TKP Genel Sekreteri Okuyan: 'Komünizm Bu Hödüklüğü Ortadan Kaldıracak Sistemdir

Gazeteci-yazar Barış Terkoğlu'nun hazırladığı ve Türkiye Komünist Partisi (TKP) Genel Sekreteri Kemal Okuyan'ın yanıtlarından oluşan "Kemal Okuyan ile Söyleşi: Komünistliğin Ne Lüzumu Var?" adlı kitabın ilk imza ve söyleşi etkinliği İstanbul Üsküdar Bağlarbaşı Kültür ve Sanat Merkezi'nde düzenlendi. Kırmızı Kedi Yayınevi tarafından basılan kitabın buluşmasında günümüz dünyasının sorunları, kapitalizmin tıkanıklığı ve sosyalizm arayışı ele alındı. Etkinlik, "Eskiyen bu düzenin yerini ne alacak?" sorusundan hareketle şekillendi.

Kitabın Adı Nereden Geliyor?

Etkinliğin açılış konuşmasını yapan gazeteci Barış Terkoğlu, kitabın isminin tarihsel bir kaynağa dayandığını anlattı. Terkoğlu'nun aktardığına göre yıllar önce dönemin ünlü valisi Nevzat Tandoğan, o dönemin komünistlerine seslenerek "Bu ülkeye bir gün komünizm lazımsa, onu da biz getiririz. Size ne oluyor?" diye çıkışmış. Terkoğlu, "Biz de oradan alarak 'Komünistliğin ne lüzumu var?' diye soralım dedik ve kitabın adı da buradan çıktı" dedi.

Terkoğlu, kitaptaki soruların nasıl ortaya çıktığını da aktardı. Vatandaşların yüzde 70 oranında ucuz market markası sütü almaya başladığını, ancak bu ürünlerden memnuniyet oranının yalnızca yüzde 20 düzeyinde kaldığını söyleyen Terkoğlu, bunu derin yoksulluğun somut bir yansıması olarak değerlendirdi. "Bir tarafta dini duyarlılığı kullanan, diğer tarafta piyasayı elinde tutan aynı sermaye organizasyonu var" diyen Terkoğlu, aynı fabrikada üretilen bir süt markası boykot edilirken ucuzluk marketlerindeki aynı kaynaktan gelen sütün satın alındığına dikkat çekti. "Biz yeniden arkadaki düzeni konuşalım diye ben Kemal'e bu soruları sordum" diye konuştu.

Okuyan: 'Komünizm Fena Halde Lazım'

Kitabın kapağındaki soruya yanıt veren TKP Genel Sekreteri Kemal Okuyan, Türkiye'deki toplumsal sistemin içinde bulunduğu durumu sert bir dille eleştirdi. Ankara'da belediye başkanlığı yapmış birinin mahkemeye sakız çiğneyerek gittiğini ve zamanında Türkiye'de jelibon rezervi bulunduğunu söylediğini hatırlatan Okuyan, "Kamu görevlisinin suç işlemesini geçtim, bu kadar hödük birisinin Ankara'yı yönetmesi nasıl mümkün oluyor?" diye sordu.

Okuyan bu soruya kendi yanıtını da verdi: "Mümkün oluyor, çünkü akıldışı bir toplumsal sistem var ve bu akıldışılığın zirvesine çıktık ülke olarak." Komünizmi eşitlik ve aydınlanma olarak tanımlayan Okuyan, "Ama şöyle demek geliyor içimden; bu hödüklüğü ortadan kaldıracak bir toplumsal sistemdir komünizm. O yüzden lazım, fena halde lazım" dedi.

Kapitalizm Değerlendirmesi ve Faşizm Uyarısı

Okuyan, mevcut ekonomik düzene ilişkin değerlendirmesini de paylaştı. "Mevcut sistemin, yani bizim kapitalizm dediğimiz sistemin tıkanmasına gelirse; tıkandı, çoktan tıkandı, çürüyor ve çöküyor" diyen Okuyan, 1991'de Sovyetler Birliği'nin yıkılmasından bu yana geçen 35 yılda kapitalizmin insanlığa güzel bir şey sunamadığını öne sürdü. Türkiye'deki yurttaşların toplam kredi kartı borcunun 3,5 trilyon olduğuna dikkat çeken Okuyan, bu borç yükünün insanları tutsak hale getirdiğini savundu.

Toplumsal kırılma anlarının tehlikesine de değinen Okuyan, "İnsanlar bilinçlenerek değil, başka çare kalmadığında 'yeter artık' derler, isyan ederler" dedi. Bu kırılma anının belli bir programla buluşmaması durumunda felakete yol açabileceğini vurgulayan Okuyan, Hitler'in toplumdaki "yeter artık" duygusunu sahte biçimde örgütleyerek Almanya'yı karanlığa götürdüğünü hatırlattı. "Komünistler insanlığı faşizmden kurtarma yükümlülüğüyle kaldılar. İnsanlık bir daha böyle bir faşizm deneyimiyle karşılaşmasın diye de komünizm lüzumludur" diye konuştu.

