CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, küçük esnafın banka ve kredi kartı ödemelerinde karşılaştığı POS komisyon yükünü hafifletmek amacıyla 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'nda değişiklik yapılmasına ilişkin kanun teklifini TBMM Başkanlığı'na sundu. Teklif, mikro ölçekli esnaf ve sanatkarlar için kartlı ödeme komisyonlarını tamamen sıfırlamayı, diğer esnaf kategorileri için ise belirli üst sınırlar getirmeyi öngörüyor.
POS Cihazı Artık Tercih Değil, Zorunluluk
Gürer, yaptığı açıklamada POS cihazı bulundurmanın ve kartlı ödeme kabul etmenin küçük esnaf için artık bir tercih olmaktan çıktığını vurguladı. Tüketici alışkanlıklarının değişmesiyle birlikte nakit dışı ödeme yöntemlerine olan bağımlılığın arttığını belirten Gürer, bu zorunluluğun beraberinde ciddi bir maliyet getirdiğini ifade etti. Komisyonların düşük kar marjıyla çalışan esnafın gelirini önemli ölçüde azalttığını söyleyen milletvekili, mevcut tablonun küçük işletmeler üzerinde orantısız bir yük oluşturduğunu savundu.
Bakkaldan Berbere Geniş Bir Kesimi Etkiliyor
Gürer, söz konusu sorunun yalnızca belirli bir sektörle sınırlı olmadığının altını çizdi. Bakkal, manav, berber, kuaför, kahvehane, büfe ve küçük lokantalar gibi işletmelerin halihazırda kira, elektrik, su, personel, vergi ve sigorta gibi ağır gider kalemleriyle boğuştuğunu hatırlatan Gürer, kartlı ödeme maliyetlerinin bu yükü daha da artırdığını belirtti. Gündelik hayatın vazgeçilmez parçası olan bu küçük işletmelerin sürdürülebilirliğinin tehdit altında olduğunu ifade etti.
Teklifte Öngörülen Komisyon Oranları
Kanun teklifinde komisyon oranlarına ilişkin somut rakamlar yer alıyor. Buna göre mikro ölçekli esnaf ve sanatkarlardan kartlı ödeme işlemleri için yüzde 0 komisyon alınması planlanıyor. Diğer esnaf ve sanatkarlar için komisyon oranının en fazla yüzde 0,50 ile sınırlandırılması öngörülürken, diğer üye işyerleri için bu oranın yüzde 0,75'i geçemeyeceği düzenleniyor.
Ek Ücret Kapılarına da Kilit Vuruluyor
Gürer, teklifin yalnızca komisyon oranlarını düşürmekle kalmadığını, aynı zamanda bu indirimin farklı kanallardan işlevsiz kılınmasının da önüne geçmeyi hedeflediğini açıkladı. Komisyon oranlarının düşürülmesinin ardından bankaların POS cihazı kirası, cihaz kullanım bedeli, aktivasyon, paket, yazılım, bakım, hizmet veya bloke bedeli gibi ek kalemler üzerinden yeni ücretler alarak sınırları aşmasının engellenmesini istedi. Bu düzenlemeyle komisyon tavanlarının fiilen delinmesinin önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Amaç Sistemi Kısıtlamak Değil, Maliyeti Dengelemek
Milletvekili Gürer, teklifin genel çerçevesini de net biçimde ortaya koydu. Düzenlemenin amacının kartlı ödeme sistemlerini sınırlamak olmadığını, aksine bu sistemlerin küçük işletmeler üzerindeki orantısız maliyetini azaltmak olduğunu vurgulayan Gürer, "Esnafın ayakta kalması istihdamın, yerel ekonominin, küçük işletmelerin ve tüketicinin korunması anlamına gelir" dedi.
Sıkça Sorulan Sorular
Kanun teklifi hangi kanunda değişiklik yapılmasını öngörüyor?
Teklif, 5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu'nda değişiklik yapılmasını öngörüyor.
Mikro ölçekli esnaf için önerilen komisyon oranı nedir?
Teklife göre mikro ölçekli esnaf ve sanatkarlardan kartlı ödeme işlemleri için yüzde 0 komisyon alınması planlanıyor.
Diğer esnaf kategorileri için hangi komisyon oranları öngörülüyor?
Diğer esnaf ve sanatkarlar için komisyon oranı en fazla yüzde 0,50, diğer üye işyerleri için ise en fazla yüzde 0,75 olarak belirlenmesi öngörülüyor.
Teklif ek ücretler konusunda ne gibi bir düzenleme getiriyor?
Teklif, POS cihazı kirası, aktivasyon, yazılım, bakım, hizmet veya bloke bedeli gibi ek ücretlerle komisyon sınırlarının aşılmasının önüne geçilmesini istiyor.
Gürer'e göre bu düzenlemenin temel amacı nedir?
Gürer, düzenlemenin amacının kartlı ödeme sistemlerini sınırlamak değil, bu sistemlerin küçük işletmeler üzerindeki orantısız maliyetini azaltmak olduğunu belirtti.
