat tarafları dinliyor. Gözlemine göre, kusur durumları dikkate alınarak gerekirse süresiz nafaka tekrardan verebilir. Ama bir süre de koyabilir." Dolayısıyla yeni sistemde nafakanın süresiz mi yoksa belirli bir süreyle mi sınırlandırılacağı, her davanın somut koşullarına göre hakim tarafından belirlenecek.
Evlilik Süresi de Değerlendirmeye Girecek
Bakan Gürlek, evlilik süresinin de yeni düzenlemede dikkate alınacak kriterler arasında bulunduğunu açıkladı. Ancak bu kriterin tek başına belirleyici olmayacağını; hakimin durum ve koşullara göre yine süresiz nafakaya da hükmedebileceğini ya da belirli bir süre koyabileceğini vurguladı.
"Burada Aile mahkemesi hakimlerimiz özellikle somut olaya göre, tarafların ekonomik durumlarına göre, mağduriyet durumlarına göre, hakkaniyet kuralları çerçevesinde bir karar alabilir. Bu şekilde bir düzenleme yaptık. Evlilik süresi de dikkate alınacak ama tekrardan hakimimiz isterse durum ve şartlara göre tekrardan eskisi gibi süresiz bir şekilde nafaka da verebilir, belirli süre de koyabilir" diyen Gürlek, düzenlemenin temel ekseninin hakkaniyet olduğunu bir kez daha altını çizdi.
Kadınların Mağdur Olmaması Öncelik
Bakan Gürlek, yeni düzenlemenin tasarlanmasında kadınların mağdur edilmemesi kaygısının da gözetildiğini vurguladı. "Burada elbette bayanlarımızın mağdur olmaması gerekiyor" diyen Gürlek, yeni sistemin bu hassasiyeti koruyacak biçimde kurgulandığını ifade etti. Hakimlere tanınan geniş takdir yetkisinin de bu dengeyi sağlamaya yönelik olduğunu belirtti.
Sıkça Sorulan Sorular
Süresiz nafaka düzenlemesi neden değiştiriliyor?
Adalet Bakanı Akın Gürlek'in açıklamasına göre Anayasa Mahkemesi mevcut süresiz nafaka uygulaması hakkında iptal kararı verdi ve yeni bir kanun hazırlanması için 9 aylık süre tanıdı. Bakan Gürlek, Anayasa Mahkemesi'nin gerekçeli kararını bizzat okuduğunu ve mevcut uygulamanın hakkaniyete aykırı olduğunu değerlendirdiğini belirtti.
Yeni düzenlemede nafaka süresine kim karar verecek?
Yeni düzenlemeyle aile mahkemesi hakimlerine takdir yetkisi tanınacak. Hakimler tarafları bizzat dinleyerek sosyal ve ekonomik durumlarını, kusur ve mağduriyet hallerini değerlendirecek; somut olayın koşullarına göre süresiz nafakaya ya da belirli süreli nafakaya hükmedebilecek.
Yeni düzenlemede hangi kriterler esas alınacak?
Bakan Gürlek'in açıkladığı bilgilere göre yeni düzenlemede evlilik süresi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kusur halleri ve mağduriyet durumları temel değerlendirme kriterleri arasında yer alacak. Tüm bu unsurlar hakkaniyet kuralları çerçevesinde hakim tarafından bir bütün olarak ele alınacak.
Düzenleme ne zaman Meclis'e sunulacak?
Adalet Bakanı Gürlek, Meclis kapanmadan önce çalışmaların tamamlandığını ve Meclis açıldıktan sonra paketin sunulacağını ifade etti. Kesin bir tarih açıklanmadı; Bakan "inşallah Meclise sunacağız" ifadesini kullandı.
Yeni düzenleme kadınların nafaka haklarını ortadan kaldırıyor mu?
Bakan Gürlek'in açıklamalarına göre hayır. Bakan, "bayanlarımızın mağdur olmaması gerekiyor" diyerek kadınların korunmasının öncelik olduğunu vurguladı. Hakimlere tanınan geniş takdir yetkisi sayesinde koşullar gerektirdiğinde yine süresiz nafakaya hükmedilebileceği belirtildi.
