AFAD, Marmara'daki Sanayi Bölgelerini Depreme Karşı Hazırlıyor: RESMAR Projesi Hayata Geçiyor

Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD), olası Marmara depremine yönelik hazırlıklarını sanayi bölgelerine taşıdı. AFAD Başkanı Ali Hamza Pehlivan, Anadolu Ajansı muhabirine yaptığı açıklamada, organize sanayi bölgeleri ve endüstri bölgelerinde deprem sonrasında binaların ayakta kalması, tedarik zincirinin kesilmemesi ve üretim bantlarının durmaması için çalışmalar yürütüldüğünü söyledi. Pehlivan, afet yönetiminde risk odaklı ve planlı bir anlayışla hareket ettiklerini vurgulayarak Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP), Türkiye Afet Risk Azaltma Planı (TARAP) ve Türkiye Afet Sonrası İyileştirme Planı'nın (TASİP) yürürlükte olduğunu aktardı.

Bütünleşik Afet Yönetimi: Kamu, Özel Sektör ve Sivil Toplum Bir Arada

AFAD Başkanı Pehlivan, "bütünleşik afet yönetimi" anlayışıyla yürütülen çalışmaların yalnızca kamu kurumlarıyla sınırlı olmadığını belirtti. Bakanlıklar başta olmak üzere kamu kurum ve kuruluşları, özel sektör, üniversiteler, yerel yönetimler, sivil toplum kuruluşları, gönüllüler ve vatandaşların bu sistemin içinde yer aldığını ifade eden Pehlivan, hazırlık ve risk azaltma çalışmalarında şehirlerin altyapısı ve üstyapısıyla depremlere dirençli hale getirilmesinin kritik önem taşıdığını vurguladı.

Pehlivan, 2012 yılında riskli alanların dönüştürülmesine yönelik Kentsel Dönüşüm Yasası olarak bilinen yasal düzenlemenin hayata geçirildiğini hatırlatarak ülke genelinde bu kapsamda 2,5 milyona yakın binada dönüşüm sağlandığını, yaklaşık 500 bin binada ise çalışmaların hâlâ sürdüğünü aktardı.

İstanbul'da İSMEP ve Kentsel Dönüşüm Çalışmaları

İstanbul özelinde yürütülen çalışmalara da değinen Pehlivan, 2006 yılında başlatılan İstanbul Sismik Riskin Azaltılması Projesi'nin (İSMEP) sürdüğünü belirtti. İstanbul Proje Koordinasyon Birimi'nin Valilik koordinasyonunda yürüttüğü bu proje kapsamında başta okullar olmak üzere 1.500'ün üzerinde kamu binasının yeniden yapıldığını veya dönüştürüldüğünü aktardı.

İstanbul'da kentsel dönüşüm kapsamında yaklaşık 1 milyon yapının dönüşümünün sağlandığını belirten Pehlivan, 23 Nisan 2025'te meydana gelen 6,2 büyüklüğündeki Silivri depreminin ardından başlatılan "Yarısı Bizden" kampanyasının da sürdüğünü söyledi. Kampanyaya yapılan başvuruların yaklaşık 400 bine ulaştığını, yıl sonuna kadar bu sayının artmasının beklendiğini aktaran Pehlivan, bu rakam eklendiğinde İstanbul'daki kentsel dönüşümde 1 milyon 200 bin ile 1 milyon 300 bine yakın yapı veya bağımsız bölüme ulaşıldığını kaydetti. Deprem yönetmeliklerinin de güncellendiğini hatırlatan Pehlivan, 2018 yılında revize edilen Bina Deprem Yönetmeliği üzerinde yeni öneriler ve bilimsel gelişmeler dikkate alınarak yeniden güncelleme çalışmalarının yürütüldüğünü de sözlerine ekledi.

Marmara Sanayi İçin Özel Proje: RESMAR

AFAD Başkanı Pehlivan, Marmara Bölgesi'nin sanayi ve teknoloji yatırımları ile nüfus yoğunluğuna dikkat çekerek afet sonrasında iş sürekliliğinin sağlanmasının önemli başlıklardan biri olduğunu vurguladı. Bu amaçla Marmara Sanayi için Afet Direnci ve İş Sürekliliği Projesi'nin (RESMAR) yürütüldüğünü açıklayan Pehlivan, proje kapsamında organize sanayi bölgeleri ve endüstri bölgeleriyle işbirliği yapıldığını belirtti.

AFAD'ın Marmara Afet Risklerini Azaltma Daire Başkanlığı'ndaki uzmanların ve il AFAD müdürlüklerindeki teknik personelin bu bölgelerle görüşmeler gerçekleştirdiğini aktaran Pehlivan, konuya ilişkin şu değerlendirmeyi yaptı: "Burada organize sanayi ve endüstri bölgeleriyle işbirliği yapıyoruz. Hepsiyle tek tek Marmara Deprem ve Afet Risklerini Azaltma Daire Başkanlığımızın ilgili uzmanları, illerde il AFAD müdürlüklerimiz, oradaki teknik personelimiz, mesai arkadaşlarımız görüşmeler, toplantılar yapıyorlar. İl Risk Azaltma Planı'ndaki şehirleri dirençli hale getirmek için dönüşüm gerekiyorsa binaların dönüşümü, su yataklarında bir çalışma yapılıyorsa o çalışmaların yapılması, nerede ne yapılması gerekiyorsa... Aynı şekilde OSB'ler ve endüstri bölgeleri içerisinde de -Allah korusun bir deprem veya başka bir afet olduğunda- o binaların ayakta kalması, tedarik zincirinin kesilmemesi, üretimin, üretim bantlarının durmaması için alınması gereken tedbirleri birlikte değerlendirerek, planlayarak pilot uygulamalar yapmak suretiyle uygulanmasını sağlamaya çalışıyoruz."