Sol'a ve TKP'nin Çizgisine Dair

Solun düzeni değiştirme iddiasından vazgeçtiğini ileri süren Okuyan, "Siz düzen değiştirme hedefinden uzaklaştıkça mevcut siyasetin parçası oluyorsunuz" dedi. Düzen değiştirme hedefini TKP'nin varoluş gerekçesi olarak tanımlayan Okuyan, parlamentoya girmeyi ya da salon doldurmayı tek başına başarı kriteri saymadıklarını belirtti. Türkiye'de solun paylaşamayacağı bir şey olmadığını da dile getiren Okuyan, "Türkiye Komünist Partisi'nden daha kalabalık kortejler ortaya çıksın, bunda zerre sakınca görmeyiz" dedi.

TKP'nin cumhuriyetçi ve yurtsever çizgisinin taktik bir yaklaşım olmadığını da vurgulayan Okuyan, "AKP döneminde Türkiye'de cumhuriyete dönük tarihsel bir saldırı vardı. Bir şeye dönük tarihsel bir saldırı varsa ve o şeyde sizin de kökleriniz varsa daha fazla tutunursunuz" diye konuştu. TKP'nin cumhuriyetçiliğinin geçici bir taktik değil, Türkiye devriminin kalıcı stratejik ilkelerinden biri olduğunu söyledi.

Edebiyat ve Tarihten Örneklerle Kapanış

Komünizmin 170 yılı aşan tarihsel etkisine değinen Okuyan, Türkiye edebiyatından Nâzım Hikmet, Orhan Kemal ve Sabahattin Ali'yi örnek göstererek "Sanattan, edebiyattan komünistleri çekin, geriye kupkuru bir tablo kalır" dedi. Fransa, Bulgaristan ve Yunanistan'daki ulusal bağımsızlık mücadelelerine de değinen Okuyan, "Nerede bir ülke zor duruma düştüyse orada komünistler olanaklarının ötesinde mücadele etmişler" diye konuştu.

"Komünistlerden kötülük gelmemiş insanlığa ve halklara. Düzeltilmesi gereken hatalarımız oldu ama insanlığın tarihinden, bugününden ve geleceğinden komünistleri çıkaramazsınız" diyen Okuyan, sözlerini şöyle tamamladı: "170 yıl önce de komünizm lüzumluymuş, şimdi de lüzumlu. İnsanlığın geleceğinde sosyalizm dışında, komünizm dışında hiçbir şey kalmadı." Okuyan ve Terkoğlu, Kırmızı Kedi Yayınevi'ne ve katılımcılara teşekkür ettikten sonra kitaplarını okurlar için imzaladı.

Sıkça Sorulan Sorular

'Komünistliğin Ne Lüzumu Var?' kitabı nerede ve nasıl bir etkinlikle tanıtıldı?

Kitabın ilk imza ve söyleşi etkinliği İstanbul Üsküdar Bağlarbaşı Kültür ve Sanat Merkezi'nde düzenlendi. Etkinlikte kapitalizmin tıkanıklığı, günümüz dünyasının sorunları ve sosyalizm arayışı ele alındı; etkinliğin sonunda Okuyan ve Terkoğlu kitapları okurlar için imzaladı.

Kitabın adı 'Komünistliğin Ne Lüzumu Var?' nereden geliyor?

Gazeteci Barış Terkoğlu'nun aktardığına göre kitabın adı, dönemin ünlü valisi Nevzat Tandoğan'ın komünistlere söylediği "Bu ülkeye bir gün komünizm lazımsa, onu da biz getiririz" sözünden esinlenerek türetildi.

Barış Terkoğlu bu kitabı yazmaya nasıl karar verdi?

Terkoğlu, bir süt markası örneğinden yola çıktığını anlattı. Vatandaşların yüzde 70 oranında ucuz market markası sütü almaya başladığını ancak memnuniyet oranının yüzde 20'de kaldığını belirten Terkoğlu, derin yoksulluğun insanlara istemedikleri ürünleri kullandırdığını ve bu gözlemden hareketle arkadaki düzeni konuşmak için Okuyan'a soruları yönelttiğini söyledi.

Kemal Okuyan kapitalizme ilişkin ne söyledi?

Okuyan, kapitalizmin çoktan tıkandığını, çürüdüğünü ve çöktüğünü savundu. 1991'den bu yana geçen 35 yılda kapitalizmin insanlığa güzel bir şey sunamadığını öne süren Okuyan, Türkiye'deki yurttaşların toplam kredi kartı borcunun 3,5 trilyon olduğuna dikkat çekti ve dünyanın sosyalizmi çağırdığını ifade etti.

Okuyan, TKP'nin cumhuriyetçi çizgisini nasıl tanımladı?

Okuyan, TKP'nin cumhuriyetçiliğinin ve yurtseverliğinin taktik ya da geçici bir tutum olmadığını vurguladı. AKP döneminde cumhuriyete yönelik tarihsel bir saldırı yaşandığını belirten Okuyan, bu çizginin Türkiye devriminin kalıcı stratejik ilkelerinden biri olduğunu söyledi.