Pehlivan ayrıca 81 ilde afet ve deprem risklerinin azaltılmasına yönelik İl Risk Azaltma Planları'nın bulunduğunu, İstanbul'un yanı sıra Marmara Bölgesi'ni kapsayan bir Marmara Bölgesi Afet Risk Azaltma Planı'nın da mevcut olduğunu ve Marmara Afet Risklerini Azaltma Daire Başkanlığı aracılığıyla bölgedeki gelişmelerin takip edildiğini aktardı.

Sel ve Taşkın Riskine Karşı Dere Yatakları Temizleniyor

İl Risk Azaltma Planları'nın bu yıl güncelleneceğini de belirten Pehlivan, illerde valilerin başkanlığında oluşturulan izleme, değerlendirme ve koordinasyon kurullarında yapılan çalışmaların düzenli olarak gözden geçirildiğini söyledi. Deprem riskinin yanı sıra sel ve taşkın gibi diğer afetlere yönelik çalışmaların da sürdüğünü bildiren Pehlivan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın talimatlarıyla iki yıl önce Tarım ve Orman Bakanlığı ile İçişleri Bakanlığı arasında protokol imzalandığını aktardı.

Bu protokol kapsamında 151 aracın tedarik edilerek Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü'ne devredildiğini, ülke genelinde 20 dere yatağında risk azaltma çalışması yürütüldüğünü ve 32 milyon metreküp rüsubat temizliği gerçekleştirildiğini açıklayan Pehlivan, şunları söyledi: "Risk azaltmadan hep bahsediliyor da hangi riskler azaltılıyor? Örneğin, başta Karadeniz'deki 14 il olmak üzere buna 5-6 il de güneyden eklemek suretiyle buralarda sürekli dere yataklarında temizlik yapıyoruz. Bir önceki yıla göre sel ve taşkın neredeyse 10 katı artmış olmasına rağmen çok şükür önlemeye yönelik çalışmalar ki DSİ'nin ilave diğer çalışmaları da var, buradaki riski mümkün olduğunca azaltmayı başardık. Bu anlamda taşkın ve sellerin etkisi de azalmış oldu."

Pehlivan, afet öncesinde yapılan risk azaltma çalışmalarının afet sonrasındaki maliyetleri azaltabileceğini ve bu nedenle söz konusu çalışmaların artırılması gerektiğini de vurguladı.

Sıkça Sorulan Sorular

RESMAR projesi nedir ve amacı nedir?

RESMAR, Marmara Sanayi için Afet Direnci ve İş Sürekliliği Projesi'nin kısaltmasıdır. Projenin amacı, Marmara Bölgesi'ndeki sanayi yatırımlarında afet risklerini azaltmak ve olası bir deprem ya da afet sonrasında iş sürekliliğini sağlamaktır. Bu kapsamda AFAD, organize sanayi bölgeleri ve endüstri bölgeleriyle işbirliği yaparak pilot uygulamalar yürütmektedir.

İstanbul'da İSMEP projesi kapsamında kaç kamu binası yenilendi?

AFAD Başkanı Pehlivan'ın aktardığına göre, İstanbul Proje Koordinasyon Birimi'nin Valilik koordinasyonunda yürüttüğü İstanbul Sismik Riskin Azaltılması Projesi (İSMEP) kapsamında başta okullar olmak üzere 1.500'ün üzerinde kamu binası yeniden yapılmış veya dönüştürülmüştür.

"Yarısı Bizden" kampanyasına kaç başvuru yapıldı?

23 Nisan 2025'teki 6,2 büyüklüğündeki Silivri depreminin ardından başlatılan "Yarısı Bizden" kampanyasına yapılan başvurular yaklaşık 400 bine ulaşmıştır. Yıl sonuna kadar bu sayının artması beklenmekte olup kampanya hâlâ sürmektedir.

Türkiye genelinde kentsel dönüşüm çalışmalarında ne kadar ilerleme sağlandı?

AFAD Başkanı Pehlivan'ın verdiği bilgiye göre, 2012 yılında yürürlüğe giren Kentsel Dönüşüm Yasası kapsamında Türkiye genelinde 2,5 milyona yakın binada dönüşüm sağlanmış, yaklaşık 500 bin binada ise çalışmalar devam etmektedir.

Dere yataklarındaki temizlik çalışmaları sel riskini azalttı mı?

AFAD Başkanı Pehlivan, bir önceki yıla göre sel ve taşkın vakalarının neredeyse 10 kat artmış olmasına karşın yürütülen çalışmalar sayesinde riskin önemli ölçüde azaltılabildiğini belirtti. Ülke genelinde 20 dere yatağında risk azaltma çalışması yürütüldüğü ve 32 milyon metreküp rüsubat temizliği gerçekleştirildiği aktarıldı.